Orzeczenie · 2024-11-15

III FSK 1689/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-11-15
NSApodatkoweWysokansa
zabezpieczenie zobowiązań podatkowychpostępowanie egzekucyjnedoręczeniapełnomocnikskarga kasacyjnaNSAprawo podatkowepostępowanie administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. J., kuratora spadku po J. J., od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązań podatkowych. Główny zarzut skargi kasacyjnej dotyczył naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 155b § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez uznanie, że doręczenie decyzji o zabezpieczeniu wraz z zarządzeniem zabezpieczenia bezpośrednio zobowiązanemu było prawidłowe, mimo ustanowienia pełnomocnika szczególnego. Skarżący argumentował, że doręczenie powinno nastąpić do rąk pełnomocnika. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że art. 155b § 1a u.p.e.a. dopuszcza jednoczesne doręczenie decyzji o zabezpieczeniu i zarządzenia zabezpieczenia, jeśli mogłoby to utrudnić lub udaremnić dokonanie zabezpieczenia. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że w postępowaniu zabezpieczającym, które jest fazą wykonawczą, stosuje się odpowiednio przepisy działu I u.p.e.a., w tym art. 26 § 5 u.p.e.a. Oznacza to, że wszczęcie postępowania zabezpieczającego następuje m.in. z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu zarządzenia zabezpieczenia. W związku z tym, umocowanie pełnomocnika ustanowionego w postępowaniu rozpoznawczym (kontrolnym lub podatkowym) jest nieskuteczne w postępowaniu zabezpieczającym. Doręczenie powinno nastąpić do rąk własnych zobowiązanego, a dopiero po wszczęciu postępowania zabezpieczającego możliwe jest ustanowienie pełnomocnika. NSA odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania cywilnego, wskazując na ich nieadekwatność w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Prawidłowość doręczeń w postępowaniu zabezpieczającym w administracji, w szczególności w kontekście ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu rozpoznawczym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania zabezpieczającego w administracji i jego relacji z postępowaniem rozpoznawczym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy doręczenie decyzji o zabezpieczeniu zobowiązań podatkowych wraz z zarządzeniem zabezpieczenia do rąk własnych zobowiązanego jest prawidłowe, jeśli ustanowiono pełnomocnika w postępowaniu rozpoznawczym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie decyzji o zabezpieczeniu wraz z zarządzeniem zabezpieczenia do rąk własnych zobowiązanego jest prawidłowe w postępowaniu zabezpieczającym, nawet jeśli ustanowiono pełnomocnika w postępowaniu rozpoznawczym.

Uzasadnienie

Postępowanie zabezpieczające jest fazą wykonawczą, do której stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wszczęcie postępowania zabezpieczającego następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu zarządzenia zabezpieczenia. Umocowanie pełnomocnika ustanowionego w postępowaniu rozpoznawczym jest nieskuteczne w postępowaniu zabezpieczającym. Doręczenie powinno nastąpić do rąk własnych zobowiązanego.

Czy przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące doręczeń i Kodeksu postępowania cywilnego mają zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym w administracji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te nie mają zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, chyba że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi inaczej.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 18 u.p.e.a., w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Powołane w skardze kasacyjnej przepisy Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania cywilnego nie mają bezpośredniego zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną P. J. - kuratora spadku po J. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

Przepisy (22)

Główne

u.p.e.a. art. 155b § § 1a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dopuszcza jednoczesne doręczenie decyzji o zabezpieczeniu i zarządzenia zabezpieczenia, jeśli mogłoby to utrudnić lub udaremnić dokonanie zabezpieczenia. Doręczenie powinno nastąpić do rąk własnych zobowiązanego.

u.p.e.a. art. 155b § § 1a

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis wprowadzony na mocy ustawy z dnia 10 września 2015 r. z mocą obowiązującą od 1 stycznia 2016 r., dopuszczający jednoczesne doręczenie decyzji o zabezpieczeniu i zarządzenia zabezpieczenia.

u.p.e.a. art. 155b § § 1a

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa do doręczenia decyzji o zabezpieczeniu łącznie z zarządzeniem zabezpieczenia.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia NSA o oddaleniu skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 166b

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

W postępowaniu zabezpieczającym stosuje się odpowiednio przepisy działu I u.p.e.a.

u.p.e.a. art. 155b § § 1 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wszczęcie postępowania zabezpieczającego następuje m.in. z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu zarządzenia zabezpieczenia.

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

W postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile przepisy u.p.e.a. nie stanowią inaczej.

u.p.e.a.

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dz.U. 2019 poz 1438

o.p. art. 33

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dotyczy decyzji o zabezpieczeniu.

o.p. art. 144 § § 5

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

o.p. art. 145 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

o.p. art. 138e § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

o.p. art. 138 § o

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

o.p. art. 211

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

o.p. art. 212

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

k.p.c. art. 91 § ust. 2

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. kodeks postępowania cywilnego

Nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa zarzutu skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa zarzutu skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa zarzutu skargi kasacyjnej dotycząca naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c i pkt 2 lit. a

Podstawa ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie decyzji o zabezpieczeniu wraz z zarządzeniem zabezpieczenia do rąk własnych zobowiązanego jest prawidłowe w postępowaniu zabezpieczającym, nawet jeśli ustanowiono pełnomocnika w postępowaniu rozpoznawczym.

Odrzucone argumenty

Doręczenie decyzji o zabezpieczeniu wraz z zarządzeniem zabezpieczenia powinno nastąpić do rąk pełnomocnika ustanowionego w postępowaniu rozpoznawczym, a brak takiego doręczenia powoduje, że decyzja nie weszła do obrotu prawnego.

Godne uwagi sformułowania

w postępowaniu zabezpieczającym w fazie wykonawczej regulowanej przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nieskuteczne prawnie jest umocowanie pełnomocnika zobowiązanego, dokonane w postępowaniu rozpoznawczym (kontrolnym lub podatkowym). • Nie ma przeszkód ku temu, aby zobowiązany ustanowił pełnomocnika po doręczeniu jemu decyzji o zabezpieczeniu, jak i odpisu zarządzenia zabezpieczenia, w oparciu o stosowane odpowiednio na gruncie egzekucyjnym przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.

Skład orzekający

Anna Dalkowska

członek

Bogusław Dauter

przewodniczący-sprawozdawca

Bogusław Woźniak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Prawidłowość doręczeń w postępowaniu zabezpieczającym w administracji, w szczególności w kontekście ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu rozpoznawczym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania zabezpieczającego w administracji i jego relacji z postępowaniem rozpoznawczym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania podatkowego – zabezpieczenia zobowiązań i prawidłowości doręczeń, co jest kluczowe dla praktyków prawa podatkowego i administracyjnego.

Kiedy pełnomocnik nie wystarczy: NSA o doręczeniach w postępowaniu zabezpieczającym podatki.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst