III FSK 1621/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił postanowienie SKO w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym podatku od nieruchomości. WSA uznał za zasadny zarzut braku doręczenia upomnienia, wskazując na niejasne oznaczenie okresu należności w upomnieniu oraz brak w aktach sprawy tytułu wykonawczego, co uniemożliwiało weryfikację ostateczności decyzji ustalającej podatek. Sąd I instancji podniósł również kwestię istnienia nadpłaty i nierozpoznania wniosku o jej zwrot. NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że upomnienie było prawidłowo oznaczone, a z akt sprawy wynikało, że egzekucja dotyczyła III raty podatku od nieruchomości za 2020 rok, płatnej 15 września 2020 r. Sąd podkreślił, że decyzja wymiarowa była ostateczna i doręczona, co czyniło obowiązek wymagalnym. NSA stwierdził również, że kwestia nadpłaty nie mogła być przedmiotem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, ponieważ zarzuty te są ograniczone do katalogu przyczyn określonych w art. 33 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a złożenie wniosku o zwrot nadpłaty nie powoduje braku wymagalności obowiązku. W związku z tym NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności w zakresie wymagalności obowiązku, doręczenia upomnienia oraz rozpatrywania kwestii nadpłaty.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatku od nieruchomości i postępowania egzekucyjnego w administracji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy upomnienie w postępowaniu egzekucyjnym, zawierające oznaczenie należności jako 'podatek od nieruchomości za okres 03/2020', jest wystarczająco precyzyjne, aby uznać je za prawidłowo doręczone, gdy postępowanie egzekucyjne dotyczy III raty podatku za 2020 rok?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, upomnienie jest prawidłowo oznaczone, jeśli z innych dokumentów (np. ewidencji tytułów wykonawczych) wynika, jakiej konkretnie należności dotyczy egzekucja.
Uzasadnienie
NSA uznał, że oznaczenie '03/2020' w upomnieniu nie było wadliwe, ponieważ z akt sprawy wynikało, że egzekucja dotyczyła III raty podatku od nieruchomości za 2020 rok, płatnej 15 września 2020 r. Skoro upomnienie zostało skutecznie doręczone, zarzut jego niedoręczenia nie był zasadny.
Czy kwestia istnienia nadpłaty w podatku od nieruchomości może być przedmiotem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, zwłaszcza gdy złożono wniosek o zwrot nadpłaty, który nie został rozpoznany?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kwestia nadpłaty nie może być przedmiotem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, ponieważ zarzuty te są ograniczone do katalogu przyczyn określonych w ustawie, a złożenie wniosku o zwrot nadpłaty nie powoduje braku wymagalności obowiązku.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym mogą być wnoszone tylko z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Złożenie wniosku o stwierdzenie nadpłaty nie stanowi podstawy do wniesienia zarzutu braku wymagalności obowiązku, zwłaszcza gdy istnieje ostateczna decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego.
Czy ostateczna decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego, która nie została skutecznie zaskarżona, czyni obowiązek podatkowy wymagalnym, nawet jeśli podatnik podnosi kwestię nadpłaty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ostateczna decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego czyni obowiązek wymagalnym, a kwestia nadpłaty nie może być rozpatrywana w ramach zarzutów egzekucyjnych.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że decyzja wymiarowa Prezydenta Miasta Z. z dnia 15 stycznia 2020 r. była ostateczna i doręczona, co czyniło obowiązek wymagalnym. Podkreślono, że jedynie ostateczne rozstrzygnięcie wydane wskutek zakończenia postępowania może mieć znaczenie dla oceny istnienia lub wymagalności obowiązku, a w niniejszej sprawie takie rozstrzygnięcie nie zostało wydane.
Przepisy (25)
Główne
u.p.e.a. art. 33 § § 1 pkt 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy zarzutu braku doręczenia upomnienia.
u.p.e.a. art. 33 § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Określa podstawy zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, w tym brak wymagalności obowiązku.
u.p.o.l. art. 6 § ust. 7
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Reguluje ustalanie podatku od nieruchomości w drodze decyzji organu podatkowego dla osób fizycznych.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
u.p.e.a. art. 33 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zarzut niedoręczenia upomnienia.
u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 4 lit. a) in fine
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy danych zawartych w upomnieniu, w tym oznaczenia okresu należności.
u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 6 lit. c
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zarzut braku wymagalności obowiązku z innych przyczyn niż odroczenie terminu lub rozłożenie na raty.
Rozporządzenie Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu art. § 2 § pkt 4 lit. a) in fine
Określa dane, które powinno zawierać upomnienie, w tym oznaczenie okresu, którego dotyczy należność.
u.p.o.l. art. 6 § ust. 7
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych
Podatek od nieruchomości dla osób fizycznych ustalany jest w drodze decyzji.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 2 § § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 3 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33 § § 1 pkt 6 lit. c
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna uchylenia decyzji lub postanowienia przez WSA.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy obowiązku zawarcia w uzasadnieniu wyroku wskazań co do dalszego postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 21 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa
Określa, kiedy zobowiązanie podatkowe powstaje z mocy decyzji.
O.p. art. 72 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 75 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Upomnienie zawierało prawidłowe oznaczenie okresu należności, a zarzut jego niedoręczenia był niezasadny. • Kwestia nadpłaty nie mogła być przedmiotem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. • Decyzja wymiarowa była ostateczna i doręczona, co czyniło obowiązek wymagalnym.
Godne uwagi sformułowania
W tych okolicznościach, wobec skutecznego doręczenia upomnienia zobowiązanemu w dniu 16 października 2020r. brak było dostatecznych podstaw do uwzględnienia przez Sąd I instancji zarzutu, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. • Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym mogą być wniesione tylko z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. • Uprawnienie do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, nie przysługuje w przypadku, gdy została wydana i pozostaje w obrocie prawnym ostateczna decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego.
Skład orzekający
Bogusław Dauter
przewodniczący
Dominik Gajewski
członek
Krzysztof Przasnyski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności w zakresie wymagalności obowiązku, doręczenia upomnienia oraz rozpatrywania kwestii nadpłaty."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatku od nieruchomości i postępowania egzekucyjnego w administracji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu egzekucji administracyjnej i potencjalnych pułapek proceduralnych, które mogą prowadzić do uchylenia wyroków sądów niższych instancji. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego i administracyjnego.
“Egzekucja podatkowa: Czy niejasne oznaczenie w upomnieniu może uratować dłużnika?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.