III FSK 1323/24

Naczelny Sąd Administracyjny2025-06-24
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie egzekucyjnezajęcie ruchomościskarga kasacyjnadopuszczalność zażaleniadoręczenieNSAprawo administracyjneegzekucja administracyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą dopuszczalności zażalenia na postanowienie o tymczasowym zajęciu ruchomości, potwierdzając brak obowiązku doręczenia protokołu zajęcia przed wydaniem postanowienia zatwierdzającego.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA we Wrocławiu, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora IAS stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na postanowienie o tymczasowym zajęciu ruchomości. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów poprzez brak doręczenia protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości przed wydaniem postanowienia zatwierdzającego. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że przepisy prawa egzekucyjnego nie nakładają obowiązku doręczenia protokołu przed wydaniem postanowienia zatwierdzającego tymczasowe zajęcie ruchomości.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Zarządcy masy sanacyjnej P. sp. z o.o. w restrukturyzacji od wyroku WSA we Wrocławiu, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Postanowienie to stwierdzało niedopuszczalność zażalenia na wcześniejsze postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie zatwierdzenia tymczasowego zajęcia ruchomości. Głównym zarzutem skarżącego było naruszenie przepisów poprzez brak doręczenia protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości stronie postępowania przed wydaniem postanowienia zatwierdzającego to zajęcie, co miało uniemożliwić skuteczne wniesienie środka zaskarżenia. NSA oddalił skargę kasacyjną, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo (sygn. akt III FSK 1322/24) w identycznej sprawie. Sąd stwierdził, że przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej nie nakładają obowiązku doręczenia protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości stronie przed wydaniem postanowienia o zatwierdzeniu tego zajęcia ani równocześnie z nim. Sąd podkreślił, że instytucja tymczasowego zajęcia ruchomości nie została zakwestionowana w prawie europejskim, a przywoływane przepisy nie dają podstaw do zmiany obowiązujących unormowań. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną jako nieuzasadnioną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy prawa egzekucyjnego nie nakładają obowiązku doręczenia protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości stronie przed wydaniem postanowienia zatwierdzającego to zajęcie ani równocześnie z nim.

Uzasadnienie

NSA oparł się na wykładni przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, które nie przewidują takiego obowiązku. Sąd odwołał się do wcześniejszego, prawomocnego orzeczenia w analogicznej sprawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

u.p.e.a. art. 96n § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Nie wynika obowiązek doręczenia protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości stronie przed wydaniem postanowienia zatwierdzającego to zajęcie.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 96o § 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.KAS art. 94zd

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

p.p.s.a. art. 133

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 144

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 170

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie prawomocne ma znaczenie prawne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy prawa egzekucyjnego nie nakładają obowiązku doręczenia protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości stronie przed wydaniem postanowienia zatwierdzającego to zajęcie.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów proceduralnych poprzez brak doręczenia protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości, co uniemożliwiło skuteczne wniesienie środka zaskarżenia. Naruszenie art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi na rozstrzygnięcie, które nie odpowiadało prawu.

Godne uwagi sformułowania

nie wynika natomiast obowiązek polegający na doręczeniu dowodu w postaci protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości stronie postępowania przed wydaniem wymienionego postanowienia lub w razem z wydanym postanowieniem organu egzekucyjnego pierwszej instancji. w powoływanych przez skarżącego przepisach statuujących określone zasady prawa europejskiego ani też w przywoływanych kasacyjnie wyrokach TSUE instytucja tymczasowego zajęcia ruchomości nie została zakwestionowana

Skład orzekający

Jacek Brolik

przewodniczący sprawozdawca

Jolanta Sokołowska

członek

Wojciech Stachurski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie interpretacji przepisów dotyczących doręczeń w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności w kontekście tymczasowego zajęcia ruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku doręczenia protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości przed wydaniem postanowienia zatwierdzającego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w postępowaniu egzekucyjnym, który może mieć znaczenie dla wielu podatników i przedsiębiorców. Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń jest kluczowa dla zapewnienia prawa do obrony.

