III FSK 113/23

Naczelny Sąd Administracyjny2024-10-24
NSApodatkoweŚredniansa
odpowiedzialność podatkowaosoba trzeciawznowienie postępowaniatermindoręczenieskarga kasacyjnaNSAOrdynacja podatkowapełnomocnictwo

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą odmowy wznowienia postępowania w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, uznając wniosek za złożony po terminie.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej K.R. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora IAS odmawiającą wszczęcia postępowania wznowieniowego. Skarżący kwestionował terminowość złożenia wniosku o wznowienie postępowania dotyczącego jego odpowiedzialności podatkowej jako osoby trzeciej za zaległości spółki. NSA uznał, że skarżący (poprzez pełnomocnika) powziął wiedzę o decyzji w ustawowym terminie, a wniosek o wznowienie postępowania został złożony po jego upływie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą wszczęcia postępowania wznowieniowego. Sprawa dotyczyła odpowiedzialności podatkowej K.R. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie, czy wniosek o wznowienie postępowania został złożony w ustawowym terminie jednego miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji orzekającej o odpowiedzialności podatkowej. NSA, analizując treść wezwania do sprecyzowania pełnomocnictwa, które zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego, uznał, że skarżący (poprzez pełnomocnika) powziął wiedzę o wydaniu decyzji w dniu 23 listopada 2021 r. Ponieważ wniosek o wznowienie postępowania wpłynął do organu dopiero 18 stycznia 2022 r., sąd pierwszej instancji zasadnie uznał go za złożony po terminie. NSA odniósł się również do kwestii doręczenia decyzji, wskazując, że mimo wpływu pełnomocnictwa do organu w trakcie okresu awizowania przesyłki, doręczenie było skuteczne, gdyż decyzja została wysłana na adres skarżącego przed datą wpływu pełnomocnictwa, a organ nie miał wówczas wiedzy o jego ustanowieniu. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń w postępowaniu dowodowym. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek został złożony po upływie terminu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pełnomocnik skarżącego powziął wiedzę o wydaniu decyzji w dniu 23 listopada 2021 r. na podstawie treści wezwania do sprecyzowania pełnomocnictwa. Wniosek o wznowienie postępowania wpłynął 18 stycznia 2022 r., co oznacza uchybienie miesięcznemu terminowi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (29)

Główne

o.p. art. 241 § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 240 § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 173 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 177 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 123 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 145 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 121 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 180 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 181

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 188

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 19

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 199

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 183 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 150

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 138i § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 204 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 207 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1 pkt 2 lit. b w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wznowienie postępowania został złożony po terminie. Doręczenie decyzji było skuteczne, mimo ustanowienia pełnomocnika w trakcie awizowania przesyłki.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania przez nieuwzględnienie skargi i zaniechanie uchylenia decyzji organu drugiej instancji (zarzuty dotyczące oceny materiału dowodowego, terminu powzięcia wiadomości o decyzji, fikcyjnego doręczenia, naruszenia zasady czynnego udziału strony, wybiórczego i niepełnego przeprowadzenia postępowania dowodowego).

Godne uwagi sformułowania

zwrot dotyczący 'powzięcia wiadomości o decyzji' należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające jej zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym jej na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Ciężar dowodu dochowania terminu... spoczywa na stronie, która domaga się wznowienia postępowania. fakt wpływu pełnomocnictwa do organu w dniu 17 listopada 2021 r., nie rzutuje na ocenę prawidłowości doręczenia skarżącemu decyzji z 9 listopada 2021 r. Ustanowienie pełnomocnika w trakcie okresu przechowywania przesyłki w placówce pocztowej nie może wpływać na prawidłowość dokonanego doręczenia, skoro korespondencja w chwili jej nadania została prawidłowo skierowana do skarżącego (nie reprezentowanego wówczas przez pełnomocnika) na wskazany przez niego adres.

Skład orzekający

Dominik Gajewski

przewodniczący

Jacek Pruszyński

sprawozdawca

Agnieszka Olesińska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja terminów w postępowaniu podatkowym, w szczególności terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania oraz skutków doręczenia decyzji w kontekście ustanowienia pełnomocnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z doręczeniem i ustanowieniem pełnomocnika w postępowaniu podatkowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w prawie podatkowym, takich jak terminy i doręczenia, które są kluczowe dla praktyków. Nie zawiera jednak nietypowych faktów ani przełomowych rozstrzygnięć.

