III FSK 1188/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-12-20
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie egzekucyjneskarga kasacyjnaśrodki zaskarżeniazażalenieniedopuszczalność skargiNSAWSAprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddalił skargę kasacyjną od postanowienia WSA odrzucającego skargę na odmowę wszczęcia postępowania egzekucyjnego z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę G. L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach odmawiające wszczęcia postępowania egzekucyjnego, uznając, że skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, tj. nie wniósł zażalenia. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i błędne przyjęcie niedopuszczalności skargi. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając postanowienie WSA za zasadne, ponieważ skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa do wniesienia zażalenia.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej G. L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odrzuciło skargę skarżącego na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach. Postanowienie organu administracji odmawiało wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, ponieważ skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa do wniesienia zażalenia na postanowienie organu drugiej instancji, co stanowiło niewyczerpanie środków zaskarżenia. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, twierdząc, że był uprawniony do wniesienia skargi bezpośrednio do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna podlega oddaleniu. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, a w tym przypadku skarżącemu przysługiwało zażalenie, którego nie wniósł. W związku z tym, postanowienie WSA o odrzuceniu skargi było zasadne. NSA orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej, nie orzekając o kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wniesienie skargi do sądu administracyjnego bez wcześniejszego wyczerpania środków zaskarżenia, takich jak zażalenie, jest podstawą do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący miał obowiązek wniesienia zażalenia na postanowienie organu drugiej instancji przed wniesieniem skargi do WSA. Niewyczerpanie tego środka zaskarżenia skutkuje niedopuszczalnością skargi do sądu administracyjnego zgodnie z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Niedopuszczalność skargi z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.

p.p.s.a. art. 52 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, chyba że skargę wnosi prokurator, RPO lub RPD.

p.p.s.a. art. 52 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia przewidziany w ustawie.

u.p.e.a. art. 61a § § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa prawna odmowy wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o oddaleniu skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 182 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o oddaleniu skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 52 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo do wniesienia skargi bez zwrócenia się do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

u.p.e.a. art. 23 § § 1, 2 i 6

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 17 § § 1b

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 18

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.p.a. art. 127 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 203

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nie ma zastosowania do kosztów postępowania kasacyjnego, gdy przedmiotem jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie.

p.p.s.a. art. 204

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nie ma zastosowania do kosztów postępowania kasacyjnego, gdy przedmiotem jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie.

k.p.a. art. 169 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wzywanie do usunięcia braków podania.

k.p.a. art. 169 § § 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia i zażalenie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewniesienie zażalenia na postanowienie organu drugiej instancji stanowi niewyczerpanie środków zaskarżenia, co skutkuje niedopuszczalnością skargi do sądu administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Skarżący argumentował, że był uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego bez konieczności uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia, powołując się na naruszenie przepisów p.p.s.a. i u.p.e.a.

Godne uwagi sformułowania

nie skorzystał z prawa do wniesienia zażalenia nie został zatem spełniony wskazany warunek wniesienia skargi do sądu brak wyczerpania środków zaskarżenia nie przysługuje żaden środek zaskarżenia przewidziany w ustawie taki, jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie

Skład orzekający

Anna Dalkowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady konieczności wyczerpania środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego w sprawach egzekucyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania egzekucyjnego i braku wniesienia zażalenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej, która jest kluczowa dla praktyków prawa administracyjnego, ale może być mniej interesująca dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FSK 1188/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-12-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Dalkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I SA/Gl 409/22 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2022-12-12
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 52
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 20 grudnia 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Dalkowska po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej G. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 grudnia 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 409/22 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi G. L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 11 lutego 2022 r. nr 2401-IEE.711.114.2022.2/LF UNP: 2401-22-033713 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
1.1. Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 409/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę G. L. (dalej: "Skarżący", "Strona") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 11 lutego 2022 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania.
1.2. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie skorzystał z prawa do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 11 lutego 2022 r. o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wtrzymania postępowania egzekucyjnego. Na gruncie rozpoznawanej sprawy, od zaskarżonego postanowienia, skarżącemu przysługiwał środek zaskarżenia w postaci prawa do wniesienia zażalenia. Dopiero wówczas skarżący miałaby prawo zakwestionować wydane postanowienie organu drugiej instancji w drodze skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Nie został zatem spełniony wskazany warunek wniesienia skargi do sądu, co skutkowało niedopuszczalnością merytorycznego jej rozpoznania.
1.3. Skarżący na powyższe postanowienie wniósł skargę kasacyjną zarzucając naruszenie art. 58 5 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.; dalej: "p.p.s.a") w zw. z art. 52 § 1 i 3 p.p.s.a., art. 23 § 1, 2 i 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r. poz. 2505), art. 17 § 1b u.p.e.a. i art. 127 § 3 k.p.a oraz art. 18 u.p.e.a. i art. 144 k.p.a. poprzez bezzasadne odrzucenie skargi ze względu na przyjęcie je niedopuszczalności z powodu braku wyczerpania środków zaskarżenia, gdy tymczasem na podstawie ww. przepisów skarżący był uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego bez konieczności uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia. Wniesiono o uchylenie zaskarżone postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji.
2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
2.1. Skarga kasacyjna podlegała oddaleniu.
2.2. Istota problemu przedstawionego w złożonej skardze kasacyjnej sprowadza się do ustalenia czy zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę skarżącego z powodu braku wyczerpania przez niego środków zaskarżenia, w sytuacji gdy, jak uważa skarżący, był uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego bez konieczności uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia.
2.3. W przedmiotowej sprawie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach postanowieniem z dnia 11 lutego 2022 r. na podstawie art. 61a § 1 u.p.e.a. odmówił wszczęcia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 26 marca 2021 r.
W pouczeniu wskazano, że strona niezadowolona z postanowienia może wnieść zażalenie do Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w terminie 7 dni od daty otrzymania postanowienia. Skarżący nie skorzystał z tej możliwości i wniósł skargę bezpośrednio do WSA w Gliwicach z pominięciem wniesienia zażalenia. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę skarżącego jako niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., ponieważ uznał, że skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia.
2.4. Artykuł 52 § 1 p.p.s.a. stanowi, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia zgodnie z art. 52 § 2 p.p.s.a. należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia przewidziany w ustawie taki, jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie. Na podstawie § 3 tego artykułu, jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa. Prawo do wniesienia skargi bez zwrócenia się do organu, który wydał decyzję, z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy nie przysługuje stronie, gdy organem, który wydał decyzję, jest minister właściwy do spraw zagranicznych w zakresie spraw uregulowanych w ustawie z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2021 r., poz. 2354 ze zm.) albo konsul. W przypadku gdy podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, to na podstawie art. 169 § 1 o.p. organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Na podstawie § 4 tego artykułu organ podatkowy wydaje postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia, na które przysługuje zażalenie.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawione powyżej okoliczności sprawy w powiązaniu z przywołanymi przepisami wskazują, że zaskarżone postanowienie WSA w Gliwicach jest zasadne. Skarżący, pomimo prawidłowego pouczenia o trybie i sposobie wniesienia zażalenia, nie wniósł tego zażalenia na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, wnosząc od razu skargę do WSA w Gliwicach.
2.5. Mając na względzie powyższe okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego, ponieważ art. 203 i 204 p.p.s.a. nie ma zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie (zob. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 4 lutego 2008 r., sygn. I OPS 4/07).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI