III FSK 207/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę skarżącej na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie. Sprawa dotyczyła odpowiedzialności solidarnej członka zarządu wraz z pozostałymi członkami zarządu oraz spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych. Sąd pierwszej instancji wskazał, że postępowanie wznowieniowe nie jest kolejną instancją kontroli decyzji ostatecznej, a jego celem jest jedynie ocena, czy zaistniały ustawowe przesłanki wznowieniowe, w tym ujawnienie nowych, istotnych okoliczności faktycznych lub dowodów. Sąd uznał, że okoliczności przywoływane przez skarżącą, dotyczące aktywów spółki (instrumentów finansowych, jednostek uczestnictwa), nie posiadały przymiotu "istotności" w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ponieważ były już znane organom w toku postępowania zwykłego i nie wnosiły nic nowego do sprawy. NSA podzielił stanowisko WSA, podkreślając wyjątkowy charakter postępowania wznowieniowego i jego ograniczone ramy. Sąd uznał, że nawet jeśli nowe dowody formalnie nie były znane organowi, to nie każda taka okoliczność automatycznie spełnia przesłankę istotności. Kluczowe jest, czy dowody te wnoszą jakościowo nowy element zmieniający obraz stanu faktycznego, a nie jedynie potwierdzają lub uszczegóławiają już znane okoliczności. NSA stwierdził, że bezskuteczność egzekucji z majątku spółki została prawidłowo ustalona na podstawie dokumentów urzędowych, a nowe dowody nie podważyły tej oceny, nie wykazując realnej zdolności aktywów do zaspokojenia znacznej części zaległości podatkowych. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 194 § 1 w zw. z art. 122 O.p. oraz art. 191 w zw. z art. 187 O.p., również nie zasłużyły na uwzględnienie, gdyż organy i sąd prawidłowo oceniły materiał dowodowy w granicach postępowania wznowieniowego. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanki istotności nowych dowodów w postępowaniu wznowieniowym na gruncie Ordynacji podatkowej oraz charakteru i granic tego postępowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. i oceny "istotności" dowodów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy okoliczności faktyczne lub dowody ujawnione po wydaniu ostatecznej decyzji, które nie zostały organowi znane w dacie jej wydania, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, jeśli nie posiadają przymiotu "istotności" dla sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, okoliczności te nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania, jeśli nie posiadają przymiotu "istotności", co oznacza, że nie miały wpływu na wynik sprawy lub nie mogły doprowadzić do wydania odmiennej decyzji.
Uzasadnienie
Postępowanie wznowieniowe ma charakter nadzwyczajny i nie służy ponownej merytorycznej kontroli decyzji. Przesłanka z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. wymaga, aby nowe okoliczności lub dowody były istotne, czyli miały zdolność do potencjalnego wpłynięcia na treść rozstrzygnięcia. Nawet jeśli dowody nie były znane organowi, nie każda taka okoliczność automatycznie spełnia przesłankę istotności, jeśli jedynie potwierdza lub uszczegóławia już znane fakty.
Czy organy podatkowe i sąd administracyjny prawidłowo oceniły materiał dowodowy w postępowaniu wznowieniowym, opierając się na dokumentach urzędowych stwierdzających bezskuteczność egzekucji, mimo podnoszenia przez stronę istnienia aktywów spółki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy i sąd prawidłowo oceniły materiał dowodowy, uznając, że dokumenty urzędowe stwierdzające bezskuteczność egzekucji stanowią wystarczającą podstawę, a nowe dowody nie podważyły tej oceny, nie wykazując realnej zdolności aktywów do zaspokojenia zaległości.
Uzasadnienie
Dokumenty urzędowe korzystają z domniemania prawdziwości i nie zostały skutecznie zakwestionowane. Organy i sąd rozważyły całość materiału dowodowego, a ocena dowodów przez pryzmat ich relewantności dla przesłanek wznowienia była prawidłowa. Istotne jest, czy aktywa miały realną zdolność do zaspokojenia zaległości, a nie jedynie hipotetyczną.
Przepisy (13)
Główne
O.p. art. 240 § § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 194 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 243
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 245 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 116 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie wznowieniowe ma charakter nadzwyczajny i nie służy ponownej merytorycznej kontroli decyzji. • Przesłanka istotności nowych okoliczności faktycznych lub dowodów w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. wymaga, aby miały one wpływ na wynik sprawy. • Dokumenty urzędowe stwierdzające bezskuteczność egzekucji stanowią wystarczającą podstawę do ustalenia odpowiedzialności, jeśli nie zostały skutecznie zakwestionowane. • Nowe dowody nie podważają oceny bezskuteczności egzekucji, jeśli nie wykazują realnej zdolności aktywów do zaspokojenia zaległości.
Odrzucone argumenty
Nowe dowody (instrumenty finansowe, jednostki uczestnictwa) potwierdzały istnienie majątku spółki, z którego mogła być prowadzona skuteczna egzekucja. • Organy naruszyły zasady prawdy materialnej i swobodnej oceny dowodów, opierając się na domniemaniach z dokumentów urzędowych. • Sąd pierwszej instancji dokonał wadliwej oceny materiału dowodowego, uznając nowe dowody za nieistotne dla uchylenia decyzji.
Godne uwagi sformułowania
postępowanie objęte kontrolą miało charakter nadzwyczajny • nie może być utożsamiane z przesądzeniem o zasadności wznowienia • nie może stanowić alternatywy dla kontroli instancyjnej ani mechanizmu tworzącego "dodatkową instancję" • przesłanka wznowieniowa, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 O.p., ma charakter wyjątkowy i jako taka nie może podlegać wykładni rozszerzającej • nie może być wykorzystywane do pełnej merytorycznej kontroli rozstrzygnięcia wydanego w postępowaniu zwykłym ani traktowane jako jego kontynuacja • istotność oznacza zdolność danego dowodu lub okoliczności do potencjalnego wpłynięcia na treść rozstrzygnięcia
Skład orzekający
Agnieszka Olesińska
sprawozdawca
Bogusław Woźniak
członek
Stanisław Bogucki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki istotności nowych dowodów w postępowaniu wznowieniowym na gruncie Ordynacji podatkowej oraz charakteru i granic tego postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. i oceny "istotności" dowodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie podatkowym – granic postępowania wznowieniowego i oceny istotności nowych dowodów. Jest to kluczowe dla praktyków prawa podatkowego.
“Czy nowe dowody zawsze pozwalają na wznowienie postępowania podatkowego? NSA wyjaśnia granice "istotności".”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.