Orzeczenie · 2025-06-17

III FSK 180/24

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2025-06-17

NSApodatkoweŚredniansa

postępowanie egzekucyjnezaległości podatkoweVATrozłożenie na ratywygaśnięcie decyzjitermin płatnościNSAskarga kasacyjnaOrdynacja podatkowa

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T.N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Sprawa dotyczyła egzekucji świadczeń pieniężnych w związku z zaległościami z tytułu podatku od towarów i usług za okres maj-sierpień 2014 r. (choć w skardze kasacyjnej mowa jest o latach 2013-2014). Zaległości te zostały rozłożone na raty decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego. Organy egzekucyjne uznały, że decyzja o rozłożeniu na raty wygasła z mocy prawa, ponieważ skarżący nie dotrzymał terminów płatności trzech kolejnych rat (II, III i IV raty). Skarżący argumentował, że terminowo regulował raty, jednakże z ustaleń faktycznych wynikało, że II i III ratę wpłacił z opóźnieniem (31 sierpnia 2022 r. zamiast 1 sierpnia i 30 sierpnia 2022 r.), a IV ratę jeszcze później (16 października 2022 r. zamiast 30 września 2022 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił stanowisko organów, uznając, że wygaśnięcie decyzji o rozłożeniu na raty nastąpiło z mocy prawa na podstawie art. 259 § 1a Ordynacji podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi i z urzędu bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Stwierdził, że nie zachodzą przesłanki nieważności, a jedyny zarzut skargi kasacyjnej, dotyczący naruszenia art. 33 § 2 pkt 6 lit. b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (błędnie przywołany jako "art. 33 § 1 pkt 6b"), nie jest zasadny. Sąd wyjaśnił, że przepis ten wskazuje na uprawnienie do złożenia zarzutu w przypadku braku wymagalności obowiązku w związku z rozłożeniem na raty, ale nie reguluje sposobu ustalania tej okoliczności faktycznej. Zarzut naruszenia tego przepisu nie jest wystarczający do podważenia ustaleń stanu faktycznego dokonanych przez organy i przyjętych przez sąd pierwszej instancji. NSA potwierdził, że niedotrzymanie terminu płatności trzech kolejnych rat skutkowało z mocy prawa wygaśnięciem decyzji o rozłożeniu płatności podatku na raty, co zgodnie z art. 259 § 1a Ordynacji podatkowej prowadzi do wymagalności niezapłaconego podatku i możliwości jego egzekwowania. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził od skarżącego zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady wygaśnięcia decyzji o rozłożeniu na raty z powodu nieterminowej spłaty trzech kolejnych rat oraz interpretacja zakresu kontroli kasacyjnej w kontekście zarzutów dotyczących stanu faktycznego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji niedotrzymania terminów płatności rat podatkowych; interpretacja art. 33 u.p.e.a. w kontekście zarzutów faktycznych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy niedotrzymanie terminu płatności trzech kolejnych rat, na jakie rozłożono zaległość podatkową, skutkuje wygaśnięciem decyzji o rozłożeniu na raty z mocy prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, niedotrzymanie terminu płatności trzech kolejnych rat skutkuje wygaśnięciem decyzji o rozłożeniu na raty z mocy prawa.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 259 § 1a Ordynacji podatkowej, w przypadku niedotrzymania terminu płatności trzech kolejnych rat, na jakie został rozłożony podatek lub zaległość podatkowa, następuje z mocy prawa wygaśnięcie decyzji o rozłożeniu na raty w zakresie wszystkich niezapłaconych rat.

Czy zarzut naruszenia art. 33 § 2 pkt 6 lit. b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest wystarczający do podważenia ustaleń stanu faktycznego dokonanych przez organy egzekucyjne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia art. 33 § 2 pkt 6 lit. b u.p.e.a. nie jest wystarczający do podważenia ustaleń stanu faktycznego, ponieważ przepis ten nie reguluje sposobu ustalania okoliczności faktycznych, a jedynie wskazuje na uprawnienie do złożenia zarzutu.

Uzasadnienie

Artykuł 33 § 2 pkt 6 lit. b u.p.e.a. dotyczy sytuacji braku wymagalności obowiązku w związku z rozłożeniem na raty, co jest okolicznością faktyczną. Sam zarzut naruszenia tego przepisu nie kwestionuje sposobu ustalenia tej okoliczności przez organy, a tym samym nie podważa ustaleń stanu faktycznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną T. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Przepisy (13)

Główne

u.p.e.a.

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dz.U. 2022 poz 479

o.p. art. 259 § § 1a

Ordynacja podatkowa

W razie niedotrzymania terminu płatności trzech kolejnych rat, na jakie został rozłożony podatek lub zaległość podatkowa, następuje z mocy prawa wygaśnięcie decyzji o rozłożeniu na raty w zakresie wszystkich niezapłaconych rat.

o.p.

Ordynacja podatkowa

Dz.U. 2022 poz 2651

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 6 lit. b

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis ten wskazuje na uprawnienie zobowiązanego do złożenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej w przypadku braku wymagalności obowiązku w związku z rozłożeniem na raty spłaty należności pieniężnej. Nie reguluje jednak sposobu ustalania tej okoliczności faktycznej.

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

W postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.).

p.p.s.a. art. 183 § § 1