III FSK 1079/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną O. S.A. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę spółki na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2009 r. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151 p.p.s.a. w zw. z przepisami Ordynacji podatkowej, kwestionując prawidłowość doręczenia decyzji w formie papierowej zamiast elektronicznej, na którą spółka miała złożyć wniosek. Podnoszono również, że decyzja, której nadano rygor, nie istniała jeszcze w obrocie prawnym, gdyż nie została doręczona. NSA uznał, że doręczenie w formie papierowej jest dopuszczalne, nawet jeśli strona wnioskowała o doręczenie elektroniczne, o ile organ odmówił uwzględnienia wniosku w odrębnym postanowieniu, a strona nie kwestionowała tej odmowy. Sąd podkreślił, że brak jest normatywnych podstaw do uznania, że rygor natychmiastowej wykonalności można nadać dopiero po doręczeniu decyzji. Kolejnym zarzutem było brak uprawdopodobnienia przez organ, że zobowiązanie nie zostanie wykonane przed terminem przedawnienia. NSA stwierdził, że w sytuacji, gdy do przedawnienia zobowiązania pozostało mniej niż 3 miesiące, samo prawdopodobieństwo wniesienia odwołania przez stronę i przedłużenia postępowania może stanowić uprawdopodobnienie ryzyka niewykonania zobowiązania. Sąd uznał, że Wójt prawidłowo uprawdopodobnił to ryzyko, biorąc pod uwagę czas potrzebny na rozpatrzenie odwołania. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących doręczania pism drogą elektroniczną i papierową w postępowaniu podatkowym, a także zasad nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzjom nieostatecznym w kontekście ryzyka przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów Ordynacji podatkowej i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych sprawy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy doręczenie decyzji w formie papierowej, pomimo wniosku strony o doręczanie korespondencji drogą elektroniczną, jest skuteczne i czy może stanowić podstawę do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie w formie papierowej jest dopuszczalne, jeśli organ odmówił uwzględnienia wniosku o doręczenie elektroniczne w odrębnym postanowieniu, a strona nie kwestionowała tej odmowy. Brak jest normatywnych podstaw do uznania, że rygor natychmiastowej wykonalności można nadać dopiero po doręczeniu decyzji.
Uzasadnienie
Przepisy dotyczące doręczeń elektronicznych określają warunki ich stosowania i sposób postępowania organu w przypadku rezygnacji strony z tej formy. Odmowa uwzględnienia wniosku o doręczenie elektroniczne, wyrażona w postanowieniu, pozwala organowi na stosowanie tradycyjnej formy doręczeń. Strona powinna kwestionować tę odmowę w środkach odwoławczych od rozstrzygnięć kończących postępowanie. Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest możliwe nawet w dniu wydania decyzji, jeśli spełnione są przesłanki z art. 239b O.p.
Czy w sytuacji, gdy do przedawnienia zobowiązania podatkowego pozostało mniej niż 3 miesiące, organ podatkowy prawidłowo uprawdopodobnił ryzyko niewykonania zobowiązania przy nadawaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, uprawdopodobnienie ryzyka niewykonania zobowiązania może polegać na wykazaniu, że czas potrzebny na rozpatrzenie odwołania przez organ odwoławczy, z uwzględnieniem terminów procesowych, przekracza okres pozostały do przedawnienia zobowiązania.
Uzasadnienie
Ustawodawca nie ogranicza uprawdopodobnienia ryzyka niewykonania zobowiązania do celowych działań podatnika. Realizacja procesowych uprawnień strony, takich jak wniesienie odwołania, może wpływać na długość postępowania i zwiększać prawdopodobieństwo, że organ odwoławczy nie zdąży rozpoznać sprawy przed upływem terminu przedawnienia. W sytuacji, gdy do przedawnienia pozostało mniej niż 3 miesiące, a czas potrzebny na przeprowadzenie postępowania odwoławczego przekracza ten okres, można uznać, że istnieje ryzyko niewykonania zobowiązania. Wójt prawidłowo uprawdopodobnił to ryzyko, wskazując na prawdopodobieństwo wniesienia odwołania przez spółkę i czas potrzebny na jego rozpatrzenie.
Przepisy (22)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 217 § § 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 122
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 219
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 239b § § 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 228 § § 1 pkt 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 144a § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 152a § § 1-6
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 239b § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 239
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 144a § § 1 pkt 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 144a § § 1b
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Ustawa o świadczeniu usług drogą elektroniczną
O.p. art. 223 § § 2 pkt 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 12 § § 6 pkt 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 227 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 139 § § 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 239a
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 239b § § 1 pkt 4
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 212
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Doręczenie decyzji w formie papierowej, mimo wniosku o doręczenie elektroniczne, jest dopuszczalne, jeśli organ odmówił uwzględnienia wniosku w odrębnym postanowieniu, a strona nie kwestionowała tej odmowy. • Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej jest uzasadnione, gdy do przedawnienia zobowiązania pozostało mniej niż 3 miesiące, a czas potrzebny na rozpatrzenie odwołania przekracza ten okres, co stanowi uprawdopodobnienie ryzyka niewykonania zobowiązania. • Rygor natychmiastowej wykonalności można nadać decyzji, która nie została jeszcze doręczona, o ile spełnione są przesłanki z art. 239b O.p.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 217 § 2 w zw. z art. 122 i art. 187 § 1 w zw. z art. 219 i w zw. z art. 239b § 2 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na oddaleniu skargi w sytuacji, gdy organ nie uprawdopodobnił, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji Wójta nie zostanie przez Spółkę wykonane przed terminem przedawnienia. • Zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 239b § 1 O.p. poprzez nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Wójta z 13 października 2014 r., która to decyzja nie istniała jeszcze w obrocie prawnym. • Zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 228 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144a § 1 i art. 152a § 1-6 oraz w zw. z art. 239 O.p., przez niewłaściwe zastosowanie, polegające na oddaleniu skargi na postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie Wójta, które nie weszło do obrotu prawnego, gdyż nie zostało doręczone stronie postępowania.
Godne uwagi sformułowania
doręczenie pism następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej (...) jeżeli strona wniesie o doręczenie za pomocą środków komunikacji elektronicznej i wskaże organowi podatkowemu adres elektroniczny. • W orzecznictwie podnosi się jednak, że doręczenie postanowienia (decyzji) do rąk adresata w formie papierowej, pomimo wniosku o doręczanie korespondencji za pomocą środków komunikacji elektronicznej, które nie prowadzi do ograniczenia praw strony w zakresie ochrony jej interesów, nie stanowi naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. • Żaden z omawianych przepisów nie określa bowiem skutków prawnych niedoręczenia pisma wybraną przez stronę drogą elektroniczną. • Nie ma normy przewidującej bezskuteczność doręczenia decyzji (postanowienia) w formie papierowej, jeśli strona zawnioskowała o doręczanie decyzji za pomocą środków komunikacji elektronicznej. • W przypadku prawidłowo złożonego wniosku o doręczanie pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej organ administracji nie ma wyboru, którą z form doręczeń ‒ elektroniczną czy papierową ‒ stosować. Jednakże w sytuacji, w której wniosek strony nie został uwzględniony, czemu organ dał wyraz w stosownym postanowieniu, organ ma prawo doręczania pisma w sposób tradycyjny. […]
Skład orzekający
Jolanta Sokołowska
przewodniczący
Paweł Dąbek
sprawozdawca
Jacek Pruszyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczania pism drogą elektroniczną i papierową w postępowaniu podatkowym, a także zasad nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzjom nieostatecznym w kontekście ryzyka przedawnienia zobowiązania podatkowego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów Ordynacji podatkowej i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu podatkowym, takich jak doręczenia i rygor natychmiastowej wykonalności, które mają bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą i podatkową.
“Czy doręczenie elektroniczne jest jedyną drogą? NSA wyjaśnia zasady nadawania rygoru wykonalności decyzjom podatkowym.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.