III FSK 1625/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie. Sprawa dotyczyła egzekucji świadczeń pieniężnych skierowanej do majątku wspólnego Skarżącej i jej męża. Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowania w sprawie żądań Skarżącej o wyłączenie spod egzekucji udziałów w nieruchomości wchodzącej w skład majątku wspólnego, uznając je za bezprzedmiotowe po tym, jak Skarżąca wniosła sprzeciw od egzekucji z majątku wspólnego na podstawie art. 27f u.p.e.a. Dyrektor IAS utrzymał te postanowienia w mocy, a WSA w Olsztynie zaakceptował stanowisko organów. Skarżąca w skardze kasacyjnej zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 38 § 1 i § 2 u.p.e.a., art. 17 § 1 u.p.e.a.) oraz przepisów postępowania (art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a., art. 62 k.p.a.). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że żądanie wyłączenia składnika majątkowego spod egzekucji na podstawie art. 38 § 1 u.p.e.a. jest właściwe do ochrony majątku osobistego małżonka zobowiązanego, a nie majątku wspólnego. W przypadku egzekucji skierowanej do majątku wspólnego, właściwym środkiem ochrony jest sprzeciw małżonka zobowiązanego na podstawie art. 27f u.p.e.a. Ponieważ egzekucja była skierowana do majątku wspólnego, żądanie Skarżącej na podstawie art. 38 u.p.e.a. było bezprzedmiotowe, a umorzenie postępowania w formie postanowienia było prawidłowe. Sąd nie znalazł również podstaw do uwzględnienia zarzutów proceduralnych, w tym dotyczących rozpoznania dwóch zażaleń w jednym postanowieniu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaRozróżnienie między środkami ochrony prawnej małżonka zobowiązanego w egzekucji administracyjnej (żądanie wyłączenia z majątku osobistego vs. sprzeciw od egzekucji z majątku wspólnego) oraz właściwa forma rozstrzygnięcia o bezprzedmiotowości postępowania.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji egzekucji z majątku wspólnego i zastosowania konkretnych przepisów u.p.e.a. oraz k.p.a.
Zagadnienia prawne (2)
Czy żądanie wyłączenia składnika majątkowego spod egzekucji administracyjnej na podstawie art. 38 § 1 u.p.e.a. jest dopuszczalne, gdy egzekucja skierowana jest do majątku wspólnego małżonków, a małżonek zobowiązanego skorzystał z prawa sprzeciwu na podstawie art. 27f § 1 u.p.e.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, żądanie wyłączenia składnika majątkowego spod egzekucji na podstawie art. 38 § 1 u.p.e.a. jest właściwe do ochrony majątku osobistego małżonka zobowiązanego, a nie majątku wspólnego. W przypadku egzekucji skierowanej do majątku wspólnego, właściwym środkiem ochrony jest sprzeciw małżonka zobowiązanego na podstawie art. 27f § 1 u.p.e.a.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że art. 38 u.p.e.a. służy ochronie majątku osobistego małżonka zobowiązanego, podczas gdy art. 27f u.p.e.a. reguluje ochronę małżonka w przypadku egzekucji z majątku wspólnego. Skoro egzekucja była skierowana do majątku wspólnego, żądanie wyłączenia na podstawie art. 38 u.p.e.a. było bezprzedmiotowe.
Jaka forma rozstrzygnięcia jest właściwa dla umorzenia postępowania w sprawie żądania wyłączenia składnika majątkowego spod egzekucji, gdy postępowanie jest bezprzedmiotowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Właściwą formą jest postanowienie, zgodnie z art. 17 § 1 u.p.e.a. i art. 105 § 1 k.p.a.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że zgodnie z art. 17 u.p.e.a., rozstrzygnięcia w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego zapadają w formie postanowienia, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 k.p.a. również powinno nastąpić w tej formie.
Przepisy (15)
Główne
u.p.e.a. art. 38 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 1a § pkt 20
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 27g § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 17 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 27f § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 62
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 207 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Żądanie wyłączenia składnika majątkowego spod egzekucji na podstawie art. 38 § 1 u.p.e.a. jest właściwe do ochrony majątku osobistego małżonka zobowiązanego, a nie majątku wspólnego. W przypadku egzekucji skierowanej do majątku wspólnego, właściwym środkiem ochrony jest sprzeciw małżonka zobowiązanego na podstawie art. 27f § 1 u.p.e.a. • Umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 17 § 1 u.p.e.a. powinno nastąpić w formie postanowienia.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 38 § 1 i § 2 u.p.e.a. poprzez błędne uznanie, że postępowania o wyłączenie składnika majątkowego spod egzekucji nie mają przedmiotu, podczas gdy organ nie podjął czynności w zakresie ustaleń faktycznych i prawnych. • Naruszenie art. 17 § 1 u.p.e.a. poprzez umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego mimo braku podstawy prawnej. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy nieprawidłowego rozstrzygnięcia organu drugiej instancji. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 62 k.p.a. poprzez wydanie przez organ odwoławczy jednego postanowienia w sprawie dwóch zażaleń.
Godne uwagi sformułowania
żądanie, o którym mowa w art. 38 § 1 u.p.e.a. oraz sprzeciw, o którym mowa w art. 27f § 1 u.p.e.a., stanowią środki ochrony prawnej w egzekucji administracyjnej, które się wzajemnie nie wykluczają. • kluczowe znaczenie dla zastosowania tych środków ma rodzaj składnika majątkowego, do którego egzekucja administracyjna jest skierowana. • Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
Skład orzekający
Anna Sokołowska
sędzia
Krzysztof Winiarski
przewodniczący
Wojciech Stachurski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Rozróżnienie między środkami ochrony prawnej małżonka zobowiązanego w egzekucji administracyjnej (żądanie wyłączenia z majątku osobistego vs. sprzeciw od egzekucji z majątku wspólnego) oraz właściwa forma rozstrzygnięcia o bezprzedmiotowości postępowania."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji egzekucji z majątku wspólnego i zastosowania konkretnych przepisów u.p.e.a. oraz k.p.a.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla małżonków, których majątek wspólny jest objęty egzekucją, a także precyzyjnego rozróżnienia między różnymi środkami ochrony prawnej w postępowaniu egzekucyjnym.
“Egzekucja z majątku wspólnego: kiedy żądanie wyłączenia jest bezskuteczne?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.