III FSK 1076/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych z nieruchomości. Sprawa dotyczyła zarzutów skarżącego do opisu i oszacowania nieruchomości, w tym kwestionowania operatu szacunkowego ze względu na jego rzekomą nieaktualność i brak uzasadnienia wyboru nieruchomości porównawczych. Sąd pierwszej instancji uznał, że organ egzekucyjny prawidłowo ocenił operat szacunkowy. NSA, oddalając skargę kasacyjną, podkreślił, że w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w kwestii czasowego wykorzystania operatu szacunkowego, zastosowanie mają przepisy art. 110u § 2 i art. 111k § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, które stanowią przepisy szczególne (lex specialis) w stosunku do art. 156 ust. 3 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Sąd wskazał, że sam upływ czasu nie powoduje potrzeby dodatkowego opisu i oszacowania, jeśli nie wywołał istotnych zmian w stanie nieruchomości, a przez 'istotne zmiany' należy rozumieć także istotne zmiany wartości rynkowej. NSA stwierdził również, że zarzuty skarżącego dotyczące operatu szacunkowego miały charakter merytoryczny, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do ingerowania w kwestie merytoryczne operatu, które wymagają wiadomości specjalnych biegłego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie pierwszeństwa przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nad ustawą o gospodarce nieruchomościami w zakresie terminów wykorzystania operatu szacunkowego w postępowaniu egzekucyjnym z nieruchomości. Określenie zakresu oceny operatu szacunkowego przez organ egzekucyjny.
Orzeczenie dotyczy specyficznego kontekstu postępowania egzekucyjnego w administracji z nieruchomości. Interpretacja 'istotnych zmian' może wymagać dalszego doprecyzowania w konkretnych przypadkach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w kwestii czasowego wykorzystania operatu szacunkowego, zastosowanie mają przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami, czy też przepisy szczególne ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zastosowanie mają przepisy szczególne ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 110u § 2 i art. 111k § 2), które stanowią lex specialis w stosunku do przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami (art. 156 ust. 3 i 4).
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że art. 156 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi, iż przepisy dotyczące ważności operatu szacunkowego nie naruszają uwarunkowań wynikających z przepisów odrębnych. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zawiera odrębne regulacje dotyczące czasowego wykorzystania operatu szacunkowego, które nie odwołują się do terminów z ustawy o gospodarce nieruchomościami i nie przewidują pojęcia potwierdzenia aktualności operatu przez rzeczoznawcę.
Czy organ egzekucyjny w postępowaniu egzekucyjnym z nieruchomości jest uprawniony do oceny merytorycznej operatu szacunkowego, czy jedynie formalnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organ egzekucyjny jest zobowiązany do oceny poprawności operatu szacunkowego pod względem formalnym. Nie jest uprawniony do ingerowania w kwestie merytoryczne operatu, w zakresie których wymagane są wiadomości specjalne, którymi dysponuje biegły.
Uzasadnienie
Rzeczoznawca majątkowy posiada status biegłego, a operat szacunkowy podlega swobodnej ocenie organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne. Organ może zlecić korekty lub uzupełnienia w kwestiach formalnych, ale nie może ingerować w merytoryczne aspekty operatu, takie jak wybór nieruchomości do analizy porównawczej, gdyż stanowi to domenę wiedzy specjalistycznej biegłego.
Czy istotna zmiana wartości rynkowej nieruchomości, niezależnie od przyczyn, może stanowić podstawę do przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości na podstawie art. 110u § 2 u.p.e.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przez 'istotne zmiany w stanie nieruchomości' należy rozumieć także istotne zmiany wartości rynkowej nieruchomości, niezależnie od tego, z jakich przyczyn wynikają.
Uzasadnienie
NSA powołuje się na literaturę przedmiotu, która podkreśla, że sam upływ czasu nie powoduje potrzeby dodatkowego opisu i oszacowania, jeżeli nie wywołał istotnych zmian w stanie nieruchomości, a przez 'istotne zmiany' należy rozumieć także istotne zmiany wartości rynkowej.
Przepisy (20)
Główne
u.p.e.a. art. 110u § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 111k § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
u.g.n. art. 156 § ust. 4 i 5
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przepisy ust. 3 i 4 nie naruszają uregulowań wynikających z przepisów odrębnych.
u.g.n. art. 156 § ust. 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 154
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 18
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1) lit. c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 153 § ust. 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. art. 4 § ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. art. 4 § ust. 4
u.g.n. art. 4 § pkt 16
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
k.p.a. art. 75 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 110 § r
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110 § s
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 110 § r§ 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 12 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 110u § 2 i art. 111k § 2) są przepisami szczególnymi (lex specialis) i mają pierwszeństwo przed przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami (art. 156 ust. 3 i 4) w zakresie terminów wykorzystania operatu szacunkowego. • Organ egzekucyjny ocenia operat szacunkowy pod względem formalnym, a nie merytorycznym, gdyż kwestie merytoryczne wymagają wiadomości specjalnych biegłego. • Istotna zmiana wartości rynkowej nieruchomości, niezależnie od przyczyn, może stanowić podstawę do przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie 12-miesięcznego terminu ważności operatu szacunkowego z ustawy o gospodarce nieruchomościami do postępowania egzekucyjnego w administracji. • Obowiązek organu egzekucyjnego do oceny merytorycznej operatu szacunkowego, w tym uzasadnienia wyboru nieruchomości porównawczych. • Nierozważenie przez Sąd I instancji istotnych zmian wartości rynkowej nieruchomości jako podstawy do przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania.
Godne uwagi sformułowania
przepisy odrębne • lex specialis • istotne zmiany w stanie nieruchomości • istotne zmiany wartości rynkowej nieruchomości • wiadomości specjalne • swobodna ocena dowodów
Skład orzekający
Anna Juszczyk-Wiśniewska
członek
Bogusław Dauter
członek
Jacek Brolik
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie pierwszeństwa przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nad ustawą o gospodarce nieruchomościami w zakresie terminów wykorzystania operatu szacunkowego w postępowaniu egzekucyjnym z nieruchomości. Określenie zakresu oceny operatu szacunkowego przez organ egzekucyjny."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego kontekstu postępowania egzekucyjnego w administracji z nieruchomości. Interpretacja 'istotnych zmian' może wymagać dalszego doprecyzowania w konkretnych przypadkach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu egzekucyjnym z nieruchomości, a mianowicie relacji między przepisami prawa egzekucyjnego a prawa rzeczowego (gospodarki nieruchomościami) w kontekście ważności operatu szacunkowego. Jest to istotne dla praktyków zajmujących się egzekucją administracyjną.
“Kiedy operat szacunkowy traci ważność w egzekucji z nieruchomości? NSA rozstrzyga spór między ustawami.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.