Termin na wznowienie postępowania podatkowego: kiedy naprawdę dowiadujesz się o decyzji?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III FSK 113/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-10-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Olesińska
Dominik Gajewski /przewodniczący/
Jacek Pruszyński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Sygn. powiązane
I SA/Gd 719/22 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2022-11-08
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1325
art. 241 § 2 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 4, art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 w zw. z art. 180 § 1 i art. 181 art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 188 i art. 19, art. 199
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Dominik Gajewski, Sędzia NSA Jacek Pruszyński (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Agnieszka Olesińska, Protokolant Ewa Gil, po rozpoznaniu w dniu 24 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej K. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 listopada 2022 r. sygn. akt I SA/Gd 719/22 w sprawie ze skargi K. R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 10 maja 2022 r. nr 2201-IEW.601.1.2022/EP w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od K. R. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
1. Wyrok sądu pierwszej instancji.
Wyrokiem z 8 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Gd 719/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę K. R. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z 10 maja 2022 r., nr 2201-IEW.601.1.2022/EP w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania wznowieniowego dotyczącego postępowania zakończonego wydaniem decyzji orzekającej o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Wyrok (podobnie, jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
2. Skarga kasacyjna.
Skargę kasacyjną od wyroku sądu pierwszej instancji wniósł skarżący. Działający w jego imieniu pełnomocnik, na podstawie art. 173 § 1 w zw. z art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zaskarżył wyrok w całości zarzucając:
I. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy w postaci:
1) art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 241 § 2 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm., dalej: o.p.) poprzez nieuwzględnienie skargi i zaniechanie uchylenia decyzji organu drugiej instancji oraz przyjęcie, iż organ drugiej instancji dokonał prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego pod kątem istnienia przesłanek uzasadniających wszczęcie postępowania wznowieniowego
i zaakceptowanie stanowiska organów podatkowych, jakoby doszło do uchybienia terminu miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji kończącej postępowanie będącej przedmiotem wniosku o wznowienie z uwagi na to, iż:
a) do powzięcia wiadomości o wydanej w stosunku do skarżącego decyzji
o orzeczeniu odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki doszło już w dniu 23 listopada 2021 r., tj. w dniu doręczenia wezwania pełnomocnika skarżącego do sprecyzowania treści złożonego w dniu 17 listopada 2021 r. pełnomocnictwa, podczas gdy organ posiadał wiedzę o złożeniu pełnomocnictwa już w dniu
17 listopada 2021 r., tj. przed dniem doręczenia przedmiotowej decyzji do rąk skarżącego lub przed dniem upływu terminu podwójnego awizowania przedmiotowej decyzji pod adresem zamieszkania skarżącego,
b) do fikcyjnego przyjęcia, iż przedmiotowa decyzja została doręczona skarżącemu, a do jej doręczenia doszło z dniem 24 listopada 2021 r., w którym to dniu organ przyjął, iż przedmiotowa decyzja została - jako nieodebrana mimo podwójnego awizowania - pozostawiona w aktach sprawy "ze skutkiem doręczenia",
- co w konsekwencji nie pozwala na przyjęcie, iż termin jednego miesiąca do złożenia wniosku o wznowienie postępowania winien być liczony począwszy od dnia 23 listopada 2021 r.,
2) art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 123 § 1 w zw. z art. 145 § 2 o.p. poprzez nieuwzględnienie skargi
i zaniechanie uchylenia decyzji organu drugiej instancji oraz przyjęcie, iż organ drugiej instancji nie naruszył zasady czynnego udziału strony w postępowaniu