Czy brak protokołu zajęcia ruchomości unieważnia postępowanie egzekucyjne? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FSK 1323/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-06-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Brolik /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Sokołowska
Wojciech Stachurski
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I SA/Wr 914/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2024-06-11
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1427
art. 96n par. 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA Jolanta Sokołowska, Sędzia NSA Wojciech Stachurski, Protokolant asystent sędziego Ewa Gil, po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Zarządcy masy sanacyjnej P. sp. z o.o. w restrukturyzacji z siedzibą we W. (dawniej: P. sp. z o.o. z siedzibą we W.) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 11 czerwca 2024 r., sygn. akt I SA/Wr 914/23 w sprawie ze skargi Zarządcy masy sanacyjnej P. sp. z o.o. w restrukturyzacji z siedzibą we W. (dawniej: P. sp. z o.o. z siedzibą we W.) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 15 września 2023 r., nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Zarządcy masy sanacyjnej P. sp. z o.o. w restrukturyzacji z siedzibą we W. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 11 czerwca 2024 r. sygn. akt I SA/Wr 914/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił w całości skargę Zarządcy masy sanacyjnej P[...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. w restrukturyzacji na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z 15 września 2023 r., w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia (wyrok wraz z uzasadnieniem dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł zarządca masy sanacyjnej ww. spółki z o.o. zaskarżając wyrok w całości.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie niżej wymienionych przepisów postępowania:
1) art. 133 w związku z art. 141 § 4 w związku z art.134 § 1 w związku z art. 135 p.p.s.a. w związku z art. 134 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej jako k.p.a.) w związku z art. 144 k.p.a. w związku z art. 18 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: u.p.e.a.) poprzez akceptację braku dokonania wykładni art. 96o § 3 u.p.e.a. w związku z art. 141 k.p.a. mającym tutaj zastosowanie na mocy art. 18 u.p.e.a. w powiązaniu z art. 94zb ust. 4 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz art. 96n § 1 u.p.e.a. przy poszanowaniu norm wyższego rzędu przede wszystkim w postaci art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz (w związku z art. 87 ust. 1 Konstytucji RP odczytywanym łącznie z art. 91 ust. 1 i 3 Konstytucji RP) art. 41 Karty Praw Podstawowych (dalej jako KPP) w związku z art. 51 ust. 1 KPP w zw. z art. 2 Traktatu o Unii Europejskiej (poszanowanie godności ludzkiej; państwo prawa, poszanowanie praw człowieka) i art. 4 ust. 3 TUE (zasada lojalnej współpracy), a tym samym naruszenie również tychże norm poprzez przyjęcie, iż przedmiotowe w sprawie zażalenie jest niedopuszczalne podczas gdy w wyniku dokonania ww. wykładni nieuchronna jest konstatacja, że doręczenie postanowienia o zatwierdzeniu tymczasowego zajęcia ruchomości (ograniczenie prawa własności w rozumieniu art. 17 ust. 1 KPP) powinno następować z równoczesnym doręczeniem protokołu zajęcia, na podstawie przecież to którego wydano to postanowienie i znajomość treści którego umożliwia wniesienie skutecznego środka zaskarżenia, zaś w sytuacji w której tego nie dokonano stronie powinno się zagwarantować prawo do takiego środka procesowego, co w niniejszym stanie faktycznym sprowadzałoby się w opinii skarżącej do uznania zażalenia za dopuszczalne, czego organy przy aprobacie WSA we Wrocławiu nie dokonały a w konsekwencji;
2) naruszenie art. 151 w związku art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przejawiające się oddaleniem skargi na rozstrzygnięcie, które nie odpowiadało prawu i zostało wydane z jego naruszeniem (a więc istniały przesłanki do uchylenia).
Mając na uwadze powyższe zarzuty naruszenia prawa strona skarżąca wniosła o: 1) przyjęcie niniejszej skargi kasacyjnej do wspólnego rozpoznania i odrębnego orzekania wraz ze skargą kasacyjną złożoną w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 776/23; 2) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu; 3) przeprowadzenie rozprawy (również, z wykorzystaniem urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku); 4) zasądzenie od organu kosztów postępowania sądowego, wraz z kosztami zastępstwa świadczone go przez doradcę podatkowego, stosownie do norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ podatkowy wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Brak było podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej.
Przedmiotem skargi do sądu administracyjnego pierwszej instancji było postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 15 września 2023r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia spółki (dalej "spółka" lub "skarżący") z 8 sierpnia 2023 r., na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z 28 czerwca 2023 r. nr [...], w sprawie zatwierdzenia w całości tymczasowego zajęcia ruchomości. W zaskarżonym postanowieniu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazywał, że zażalenie z 8 sierpnia 2023 r. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z 28 czerwca 2023 r. jest niedopuszczalne, albowiem zażalenie na to postanowienie zostało już rozpoznane ostatecznym postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 25 lipca 2023 r. nr[...]. Podniesiono przy tym okoliczność doręczenia spółce, 28 czerwca 2023 r., postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 28.06.2023 r. oraz wniesienia na nie przez spółkę zażalenia, z zachowaniem terminu - pismem z 30 czerwca 2023 r. (uzupełnionym pismem z 13 lipca 2023 r.).
O ile stan sprawy w powyższym zakresie jest zasadniczo niesporny, o tyle skarżący w istocie podnosi, że w zakresie i w czasie wydawania postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 28 czerwca 2023 r. nie został mu doręczony Protokół Tymczasowego Zajęcia Ruchomości. W powyższym skarżący upatruje istotnego dla sprawy naruszenia prawa w przedmiocie Tymczasowego Zajęcia. Kolejne zażalenie na wymienione postanowienie skarżący wniósł po doręczeniu wskazanego Protokołu, które nastąpiło jednak dopiero po ostatecznym załatwieniu sprawy – wyczerpaniu toku instancji administracyjnych w sprawie, o której orzeczono postanowieniem z 28 czerwca 2023 r.
Argumentacja kasacyjna strony skarżącej, stanowiąca istotę i podstawę wniesionej w sprawie skargi kasacyjnej, jest nietrafna. Sprawa niniejsza została rozpoznana w dniu 24 czerwca 2025 r., przez ten skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego, na tym samym posiedzeniu Sądu, co sprawa (sygn. akt) III FSK 1322/24, która dotyczyła Tymczasowego Zajęcia Ruchomości i do której skarżący odwołuje się w sprawie niniejszej. W sprawie III FSK 1322/24 Naczelny Sąd Administracyjny dokonał wykładni oraz oceny możliwości zastosowania prawa i na tej podstawie stwierdził, że z treści art. 96n§ 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm.) i art. 94zd ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 615 ze zm.) wynika prawo organu egzekucyjnego do wydania postanowienia w przedmiocie zatwierdzenia tymczasowego zajęcia ruchomości po otrzymaniu cyfrowego odwzorowania protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości, nie wynika natomiast obowiązek polegający na doręczeniu dowodu w postaci protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości stronie postępowania przed wydaniem wymienionego postanowienia lub w razem z wydanym postanowieniem organu egzekucyjnego pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził również i nadal konsekwentnie podnosi, że w powoływanych przez skarżącego przepisach statuujących określone zasady prawa europejskiego ani też w przywoływanych kasacyjnie wyrokach TSUE instytucja tymczasowego zajęcia ruchomości nie została zakwestionowana, tak więc brak jest podstaw aby na tej podstawie zmieniać – weryfikować – uzupełniać treść obowiązujących w analizowanych przedmiocie unormowań.
Z powyższego wynika, że zasadniczy powód i uzasadnienie argumentowanego przez stronę skarżącą prawa do wniesienia kolejnego zażalenia w tej samej rozpoznanej już sprawie Tymczasowego Zajęcia Ruchomości są nieuzasadnione. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko prawne przedstawione w wydanym w tym samym składzie i na tym samym posiedzeniu wyroku (sygn. akt) III FSK 1322/24, zauważając ponadto, że wymieniony prawomocny wyrok posiada znaczenie prawne na podstawie art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.).
Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a. i art. 204 pkt 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.
sędzia NSA Wojciech Stachurski sędzia NSA Jacek Brolik sędzia NSA Jolanta Sokołowska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI