III FSK 1406/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, zainicjowanej przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Jako podstawę wznowienia wskazano art. 271 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej. Organ dowodził, że prawomocny wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 września 2024 r., sygn. akt III FSK 810/22, jest dotknięty wadą nieważności, ponieważ skarżący R. M. zmarł w dniu 17 czerwca 2023 r., a więc przed datą rozprawy i wydania wyroku przez NSA. Organ dowiedział się o tym fakcie 13 września 2024 r. Pełnomocnik spadkobierczyń zmarłego R. M. nie kwestionował daty śmierci i zaistnienia podstawy wznowienia. W toku postępowania o wznowienie, Organ cofnął skargę kasacyjną od wyroku WSA, co w połączeniu z uchyleniem wyroku NSA, doprowadziło do umorzenia postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że spełniła się przesłanka wznowienia postępowania z art. 271 pkt 2 p.p.s.a., gdyż strona nie miała zdolności sądowej w dniu wydania wyroku. Następnie, na podstawie art. 282 § 2 p.p.s.a., NSA uchylił swój poprzedni wyrok i umorzył postępowanie kasacyjne, uwzględniając również cofnięcie skargi kasacyjnej przez Organ.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWażność postępowania sądowego w przypadku śmierci strony przed wydaniem orzeczenia, zasady wznowienia postępowania i skutki stwierdzenia nieważności wyroku NSA.
Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania z powodu śmierci strony, która nie miała zdolności sądowej w momencie wydania wyroku.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wyrok sądu administracyjnego wydany po śmierci strony, która nie miała zdolności sądowej w dacie orzekania, jest dotknięty wadą nieważności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wyrok wydany po śmierci strony, która nie posiadała zdolności sądowej w dacie orzekania, jest dotknięty wadą nieważności z powodu braku zdolności sądowej strony.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że śmierć strony przed wydaniem wyroku oznacza brak zdolności sądowej w dacie orzekania, co stanowi podstawę nieważności postępowania na podstawie art. 271 pkt 2 p.p.s.a.
Jakie są konsekwencje prawne stwierdzenia nieważności wyroku sądu administracyjnego z powodu śmierci strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Konsekwencją jest uchylenie wadliwego wyroku i ponowne rozpoznanie sprawy lub umorzenie postępowania, w zależności od dalszych okoliczności.
Uzasadnienie
Po uchyleniu wyroku z powodu nieważności, sąd stosuje odpowiednie przepisy, w tym możliwość cofnięcia skargi kasacyjnej przez organ, co prowadzi do umorzenia postępowania kasacyjnego.
Przepisy (6)
Główne
p.p.s.a. art. 271 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa wznowienia postępowania z powodu nieważności, gdy strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej.
p.p.s.a. art. 282 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, sąd uchyla wyrok i orzeka co do istoty sprawy lub umarza postępowanie.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 282 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznaje sprawę na nowo w granicach zakreślonych podstawą wznowienia.
p.p.s.a. art. 60
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarżący może cofnąć skargę.
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Do postępowania przed NSA stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed WSA.
p.p.s.a. art. 232 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot wpisu od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Strona skarżąca (R. M.) zmarła przed wydaniem wyroku NSA, co skutkuje brakiem zdolności sądowej w dacie orzekania i nieważnością postępowania.
Godne uwagi sformułowania
strona nie miała zdolności sądowej • wada nieważności • uchyla wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego • umorzyć postępowanie kasacyjne
Skład orzekający
Dominik Gajewski
przewodniczący
Anna Dalkowska
członek
Paweł Borszowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ważność postępowania sądowego w przypadku śmierci strony przed wydaniem orzeczenia, zasady wznowienia postępowania i skutki stwierdzenia nieważności wyroku NSA."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania z powodu śmierci strony, która nie miała zdolności sądowej w momencie wydania wyroku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak fundamentalne zasady procesowe, takie jak zdolność sądowa, mogą prowadzić do uchylenia prawomocnego orzeczenia, nawet po jego wydaniu. Jest to ciekawy przykład działania mechanizmów korygujących w sądownictwie administracyjnym.
“Sąd Najwyższy uchylił własny wyrok po śmierci strony – jak to możliwe?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.