i w konsekwencji nieprawidłowo - w sposób milczący - przyjął, jakoby Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. nie był zobligowany do doręczenia ustanowionemu w sposób prawidłowy pełnomocnikowi skarżącemu decyzji w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki, podczas gdy jednocześnie w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji o odmowie wszczęcia postępowania wznowieniowego organ pierwszej instancji wskazuje, że już w piśmie z 22 listopada 2021 r. kierowanym bezpośrednio na adres ustanowionego pełnomocnika organ pierwszej instancji powoływał się na fakt wydania w dniu 9 listopada 2021 r. decyzji w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki,
3) art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 w zw. z art. 180 § 1 i art. 181 o.p. poprzez nieuwzględnienie skargi i zaniechanie uchylenia decyzji organu drugiej instancji oraz przyjęcie, iż organ drugiej instancji przeprowadził postępowanie podatkowe w sposób prawidłowy i pełny, podczas gdy przeprowadził je w sposób wybiórczy
i niepełny z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów i zasady zaufania obywatela do organów podatkowych i błędne przyjęcie przez organy podatkowe obu instancji daty powzięcia przez skarżącego wiadomości o wydanej decyzji
w postępowaniu podatkowym oraz daty rzeczywistego umocowania pełnomocnika przez skarżącego, co w konsekwencji skutkowało nieuprawnionym zaniechaniem doręczenia przez organ pierwszej instancji ustanowionemu pełnomocnikowi decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z 9 listopada 2021 r. w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki, pomimo iż organ pierwszej instancji już w dniu 17 listopada 2021 r., tj. przed doręczeniem decyzji skarżącemu lub pozostawieniu decyzji ze skutkiem doręczenia w aktach sprawy, dysponował odpisem pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącego ujawniającym rzeczywistą wolę skarżącego do ustanowienia pełnomocnika dla potrzeb postępowania w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące od stycznia do lutego 2017 r. oraz zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące od stycznia do lutego 2017 r.,
4) art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 w zw. z art. 180 § 1 i art. 181 oraz art. 188 i art. 191 oraz art. 199 o.p. poprzez nieuwzględnienie skargi i zaniechanie uchylenia decyzji organu drugiej instancji na skutek przyjęcia, iż organy podatkowe obu instancji przeprowadziły postępowanie podatkowe w sposób prawidłowy i pełny, podczas gdy zostało ono przeprowadzone w sposób wybiórczy i niepełny z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów i zasady zaufania obywatela do organów podatkowych, polegającym na nieprawidłowym
i przedwczesnym przyjęciu zawnioskowanych przez skarżącego osobowych źródeł dowodowych w postaci dowodu z zeznań skarżącego w charakterze strony oraz zeznań świadków za zbędne lub nieistotne albo powołane przez skarżącego na okoliczności, które zostały już wystarczająco stwierdzone innymi dowodami, zaś powyższe zaniechania obu organów podatkowych doprowadziły do niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w konsekwencji - do niewyczerpującego i niepełnego zgromadzenia materiału dowodowego
w sprawie, co stanowi rażące naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów
w postępowaniu podatkowym.
Mając powyższe na uwadze, autor skargi kasacyjnej wniósł o:
1) rozpoznanie skargi kasacyjnej po przeprowadzeniu rozprawy,
2) uwzględnienie skargi kasacyjnej oraz
a) uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 8 listopada 2022 r. pod sygn. akt I SA/Gd 719/22, jak również
b) uchylenie w całości decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku
z 10 maja 2022 r., nr 2201-IEW.601.1.2022/EP oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z 4 lutego 2022 r. o numerze 2216-SEW.601.1.2022 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania wznowieniowego dotyczącego postępowania zakończonego wydaniem decyzji orzekającego o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe "S. Spółka Akcyjna z siedzibą w S.,
a w przypadku nieuwzględnienia wniosku opisanego w punkcie 2 w całości
3) uwzględnienie skargi kasacyjnej oraz
a) uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 8 listopada 2022 r. pod sygn. akt I SA/Gd 719/22 oraz
b) przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji,
4) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Nadto, wniósł o zaliczenie w poczet materiału dowodowego poniższych dokumentów:
a) decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. w zakresie rozłożenia na raty zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące: 01-02 2017 r.,
b) decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. w zakresie rozłożenia na raty zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące: 01-02 2017 r.,
c) wydruk księgi wieczystej nr [...]
na okoliczność ustalenia, iż w stosunku do skarżącego podejmowane były lub nadal są liczne i dotkliwe czynności egzekucyjne zmierzające do wyegzekwowania lub zabezpieczenia zaległości podatkowych spółki, w tym ustanowienia hipoteki przymusowej na nieruchomości stanowiącej własność skarżącego, a także woli skarżącego - mimo kwestionowania zasadności przeniesienia na niego odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki - sumiennego realizowania układu ratalnego na warunkach określonych zgodnie z wnioskiem skarżącego i zaakceptowanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S.
Pełnomocnik Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o:
1. oddalenie skargi kasacyjnej w całości,
2. zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych,
3. rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Na rozprawie w dniu 24 października 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek dowodowy zawarty w skardze kasacyjnej.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie niniejszej Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył
się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.)
i rozpoznał skargę kasacyjną w podstawach w niej wskazanych.
Spór w sprawie dotyczy oceny, czy wniosek skarżącego o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem przez Naczelnika US decyzji z 9 listopada 2021 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako byłego Prezesa Zarządu spółki za zaległości podatkowe tej spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za styczeń i luty 2017 r. oraz w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od stycznia do lutego 2017 r. został złożony z zachowaniem miesięcznego terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 1 o.p.
Przepis art. 241 § 2 pkt 1 o.p. stanowi, że wznowienie postępowania z przyczyny wymienionej w art. 240 § 1 pkt 4 następuje tylko na żądanie strony wniesione w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji. Zgodnie z art. 240 § 1 pkt 4 o.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Zawarty w przepisie art. 241 § 2 pkt 1 o.p. zwrot dotyczący "powzięcia wiadomości o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające jej zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym jej na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Chodzi więc tu o takie dane jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia. Jeżeli chodzi o tą ostatnią informację, to nie jest tu konieczne aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia, wystarczy jeśli posiada informacje czego dana decyzja dotyczy (por. wyrok WSA w Warszawie z 24 sierpnia 2016 r., VIII SA/Wa 1017/15). Ciężar dowodu dochowania terminu, o którym mowa w art. 241 § 2 pkt 1 o.p., spoczywa na stronie, która domaga się wznowienia postępowania w sprawie.
Organ podatkowy stwierdził, że wniosek o wznowienie postępowania, który wpłynął do organu w dniu 21 stycznia 2022 r., został złożony przez skarżącego z uchybieniem miesięcznego terminu, ponieważ skarżący i jego pełnomocnik powzięli wiadomość o wydanej decyzji w dniu 23 listopada 2021 r. tj. w związku z doręczeniem postanowienia o sprostowaniu oczywistych omyłek w decyzji i doręczeniem pełnomocnikowi wezwania o sprecyzowanie złożonego do akt sprawy pełnomocnictwa.
Sąd pierwszej instancji zasadnie zwrócił uwagę, że w postanowieniu o sprostowaniu omyłki nie wskazano, że decyzja Naczelnika US z 9 listopada 2021 r. dotyczyła orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe spółki. Przeciwnie w treści postanowienia określono inny przedmiot postępowania, niż wynikający z decyzji, co nie pozwalało na przyjęcie, że skarżący z treści ww. postanowienia dowiedział się o wydaniu decyzji z 9 listopada 2021 r.
Jednocześnie WSA w Gdańsku trafnie uznał, że powyższe nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż organy prawidłowo wskazały dalej, iż skarżący powziął informację o wydaniu spornej decyzji z treści wezwania do sprecyzowania pełnomocnictwa szczególnego PPS-1, doręczonego pełnomocnikowi skarżącego drogą elektroniczną w dniu 23 listopada 2021 r.
