III FSK 1329/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego, wniesioną przez "N." S.A. po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 lipca 2023 r. (sygn. akt SK 14/21), który uznał art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (u.p.o.l.) za niezgodny z Konstytucją, jednak z odroczonym terminem utraty mocy obowiązującej o 18 miesięcy. Spółka domagała się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem NSA z dnia 14 marca 2023 r. (sygn. akt III FSK 4471/21), który oddalił jej skargę kasacyjną w sprawie dotyczącej opodatkowania kontenerów telekomunikacyjnych jako budowli. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę o wznowienie, opierając się na utrwalonym orzecznictwie, zgodnie z którym wyrok TK stwierdzający niezgodność przepisu z Konstytucją, lecz z odroczonym terminem utraty mocy obowiązującej, nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. Sąd podkreślił, że Trybunał Konstytucyjny odroczył termin derogacji przepisu w celu ochrony istotnych wartości konstytucyjnych, takich jak potrzeba zachowania ciągłości opodatkowania budowli i stabilności finansów publicznych. Wskazano, że w okresie karencji przepis ten mógł być nadal stosowany, a wydane na jego podstawie decyzje i orzeczenia pozostają w mocy. NSA zaznaczył, że TK nie podważył samej zasady opodatkowania budowli, a jedynie wskazał na nieprecyzyjne określenie przedmiotu opodatkowania w ustawie. Sąd uznał, że stosowanie przepisu w sposób prowadzący do naruszenia stabilności finansów publicznych byłoby niedopuszczalne. W związku z tym, skarga o wznowienie postępowania została uznana za merytorycznie niezasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja skutków prawnych wyroków Trybunału Konstytucyjnego z odroczonym terminem utraty mocy obowiązującej, zwłaszcza w kontekście wznowienia postępowań sądowo-administracyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji wyroku TK SK 14/21 i jego wpływu na prawomocne orzeczenia, a także ogólnych zasad stosowania przepisów z odroczonym terminem derogacji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność przepisu z Konstytucją, z odroczonym terminem utraty mocy obowiązującej, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowo-administracyjnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok TK z odroczonym terminem utraty mocy obowiązującej nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem, zwłaszcza gdy odroczenie nastąpiło w celu ochrony istotnych wartości konstytucyjnych, takich jak ciągłość opodatkowania i stabilność finansów publicznych.
Uzasadnienie
NSA powołuje się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym odroczenie terminu derogacji przepisu przez TK służy ochronie wartości konstytucyjnych i nie pozwala na wznowienie postępowań zakończonych prawomocnie. Sąd podkreśla, że TK odroczył utratę mocy przepisu, aby zapewnić ciągłość opodatkowania i stabilność finansów publicznych, co oznacza, że przepis ten mógł być stosowany do czasu nowelizacji.
Jakie są skutki prawne wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niezgodność przepisu z Konstytucją, ale z odroczonym terminem utraty mocy obowiązującej, dla postępowań zakończonych prawomocnymi orzeczeniami?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wyrok TK z odroczonym terminem utraty mocy obowiązującej nie powoduje automatycznie nieważności orzeczeń wydanych na podstawie tego przepisu przed upływem terminu derogacji i nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnia, że odroczenie terminu utraty mocy obowiązującej przepisu przez TK, zgodnie z art. 190 ust. 3 Konstytucji RP, ma na celu ochronę istotnych wartości i zapobieganie chaosowi prawnemu. W okresie karencji przepis może być stosowany, a wydane na jego podstawie orzeczenia pozostają w mocy. NSA podkreśla, że celem odroczenia było zachowanie ciągłości opodatkowania i stabilności finansów publicznych.
Czy kontenery telekomunikacyjne, niebędące trwale związane z gruntem, mogą być kwalifikowane jako budowle w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych?
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli nie spełniają definicji budynku i nie są obiektami małej architektury, mogą być kwalifikowane jako budowle.
Uzasadnienie
NSA powołuje się na wcześniejsze orzecznictwo, w tym wyrok TK, zgodnie z którym obiekty budowlane, które nie są trwale związane z gruntem (nie spełniając definicji budynku) i nie są obiektami małej architektury, powinny być kwalifikowane jako budowle w rozumieniu ustawy podatkowej.
Przepisy (7)
Główne
u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 2
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Definicja budowli, która została uznana za niezgodną z Konstytucją, ale z odroczonym terminem utraty mocy obowiązującej. Sąd stosuje ją do czasu nowelizacji, powołując się na potrzebę zachowania ciągłości opodatkowania i stabilności finansów publicznych.
p.p.s.a. art. 272 § § 1 i § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do żądania wznowienia postępowania w przypadku orzeczenia TK o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, z określeniem terminu na wniesienie skargi.
p.p.s.a. art. 282 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi o wznowienie postępowania.
Pomocnicze
p.b. art. 3 § pkt 1, 2 i 3
Ustawa Prawo budowlane
Przepisy dotyczące definicji budynku i budowli, stosowane pomocniczo do interpretacji przepisów ustawy podatkowej.
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przepis dotyczący obowiązku ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków.
Konstytucja RP art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przepis określający, że nakładanie podatków oraz innych danin publicznych może nastąpić wyłącznie w drodze ustawy.
Konstytucja RP art. 190 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przepis umożliwiający Trybunałowi Konstytucyjnemu odroczenie terminu utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok TK z odroczonym terminem utraty mocy obowiązującej nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. • Odroczenie terminu derogacji przepisu przez TK miało na celu ochronę ciągłości opodatkowania i stabilności finansów publicznych. • Przepis uznany za niekonstytucyjny, ale z odroczonym terminem utraty mocy, może być stosowany do czasu nowelizacji.
Godne uwagi sformułowania
potrzeba zachowania ciągłości opodatkowania budowli podatkiem od nieruchomości • stabilność o równowagę finansów publicznych • przepis ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, będący przedmiotem niniejszego rozstrzygnięcia, może być nadal stosowany, a wydane na jego podstawie decyzje w sprawach indywidualnych pozostają w mocy
Skład orzekający
Anna Dalkowska
sprawozdawca
Jacek Pruszyński
przewodniczący
Mirella Łent
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja skutków prawnych wyroków Trybunału Konstytucyjnego z odroczonym terminem utraty mocy obowiązującej, zwłaszcza w kontekście wznowienia postępowań sądowo-administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyroku TK SK 14/21 i jego wpływu na prawomocne orzeczenia, a także ogólnych zasad stosowania przepisów z odroczonym terminem derogacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z wyrokami Trybunału Konstytucyjnego i ich wpływem na prawomocne orzeczenia sądowe, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.
“Wyrok TK nie zawsze oznacza koniec sprawy: NSA wyjaśnia, kiedy można wznowić postępowanie.”
Dane finansowe
WPS: 4036 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.