III FSK 1567/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wcześniej oddalił skargę skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie dotyczące egzekucji świadczeń pieniężnych. Skarżący kwestionował zasadność i uciążliwość zastosowanych środków egzekucyjnych, w szczególności zajęcia pięciu rachunków bankowych. Zarzucał naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), w tym art. 54 § 1 pkt 1 i 2, wskazując na naruszenie ustawy i nadmierną uciążliwość egzekucji, a także naruszenie zasad postępowania administracyjnego (art. 7, 8 k.p.a.). NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego jest dopuszczalnym środkiem egzekucyjnym, a jego zastosowanie w tej sprawie było zgodne z przepisami, w tym z wymogami dotyczącymi zawiadomienia o zajęciu. Sąd nie dopatrzył się naruszenia ustawy w ilości zastosowanych środków egzekucyjnych, wskazując, że ustawodawca nie wprowadził limitu ilościowego zajęć rachunków bankowych. Odnosząc się do zarzutu nadmiernej uciążliwości, NSA podzielił stanowisko WSA, że egzekucja z rachunku bankowego jest jednym z łagodniejszych środków, a skarżący nie wykazał konkretnych argumentów, że zastosowane środki uniemożliwiają mu funkcjonowanie. Sąd zwrócił uwagę na wysokość dochodzonej należności (ponad 231 tys. zł należności głównej i 144 tys. zł odsetek) oraz na informacje od banków o braku środków lub zbiegu egzekucji, co uzasadniało zastosowanie wielokrotnego zajęcia. NSA stwierdził, że reguła stosowania najmniej uciążliwych środków egzekucyjnych nie została naruszona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie dopuszczalności i zasadności zajęcia wielu rachunków bankowych w egzekucji administracyjnej, zwłaszcza przy wysokich kwotach zadłużenia i braku innych środków. Potwierdzenie, że subiektywne odczucie uciążliwości nie jest wystarczające do uznania środka egzekucyjnego za nadmiernie uciążliwy.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z egzekucją administracyjną. Wartość praktyczna może być ograniczona do spraw o podobnym charakterze i skali zadłużenia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zajęcie wierzytelności z pięciu rachunków bankowych w postępowaniu egzekucyjnym stanowi naruszenie ustawy lub jest środkiem nadmiernie uciążliwym dla zobowiązanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zajęcie pięciu rachunków bankowych nie stanowi naruszenia ustawy ani środka nadmiernie uciążliwego, jeśli jest uzasadnione wysokością zadłużenia i okolicznościami sprawy, a zobowiązany nie wykazał konkretnych argumentów o niemożności funkcjonowania.
Uzasadnienie
NSA uznał, że zajęcie rachunków bankowych jest dopuszczalnym i często jednym z łagodniejszych środków egzekucyjnych. Brak jest ustawowego limitu ilości zajęć, a uciążliwość musi przekraczać miarę niezbędną do wyegzekwowania obowiązku. W tej sprawie, biorąc pod uwagę wysoką kwotę zadłużenia i problemy z egzekucją na innych rachunkach, zastosowane środki były uzasadnione.
Czy skarga na czynność egzekucyjną jest dopuszczalna, gdy ustawa przewiduje inne środki zaskarżenia?
Odpowiedź sądu
Tak, skarga na czynność egzekucyjną jest dopuszczalna jako środek subsydiarny, o ile ustawa nie przewiduje innych środków zaskarżenia, które powinny być zastosowane w pierwszej kolejności.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że skarga na czynność egzekucyjną (art. 54 u.p.e.a.) i zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji (art. 33 u.p.e.a.) są odrębnymi środkami ochrony prawnej. Skarga na czynność egzekucyjną ma charakter subsydiarny i nie jest dopuszczalna, gdy ustawa przewiduje inne środki zaskarżenia.
Przepisy (23)
Główne
u.p.e.a. art. 54 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa skargi na czynność egzekucyjną (naruszenie ustawy, nadmierna uciążliwość).
u.p.e.a. art. 54 § § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy.
u.p.e.a. art. 54 § § 1 pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 1a § pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Definicja czynności egzekucyjnej.
u.p.e.a. art. 1a § pkt 12
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Definicja środka egzekucyjnego.
u.p.e.a. art. 33
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.
u.p.e.a. art. 7 § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zasada stosowania środków prowadzących bezpośrednio do wykonania obowiązku i najmniej uciążliwych.
u.p.e.a. art. 80
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Procedura zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego.
u.p.e.a. art. 67 § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wymogi dotyczące zawiadomienia o zajęciu.
u.p.e.a. art. 67 § § 2a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dodatkowe wymogi dotyczące zawiadomienia o zajęciu.
u.p.e.a. art. 81 § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wyłączenia spod zakazu wypłat z rachunku bankowego po zajęciu.
u.p.e.a. art. 13 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Możliwość wnioskowania o zwolnienie składników majątkowych z egzekucji.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o oddaleniu skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 207 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 209
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym
Zwrot kosztów postępowania.
k.p.a. art. 7
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności i prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 8
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. b
Stawka minimalna opłat za czynności radcy prawnego w postępowaniu kasacyjnym.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Stawka minimalna opłat za czynności radcy prawnego w postępowaniu kasacyjnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zajęcie rachunków bankowych było zgodne z prawem i nie stanowiło nadmiernej uciążliwości. • Skarżący nie wykazał konkretnych argumentów o niemożności funkcjonowania z powodu zastosowanych środków egzekucyjnych. • Wysokość zadłużenia i problemy z egzekucją uzasadniały zastosowanie wielokrotnego zajęcia rachunków bankowych.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie środków egzekucyjnych w postaci zajęcia pięciu rachunków bankowych naruszało ustawę. • Zastosowane środki egzekucyjne były nadmiernie uciążliwe dla zobowiązanego. • Organ egzekucyjny naruszył zasady postępowania administracyjnego (art. 7, 8 k.p.a.) poprzez niezastosowanie przepisów o proporcjonalności i budowaniu zaufania.
Godne uwagi sformułowania
zastosowano środek egzekucyjny określony w art. 1a pkt 12 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji • nie ziściła się przesłanka określona przez ustawodawcę w art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a., tj. dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy • nie ziściła się przesłanka określona przez ustawodawcę w art. 54 § 1 pkt 2 u.p.e.a., tj. zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego • Skarga na czynność egzekucyjną oraz zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej są odrębnymi, niekonkurencyjnymi wobec siebie, środkami ochrony prawnej. • egzekucja z rachunku bankowego jest jednym z łagodniejszych środków egzekucyjnych, gdyż rachunek bankowy cały czas pozostaje otwarty, a zobowiązany może dysponować swobodnie nadwyżką ponad zajętą kwotę. • Subiektywne przekonanie o uciążliwości zastosowanych środków egzekucyjnych nie jest w tym zakresie wystarczające. • Chodzi jednak o to, aby ta uciążliwość nie przekraczała miary niezbędnej do wyegzekwowania dochodzonego obowiązku.
Skład orzekający
Krzysztof Winiarski
przewodniczący
Jolanta Sokołowska
członek
Wojciech Stachurski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności i zasadności zajęcia wielu rachunków bankowych w egzekucji administracyjnej, zwłaszcza przy wysokich kwotach zadłużenia i braku innych środków. Potwierdzenie, że subiektywne odczucie uciążliwości nie jest wystarczające do uznania środka egzekucyjnego za nadmiernie uciążliwy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z egzekucją administracyjną. Wartość praktyczna może być ograniczona do spraw o podobnym charakterze i skali zadłużenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznych aspektów egzekucji administracyjnej, w tym zajęcia rachunków bankowych, co jest istotne dla osób prowadzących działalność gospodarczą i zadłużonych. Choć nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć, pokazuje, jak sądy oceniają uciążliwość środków egzekucyjnych.
“Czy zajęcie pięciu kont bankowych to już za dużo? NSA wyjaśnia granice egzekucji administracyjnej.”
Dane finansowe
WPS: 231 134,44 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.