W treści tego wezwania organ wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzję do prowadzonego postępowania podatkowego pod numerem 2216-SEW.4121.5.2021 w sprawie orzeczenia solidarnej ze spółką odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako byłego p.o. Prezesa Zarządu Spółki "S. Spółka Akcyjna z siedzibą w S., za zaległe zobowiązania spółki: - w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT) od stycznia do lutego 2017 r., - odsetek za zwłokę od wyżej wymienionych zaległości, - kosztów postępowania egzekucyjnego, oraz zaległe zobowiązania spółki: - w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych (PPR) od stycznia do lutego 2017 r., odsetek za zwłokę od wyżej wymienionych zaległości, kosztów postępowania egzekucyjnego.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, mając na uwadze przedstawioną treść wezwania, które zostało skierowane do reprezentującego stronę pełnomocnika, zachodziły podstawy do uznania, że pełnomocnik skarżącego powziął wiedzę o wydaniu decyzji z 9 listopada 2021 r. w dacie jego otrzymania, a więc w dniu 23 listopada 2021 r. Pomimo, że pełnomocnik odpowiedział na powyższe wezwanie, to jednak nie podjął do dnia 18 stycznia 2021 r. żadnych czynności w związku z wydaniem decyzji, w tym mających na celu wznowienie postępowania. Trzeba podkreślić, że skarżący był reprezentowany na tym etapie przez profesjonalnego pełnomocnika, zarówno skarżący, jak i jego pełnomocnik posiadali wiedzę o toczącym się postępowaniu w sprawie orzeczenia solidarnej ze spółką odpowiedzialności podatkowej skarżącego (w tej sprawie skarżący ustanowił pełnomocnika). Nie sposób zatem uznać twierdzeń, że otrzymanie w dniu 23 listopada 2021 r. wezwania o przedstawionej wyżej treści nie stanowiło dostatecznej podstawy do powzięcia przez pełnomocnika wiedzy o wydaniu decyzji kończącej to postępowanie i orzekającej o odpowiedzialności podatkowej skarżącego.
W tych okolicznościach organy prawidłowo przyjęły, że bieg miesięcznego terminu wskazanego w art. 241 § 2 pkt 1 o.p. należało liczyć od 23 listopada 2021 r. Termin ten upłynął więc w dniu 23 grudnia 2021 r. Tymczasem skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania dopiero w piśmie z 18 stycznia 2022 r. Konsekwentnie ww. wniosek został złożony z uchybieniem terminu, co uzasadniało odmowę wszczęcia postępowania wznowieniowego.
W sprawie nie było też podstaw do uwzględnienia zarzutów skarżącego dotyczących nieprawidłowości w doręczeniu decyzji Naczelnika US z 9 listopada 2021 r.
Nie jest sporne, że ww. decyzja została nadana przez organ w placówce pocztowej w dniu 9 listopada 2021 r. Przesyłka została skierowana na znany organowi adres skarżącego i dwukrotnie awizowana – w dniu 10 listopada 2021 r. oraz w dniu 18 listopada 2021 r., po czym zwrócono ją do nadawcy z adnotacją o jej niepodjęciu w terminie. W konsekwencji, na podstawie art. 150 o.p., organ uznał decyzję za doręczoną w dniu 24 listopada 2021 r. Nadto w dniu 17 listopada 2021 r. do organu wpłynęło pełnomocnictwo szczególne udzielone przez skarżącego w dniu 9 listopada 2021 r.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko, że fakt wpływu pełnomocnictwa do organu w dniu 17 listopada 2021 r., nie rzutuje na ocenę prawidłowości doręczenia skarżącemu decyzji z 9 listopada 2021 r. Wskazana decyzja została przesłana na adres skarżącego w dniu 9 listopada 2021 r., a więc przed wpływem do organu udzielonego pełnomocnictwa. Zgodnie z art. 138i § 2 o.p., ustanowienie, zmiana zakresu, odwołanie lub wypowiedzenie pełnomocnictwa szczególnego wywiera skutek od dnia zawiadomienia organu podatkowego. Dniem zawiadomienia organu podatkowego o ustanowieniu pełnomocnictwa szczególnego (zmianie jego zakresu, odwołaniu lub wypowiedzeniu) jest zatem dzień, w którym do organu wpłynął dokument dotyczący pełnomocnictwa. Bez przedłożenia organowi podatkowemu udzielonego pełnomocnictwa szczególnego, pełnomocnictwo to nie wywołuje jakichkolwiek skutków prawnych związanych z reprezentacją strony w prowadzonych przez organ podatkowy postępowaniach. Dopiero z tą chwilą pełnomocnik wykazuje wobec organu swoje uprawnienie do występowania w sprawie. Przed tą datą organ nie ma podstaw do przyjęcia, że strona jest reprezentowana przez pełnomocnika. Konsekwentnie dopiero z chwilą doręczenia organowi pełnomocnictwa, pełnomocnik powinien być zawiadomiony o wszystkich czynnościach i wzywany do udziału w nich. Od tego momentu pominięcie pełnomocnika przez organ prowadzący postępowanie musiałoby być traktowane jako pominięcie samej strony i stanowiłoby o istotnej wadliwości takiego postępowania.
Stan wiedzy organu o istnieniu pełnomocnictwa powinien zostać więc oceniony na dzień dokonania konkretnej czynności, a w niniejszej sprawie na dzień nadania przesyłki zawierającej decyzję. Nadanie przesyłki w sposób prawidłowy na wskazany adres wiąże się również z oceną skuteczności jej doręczenia. W kontrolowanej sprawie w dniu 9 listopada 2021 r. prawidłowo wysłano przesyłkę zawierającą decyzję na adres skarżącego. Na ten dzień organ nie posiadał wiedzy o udzieleniu przez stronę pełnomocnictwa. W związku z podwójną awizacją ww. przesyłki i jej zwrotem z adnotacją o jej niepodjęciu w terminie, decyzja Naczelnika US z 9 listopada 2021 r. została prawidłowo uznana za skutecznie doręczoną w dniu 24 listopada 2021 r. Natomiast pierwszą informację o ustanowieniu przez skarżącego pełnomocnika organ powziął dopiero z dniem 17 listopada 2021 r., kiedy to do Urzędu wpłynęło pełnomocnictwo szczególne (doprecyzowywane następnie na wezwanie organu).
Naczelny Sąd Administracyjny akceptuje stanowisko, że ustanowienie pełnomocnika w trakcie okresu przechowywania przesyłki w placówce pocztowej nie może wpływać na prawidłowość dokonanego doręczenia, skoro korespondencja w chwili jej nadania została prawidłowo skierowana do skarżącego (nie reprezentowanego wówczas przez pełnomocnika) na wskazany przez niego adres. Przyjęcie poglądu przeciwnego prowadziłoby praktycznie do braku możliwości skutecznego doręczenia korespondencji przez organ podatkowy, w sytuacji, gdy podatnik - unikając skutków doręczeń, po powzięciu wiadomości o awizowaniu - udzielałby kolejnych pełnomocnictw, na co trafnie wskazuje się w judykaturze (por. np. wyroki NSA: z 21 lutego 2012 r., II FSK 1613/10, z 3 listopada 2011 r., II FSK 2586/10). Ze względu na przedstawioną argumentację Sąd, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, nie zgodził się z poglądami wyrażonymi w orzeczeniach przywołanych w skardze kasacyjnej.
Za niezasadne należy uznać także zarzuty podważające prawidłowość przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organy podatkowe.
Sąd pierwszej instancji zasadnie podzielił stanowisko organów odnośnie ustalenia, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony przez skarżącego po upływie terminu przewidzianego w art. 241 § 2 pkt 1 o.p., jak też w zakresie doręczenia decyzji z 9 listopada 2021 r. w kontekście ustanowienia przez skarżącego pełnomocnika. Wnioski podjęte w tym zakresie miały pełne umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym, który został poddany ocenie uwzględniającej wymogi zasady swobodnej oceny dowodów. Organy podatkowe nie mają obowiązku dopuszczenia każdego dowodu proponowanego przez stronę, jeżeli dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego adekwatne i wystarczające są inne dowody zebrane w toku postępowania. Postępowanie dowodowe w sprawach podatkowych nie jest celem samym w sobie, a rezygnacja z przeprowadzania jakiegoś dowodu, czy odmienna od oczekiwań strony ocena dowodu nie musi automatycznie oznaczać naruszenia reguł postępowania dowodowego, oficjalności postępowania dowodowego, czy swobodnej oceny dowodów. W tym stanie rzeczy nie było konieczności przeprowadzania wskazywanych przez stronę dowodów, w szczególności na okoliczności dotyczące doręczania korespondencji przez Naczelnika US w S. w postępowaniu dotyczącym orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego, niemożności osobistego odbioru korespondencji przez skarżącego, przekazania przez skarżącego organowi informacji o udzieleniu pełnomocnictwa i przyczyn zaniechania przez organ doręczenia decyzji pełnomocnikowi skarżącego. Trzeba zaznaczyć, że kwestia, czy istnieje przesłanka wznowieniowa, o której mowa art. 240 § 1 pkt 4 o.p., nie jest przedmiotem niniejszej sprawy, bowiem organ w związku z niedochowaniem warunków formalnych odmówił wznowienia postępowania. Podobnie, na tym etapie postępowania, nie było podstaw do oceny wystąpienia przesłanek orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego za zaległości spółki określonych w art. 116 § 1 o.p. Z tych względów nieprzeprowadzenie przez organ wnioskowanych dowodów nie stanowiło naruszenia powołanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1, art. 205 § 2, art. 207 § 1 i art. 209 p.p.s.a., a także § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).
sędzia del. WSA Agnieszka Olesińska sędzia NSA Dominik Gajewski sędzia NSA Jacek Pruszyński[pic]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI