Orzeczenie · 2025-03-26

III FSK 1260/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-26
NSApodatkoweWysokansa
zabezpieczenie zobowiązań podatkowychpostępowanie egzekucyjneskarga kasacyjnaNSAVATzarzutyśrodki zabezpieczającerachunki bankowe

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej E. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązań podatkowych. Naczelnik Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego określił przybliżone kwoty zobowiązań podatkowych VAT i orzekł o ich zabezpieczeniu. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście wystawił zarządzenie zabezpieczenia i dokonał zajęcia rachunków bankowych spółki. Spółka wniosła zarzuty do postępowania zabezpieczającego, twierdząc, że zabezpieczenie jest nieuzasadnione, obawa niewykonania zobowiązania nie istnieje, a zajęcie rachunków jest nadmiernie uciążliwe. Organ egzekucyjny i Dyrektor IAS nie uznali zarzutów. WSA oddalił skargę spółki, wskazując, że postępowanie zabezpieczające nie służy ocenie prawidłowości decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, a zarzuty dotyczące braku wymagalności lub nadmiernej uciążliwości środka zabezpieczającego powinny być podnoszone w odrębnych trybach. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z przepisami materialnymi, w tym art. 34 § 4 i art. 33 § 2 pkt 6 ppkt c) u.p.e.a., kwestionując błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących przesłanek zabezpieczenia i zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty podniesione przez spółkę nie mogły być rozpatrywane w postępowaniu zabezpieczającym, które ma charakter pomocniczy. Sąd podkreślił, że kwestie dotyczące prawidłowości decyzji zabezpieczającej i nadmiernej uciążliwości środka zabezpieczającego powinny być rozpatrywane w odrębnych postępowaniach, a zarzuty w postępowaniu zabezpieczającym są ograniczone do katalogu z art. 33 § 2 u.p.e.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie stanowiska NSA w zakresie ograniczeń zarzutów w postępowaniu zabezpieczającym oraz rozgraniczenia kompetencji między postępowaniem zabezpieczającym a postępowaniem w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania zabezpieczającego w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zarzuty dotyczące braku wymagalności obowiązku lub nadmiernej uciążliwości środka zabezpieczającego mogą być rozpatrywane w postępowaniu zabezpieczającym, czy też wymagają odrębnego trybu zaskarżenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zarzuty dotyczące braku wymagalności obowiązku lub nadmiernej uciążliwości środka zabezpieczającego nie mogą być rozpatrywane w postępowaniu zabezpieczającym, gdyż postępowanie to ma charakter pomocniczy, a kwestie te powinny być podnoszone w odrębnych trybach zaskarżenia, takich jak skarga na czynność egzekucyjną.

Uzasadnienie

Postępowanie zabezpieczające jest pomocnicze wobec egzekucyjnego. Zarzuty w postępowaniu zabezpieczającym są ograniczone do katalogu z art. 33 § 2 u.p.e.a. Kwestie dotyczące prawidłowości decyzji zabezpieczającej oraz nadmiernej uciążliwości środka zabezpieczającego wykraczają poza zakres tego postępowania i powinny być rozpatrywane w trybie skargi na czynność zabezpieczającą.

Czy prowadzenie kontroli celno-skarbowej i brak działań podatnika utrudniających egzekucję wykluczają możliwość zastosowania zabezpieczenia przyszłego zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prowadzenie kontroli celno-skarbowej i brak działań utrudniających egzekucję nie wykluczają możliwości zastosowania zabezpieczenia, jeśli decyzja określająca zobowiązanie podatkowe weszła do obrotu prawnego i posiada rygor natychmiastowej wykonalności.

Uzasadnienie

Postępowanie zabezpieczające ma na celu zapewnienie wykonania obowiązku, a nie ocenę jego zasadności. Decyzja zabezpieczająca, która weszła do obrotu prawnego, stanowi podstawę do jej wykonania, a zarzuty dotyczące zasadności samego zobowiązania podatkowego wykraczają poza dopuszczalne podstawy zaskarżenia w postępowaniu zabezpieczającym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną E. sp. z o.o. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora IAS w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązań podatkowych.

Przepisy (10)

Główne

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 6 ppkt c)

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zarzuty w postępowaniu zabezpieczającym mogą być wnoszone tylko z przyczyn taksatywnie wymienionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Brak wymagalności obowiązku z innej przyczyny niż odroczenie terminu wykonania lub rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej musi mieć charakter podobny do wymienionych w lit. a) i b), np. wstrzymanie wykonania decyzji, otwarcie postępowania restrukturyzacyjnego.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 34 § § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy przesłanek uwzględnienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania zabezpieczającego.

u.p.e.a. art. 7 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy zastosowania nadmiernie uciążliwego środka egzekucyjnego. Kwestia ta nie może być rozpatrywana w postępowaniu zabezpieczającym.

u.p.e.a. art. 154 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 155

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zabezpieczenie może być dokonane przed ustaleniem kwoty należności, jeżeli brak zabezpieczenia mógłby utrudnić lub udaremnić skuteczne przeprowadzenie egzekucji.

u.p.e.a. art. 155a § § 1 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny dokonuje zabezpieczenia na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego zarządzenia zabezpieczenia.

u.p.e.a. art. 155b § § 1 pkt 1 i 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny doręcza zobowiązanemu odpis zarządzenia zabezpieczenia i dokument zabezpieczenia.

u.p.e.a. art. 166b

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dotyczy odpowiedniego stosowania przepisów o zarzutach w postępowaniu zabezpieczającym.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie zabezpieczające jest postępowaniem pomocniczym i nie służy ocenie prawidłowości decyzji określającej zobowiązanie podatkowe. • Zarzuty dotyczące braku wymagalności obowiązku lub nadmiernej uciążliwości środka zabezpieczającego nie mogą być rozpatrywane w postępowaniu zabezpieczającym, jeśli istnieją odrębne środki zaskarżenia. • Decyzja zabezpieczająca, która weszła do obrotu prawnego i posiada rygor natychmiastowej wykonalności, stanowi podstawę do jej wykonania.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące niezasadnego dokonania zabezpieczenia przyszłego zobowiązania podatkowego na majątku podatnika pomimo braku obawy niewykonania zobowiązania. • Zarzut zastosowania nadmiernie uciążliwego środka w postaci zajęcia rachunków bankowych.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie zabezpieczające jest postępowaniem pomocniczym wobec postępowania egzekucyjnego. • Zarzuty w postępowaniu zabezpieczającym można składać tylko z przyczyn taksatywnie wymienionych w treści art. 33 § 2 u.p.e.a. • Kwestie dotyczące m.in. niezasadnego dokonania zabezpieczenia przyszłego zobowiązania podatkowego na majątku, pozostają poza oceną w przedmiotowym postępowaniu.

Skład orzekający

Anna Sokołowska

sędzia

Bogusław Woźniak

sędzia

Krzysztof Winiarski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA w zakresie ograniczeń zarzutów w postępowaniu zabezpieczającym oraz rozgraniczenia kompetencji między postępowaniem zabezpieczającym a postępowaniem w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania zabezpieczającego w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania podatkowego – zabezpieczenia zobowiązań, które może mieć istotny wpływ na płynność finansową przedsiębiorców. Wyjaśnia granice dopuszczalnych zarzutów w tym postępowaniu.

Kiedy zabezpieczenie podatkowe jest legalne? NSA wyjaśnia granice zarzutów spółki.

Dane finansowe

WPS: 378 201 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst