Orzeczenie · 2025-02-04

III FSK 1304/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-02-04
NSAAdministracyjneWysokansa
odpady komunalnestawka opłatyuchwałakalkulacjakosztyNSAWSAprawo samorządoweustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rady Miasta C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który stwierdził nieważność § 2 ust. 1 i 2 uchwały Rady Miasta C. z dnia 27 stycznia 2022 r. w sprawie ustalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Sąd pierwszej instancji uznał, że gmina nie przedstawiła wystarczających dowodów na rzetelność kalkulacji stawek, wskazując na niejasności w dokumentacji, nieprawidłowe datowanie umów oraz brak uwzględnienia wszystkich kosztów. Skarga kasacyjna zarzucała WSA naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, twierdząc, że sąd błędnie ocenił kalkulację stawek i niezasadnie stwierdził nieważność uchwały. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd kasacyjny podkreślił, że sąd pierwszej instancji szczegółowo przeanalizował materiał dowodowy i prawidłowo ocenił, że przedstawione przez gminę wyjaśnienia i dokumentacja nie uzasadniają ustalenia stawki w uchwalonej wysokości. NSA stwierdził, że z przedstawionych dokumentów nie wynika, w jaki sposób ustalono wzrost opłaty o 2 zł, a dochody z deklaracji, po podzieleniu przez liczbę mieszkańców i miesiące, wskazywały na wyższą stawkę niż przyjęta w uchwale. Sąd kasacyjny zaznaczył, że nie rozpoznaje sprawy w całości, a jedynie weryfikuje poprawność stanowiska sądu pierwszej instancji w kontekście zarzutów skargi kasacyjnej. Dodatkowe wyjaśnienia zawarte w skardze kasacyjnej nie mogły zmienić oceny, że sposób kalkulacji stawki pozostał nieklarowny. NSA potwierdził, że gmina, ustalając stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami, obowiązana jest ściśle trzymać się kryteriów określonych w art. 6k ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w tym liczby mieszkańców, ilości wytwarzanych odpadów oraz kosztów funkcjonowania systemu. Ponieważ dokumenty przedstawione przez organ nie pozwalały na precyzyjne ustalenie sposobu kalkulacji stawki, NSA uznał skargę kasacyjną za niezasadną i oddalił ją.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi przez gminy, wymogi formalne i merytoryczne uchwał w tym zakresie, kontrola sądowa aktów prawa miejscowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania stawek opłat za odpady komunalne na podstawie nieprawidłowo udokumentowanej kalkulacji kosztów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy uchwała rady gminy ustalająca stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest wadliwa, jeśli przedstawiona przez gminę kalkulacja kosztów jest niejasna i nie pozwala na precyzyjne ustalenie sposobu jej ustalenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała jest wadliwa, jeśli kalkulacja stawek opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest niejasna i nie pozwala na precyzyjne ustalenie sposobu jej ustalenia, co narusza wymogi ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji i Naczelny Sąd Administracyjny uznały, że przedstawiona przez gminę dokumentacja i wyliczenia nie uzasadniały ustalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w uchwalonej wysokości. Brak było jasności co do sposobu ustalenia wzrostu opłaty, a dochody z deklaracji wskazywały na wyższą stawkę niż przyjęta w uchwale. Sąd kasacyjny podkreślił, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił wadliwość wyliczeń i brak stosownej dokumentacji.

Czy literalna wykładnia art. 6k ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wyłącza obowiązek rzetelnej i wnikliwej kalkulacji wysokości stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, literalna wykładnia art. 6k ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie wyłącza obowiązku rzetelnej i wnikliwej kalkulacji wysokości stawki opłaty, a wręcz nakłada na gminę obowiązek uwzględnienia określonych kryteriów przy jej ustalaniu.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że akty prawa miejscowego muszą być zgodne z ustawami, a organ realizujący normę kompetencyjną musi działać w granicach upoważnienia i zgodnie z treścią ustawy. Gmina, ustalając stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami, obowiązana jest ściśle trzymać się kryteriów ustawowych, takich jak liczba mieszkańców, ilość wytwarzanych odpadów oraz koszty funkcjonowania systemu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gliwicach, który stwierdził nieważność § 2 ust. 1 i 2 uchwały Rady Miasta C. w sprawie ustalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Przepisy (27)

Główne

u.c.p.g. art. 6k § ust. 1

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 6j § ust. 1 pkt 1

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 6k § ust. 1 in fine

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

p.p.s.a. art. 184

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.c.p.g. art. 6k § ust. 2

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Gmina, ustalając stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, obowiązana jest ściśle trzymać się kryteriów określonych w tym przepisie, w tym liczby mieszkańców, ilości wytwarzanych odpadów oraz kosztów funkcjonowania systemu.

Pomocnicze

u.c.p.g. art. 4 § ust. 2a pkt 4

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 6k § ust. 4a

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 6r

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 64 § ust. 4a

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.s.g. art. 91 § ust. 4

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 8

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 7

Ustawa o samorządzie gminnym

p.p.s.a. art. 173 § § 1 i 2

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 175 § § 1

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § § 1

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 177 § § 1

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 91 § ust. 4

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § § 1 pkt 1

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § § 1 pkt 3

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § § 2

Ustawa prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 87 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.c.p.g. art. 6r § ust. 2-2b i 2d

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Dotyczy kosztów funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak rzetelnej i wnikliwej kalkulacji wysokości stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi przez organ. • Niejasność dokumentacji i wyliczeń przedstawionych przez gminę, niepozwalająca na ustalenie sposobu kalkulacji stawki. • Ujęcie w kalkulacji dochodów z deklaracji, które po podzieleniu przez liczbę mieszkańców i miesięcy wskazywały wyższą stawkę niż przyjęta w uchwale. • Niewykazanie przez gminę kosztów obsługi administracyjnej i innych kosztów systemu.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Rady Miasta C. zawarta w skardze kasacyjnej, kwestionująca ocenę WSA co do rzetelności kalkulacji stawek. • Twierdzenie, że literalna wykładnia art. 6k ust. 2 u.c.p.g. nie nakłada obowiązku rzetelnej kalkulacji.

Godne uwagi sformułowania

z zestawienia nie wynika, w oparciu o co ustalono wzrost opłaty za gospodarowanie odpadami o kwotę 2 zł • stawki nie zostały czytelnie skalkulowane • organ realizujący ustawową normę kompetencyjną w zakresie tworzenia aktu prawa miejscowego zobligowany jest do podjęcia tego aktu w granicach upoważnienia zawartego w ustawie i zgodnie z treścią ustawy, spełniając wymogi z niej wynikające

Skład orzekający

Agnieszka Olesińska

sprawozdawca

Paweł Borszowski

przewodniczący

Sławomir Presnarowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi przez gminy, wymogi formalne i merytoryczne uchwał w tym zakresie, kontrola sądowa aktów prawa miejscowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania stawek opłat za odpady komunalne na podstawie nieprawidłowo udokumentowanej kalkulacji kosztów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu ustalania opłat za wywóz śmieci, który bezpośrednio dotyka każdego obywatela. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe uzasadnienie decyzji administracyjnych i jak sądy kontrolują wydatkowanie środków publicznych.

Gmina musi udowodnić, skąd wzięła się stawka za śmieci – NSA potwierdza wadliwość uchwały z powodu braku kalkulacji.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst