III FSK 2103/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie dotyczące zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Sprawa dotyczyła egzekucji zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące m.in. niedopuszczalności egzekucji (art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a.) oraz nieistnienia obowiązku w części dotyczącej odsetek za zwłokę. NSA uznał, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego było dopuszczalne, nawet jeśli zobowiązanemu przysługiwało prawo do wniesienia skargi do WSA i wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Podkreślono, że przesłanka "uchylania się" od wykonania obowiązku aktualizuje się w przypadku braku dobrowolnej zapłaty lub działań zmierzających do wykonania obowiązku. Sąd uznał również, że zarzuty dotyczące wadliwości zawiadomień o zajęciach powinny być rozpatrywane w odrębnym trybie. Odnosząc się do kwestii umorzenia postępowania w części dotyczącej odsetek, NSA stwierdził, że wyegzekwowanie należności nie stoi na przeszkodzie umorzeniu postępowania w części, jeśli zarzuty są uzasadnione, jednakże w tej konkretnej sprawie ujawniona wada nie miała wpływu na wynik sprawy, gdyż nienależnie pobrane kwoty zostały zwrócone. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności wszczęcia egzekucji administracyjnej w sytuacji, gdy zobowiązanemu przysługują środki zaskarżenia, a także kwestia umorzenia postępowania egzekucyjnego w części dotyczącej odsetek.
Dotyczy specyficznej sytuacji podatku dochodowego od osób fizycznych i przepisów u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie zdarzenia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wszczęcie postępowania egzekucyjnego w administracji jest dopuszczalne, gdy zobowiązanemu przysługuje prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego i złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wszczęcie postępowania egzekucyjnego jest dopuszczalne, a brak dobrowolnej zapłaty lub działań zmierzających do wykonania obowiązku po doręczeniu ostatecznej decyzji stanowi podstawę do podjęcia czynności egzekucyjnych.
Uzasadnienie
Przepis art. 6 § 1 u.p.e.a. nakłada na wierzyciela obowiązek podjęcia czynności egzekucyjnych w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku. Brak wpłaty zobowiązania w terminie lub brak działań zmierzających do wykonania obowiązku uzasadnia wszczęcie egzekucji, nawet jeśli zobowiązanemu przysługują środki zaskarżenia.
Czy wadliwość zawiadomień o zajęciach w postępowaniu egzekucyjnym stanowi podstawę do uchylenia postanowienia organu egzekucyjnego?
Odpowiedź sądu
Nie, wadliwość zawiadomień o zajęciach powinna być rozpatrywana w odrębnym trybie zaskarżenia czynności egzekucyjnej na podstawie art. 54 u.p.e.a.
Uzasadnienie
Środki zaskarżenia dotyczące czynności egzekucyjnych są odrębne od zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji. Wadliwość zawiadomień nie wpływa na ocenę dopuszczalności egzekucji w ramach zarzutów.
Czy w przypadku uznania zarzutu nieistnienia obowiązku w części dotyczącej odsetek za zwłokę, organ egzekucyjny powinien umorzyć postępowanie egzekucyjne w tej części, nawet jeśli należność główna została już wyegzekwowana?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wyegzekwowanie dochodzonego obowiązku nie stoi na przeszkodzie umorzeniu postępowania egzekucyjnego w całości lub w części, jeżeli zarzuty zgłoszone w sprawie są uzasadnione.
Uzasadnienie
Przepis art. 34 § 4 u.p.e.a. stanowi o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, a nie samej egzekucji. Nawet po wyegzekwowaniu należności, postępowanie trwa do czasu wydania prawomocnego postanowienia w przedmiocie zarzutów.
Przepisy (34)
Główne
u.p.e.a. art. 6 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
W razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. "Uchylać się" oznacza unikać, wymówić się, rozmyślnie nie wykonywać. Ocena zachowania zobowiązanego jest kluczowa.
u.p.e.a. art. 33 § § 1 pkt 6
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zarzut niedopuszczalności egzekucji ma charakter formalny i musi wynikać z przepisów prawa wyłączających możliwość przymusowej realizacji obowiązku.
u.p.e.a. art. 34 § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego lub o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 34 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 54
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Na czynność egzekucyjną służy odrębny środek zaskarżenia w postaci skargi.
u.p.e.a. art. 33 § § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34 § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.e.a. art. 239f § § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 239e
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 124 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 126
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105
Kodeks postępowania administracyjnego
ustawa COVID-19 art. 2 § § 1
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
ustawa COVID-19 art. 2 § § 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
u.p.e.a. art. 33 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64 § § 6
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
o.p. art. 239f § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 239e
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące niedopuszczalności egzekucji administracyjnej w rozumieniu art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. • Zarzuty dotyczące wadliwości zawiadomień o zajęciach dokonanych w postępowaniu egzekucyjnym. • Zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku w części dotyczącej odsetek za zwłokę. • Argument, że wszczęcie egzekucji było niedopuszczalne, ponieważ zobowiązanemu przysługiwało prawo do wniesienia skargi do WSA i złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.
Godne uwagi sformułowania
"uchylać się" to inaczej "uniknąć czegoś, wymówić się od czegoś", "rozmyślnie czegoś nie wykonywać" • w przypadku obowiązku o charakterze pieniężnym, za uchylanie się od jego wykonania można uznać brak wpłaty zobowiązania w terminie jego płatności. • przyczyny niedopuszczalności egzekucji, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. mają charakter formalny. • wyegzekwowanie dochodzonego obowiązku i zakończenie egzekucji zwykle oznacza również zakończenie całego postępowania egzekucyjnego. Jeżeli jednak w toku postępowania egzekucyjnego zobowiązany korzysta z przysługujących mu środków zaskarżenia, to sam fakt wyegzekwowania dochodzonej należności (zakończenia egzekucji) nie kończy jeszcze postępowania egzekucyjnego.
Skład orzekający
Jolanta Sokołowska
przewodniczący
Wojciech Stachurski
sprawozdawca
Bogusław Woźniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności wszczęcia egzekucji administracyjnej w sytuacji, gdy zobowiązanemu przysługują środki zaskarżenia, a także kwestia umorzenia postępowania egzekucyjnego w części dotyczącej odsetek."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatku dochodowego od osób fizycznych i przepisów u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie zdarzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w egzekucji administracyjnej, które są istotne dla prawników zajmujących się prawem podatkowym i administracyjnym.
“Egzekucja administracyjna: Kiedy sądowa skarga nie wstrzymuje działań urzędników?”
Dane finansowe
WPS: 789 897 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.