III FSK 1559/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. J., kuratora spadku po J. J., od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązań podatkowych. Głównym zarzutem skargi kasacyjnej było naruszenie przepisów postępowania poprzez uznanie, że doręczenie decyzji o zabezpieczeniu wraz z zarządzeniem zabezpieczenia bezpośrednio zobowiązanemu było prawidłowe, mimo ustanowienia pełnomocnika szczególnego. Skarżący argumentował, że doręczenie powinno nastąpić do pełnomocnika, a brak takiego doręczenia powoduje niemożność wejścia decyzji do obrotu prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 155b § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), organ egzekucyjny może doręczyć decyzję o zabezpieczeniu wraz z zarządzeniem zabezpieczenia, jeśli mogłoby to utrudnić lub udaremnić dokonanie zabezpieczenia. Sąd podkreślił, że możliwość jednoczesnego doręczenia jest uwarunkowana wystąpieniem obiektywnych przesłanek wskazujących na prawdopodobieństwo utrudnienia lub udaremnienia egzekucji. Co istotne, NSA stwierdził, że w postępowaniu zabezpieczającym, w fazie wykonawczej, doręczenie powinno nastąpić do rąk własnych zobowiązanego, zgodnie z art. 166b u.p.e.a. w zw. z art. 26 § 5 u.p.e.a. Umocowanie pełnomocnika ustanowionego w postępowaniu rozpoznawczym nie jest skuteczne w postępowaniu zabezpieczającym, dopóki nie zostanie udzielone mu stosowne upoważnienie po wszczęciu tego postępowania. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania cywilnego, wskazując na ich nieadekwatność w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W konsekwencji skarga kasacyjna została oddalona, a skarżący obciążony kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPrawidłowość doręczeń w postępowaniu zabezpieczającym w administracji, w szczególności w kontekście ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu rozpoznawczym.
Dotyczy specyfiki postępowania zabezpieczającego w administracji i interpretacji art. 155b § 1a u.p.e.a. oraz art. 166b u.p.e.a. w zw. z art. 26 § 5 u.p.e.a.
Zagadnienia prawne (2)
Czy doręczenie decyzji o zabezpieczeniu zobowiązań podatkowych wraz z zarządzeniem zabezpieczenia bezpośrednio zobowiązanemu jest prawidłowe, gdy ustanowiono pełnomocnika szczególnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie decyzji o zabezpieczeniu wraz z zarządzeniem zabezpieczenia bezpośrednio zobowiązanemu jest prawidłowe w postępowaniu zabezpieczającym, nawet jeśli ustanowiono pełnomocnika w postępowaniu rozpoznawczym, o ile występują przesłanki z art. 155b § 1a u.p.e.a. i doręczenie następuje do rąk własnych zobowiązanego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 155b § 1a u.p.e.a. dopuszcza jednoczesne doręczenie decyzji o zabezpieczeniu i zarządzenia zabezpieczenia, gdy mogłoby to utrudnić lub udaremnić egzekucję. Podkreślono, że w fazie wykonawczej postępowania zabezpieczającego doręczenie powinno nastąpić bezpośrednio zobowiązanemu, a pełnomocnik ustanowiony w postępowaniu rozpoznawczym nie jest uprawniony do odbioru pism w tej fazie, chyba że zostanie mu udzielone odrębne pełnomocnictwo.
Czy przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące doręczeń i postępowania mają zastosowanie w postępowaniu zabezpieczającym w administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te nie mają bezpośredniego zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, chyba że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi inaczej.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 18 u.p.e.a., w postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, a nie Ordynacji podatkowej, chyba że przepisy u.p.e.a. stanowią inaczej. Powołane przepisy Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania cywilnego nie miały zastosowania w niniejszej sprawie.
Przepisy (7)
Główne
u.p.e.a. art. 155b § § 1a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dopuszcza jednoczesne doręczenie decyzji o zabezpieczeniu i zarządzenia zabezpieczenia, jeśli mogłoby to utrudnić lub udaremnić dokonanie zabezpieczenia.
u.p.e.a. art. 155b § § 1a
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis wprowadzony na mocy ustawy z dnia 10 września 2015 r. z mocą obowiązującą od 1 stycznia 2016 r., dopuszczający jednoczesne doręczenie decyzji o zabezpieczeniu i zarządzenia zabezpieczenia.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 166b
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
W postępowaniu zabezpieczającym stosuje się odpowiednio przepisy działu I u.p.e.a.
u.p.e.a. art. 155b § § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wszczęcie postępowania zabezpieczającego następuje m.in. z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu zarządzenia zabezpieczenia.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
W postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile przepisy u.p.e.a. nie stanowią inaczej.
o.p. art. 33
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dotyczy decyzji o zabezpieczeniu.
k.p.c. art. 91 § ust. 2
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. kodeks postępowania cywilnego
Powołany przez skarżącego w kontekście pełnomocnictwa.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 144 § 5 i art. 145 § 2 o.p. w zw. z art. 138e § 1 i art. 138o o.p. w zw. z art. 211 i art. 212 o.p oraz art. 91 ust. 2 k.p.c. w zw. z art. 155b § 1a u.p.e.a. - przez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że doręczenie decyzji o zabezpieczeniu wraz z zarządzeniem zabezpieczenia bezpośrednio zobowiązanemu było prawidłowe i spowodowało, ze decyzja ta weszła do obrotu prawnego, a zatem zarzut nieistnienia obowiązku nie jest uzasadniony, co doprowadziło do oddalenia skargi, podczas gdy w sprawie ustanowiony był pełnomocnik szczególny, a zatem organ zobowiązany był jemu doręczyć zarówno decyzję o zabezpieczeniu jak i zarządzenie zabezpieczenia, a brak w tym zakresie spowodował niemożność ich wejścia do obrotu prawnego, a w konsekwencji niemożność prowadzenia postępowania zabezpieczającego, a także żadnej innej z procedur, o których mowa w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Godne uwagi sformułowania
doręczenie decyzji o zabezpieczeniu wraz z zarządzeniem zabezpieczenia bezpośrednio zobowiązanemu było prawidłowe • nieskuteczne prawnie jest umocowanie pełnomocnika zobowiązanego, dokonane w postępowaniu rozpoznawczym (kontrolnym lub podatkowym). • udział pełnomocnika zobowiązanego w postępowaniu zabezpieczającym w fazie wykonawczej możliwy jest dopiero w następstwie udzielenia mu stosownego upoważnienia po wszczęciu tego postępowania
Skład orzekający
Anna Dalkowska
członek
Bogusław Dauter
przewodniczący sprawozdawca
Bogusław Woźniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Prawidłowość doręczeń w postępowaniu zabezpieczającym w administracji, w szczególności w kontekście ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu rozpoznawczym."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania zabezpieczającego w administracji i interpretacji art. 155b § 1a u.p.e.a. oraz art. 166b u.p.e.a. w zw. z art. 26 § 5 u.p.e.a.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w postępowaniu zabezpieczającym, jakim jest prawidłowość doręczeń, co ma kluczowe znaczenie dla skuteczności działań organów i praw strony. Interpretacja przepisów dotyczących pełnomocnictwa w kontekście różnych faz postępowania jest istotna dla praktyków.
“Kiedy doręczenie decyzji o zabezpieczeniu jest skuteczne? NSA wyjaśnia rolę pełnomocnika w postępowaniu egzekucyjnym.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.