III CZP 99/07

Sąd Najwyższy
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
powództwo o ustalenieinteres prawnyart. 189 KPCpowództwo o świadczenieSąd Najwyższyuchwałapostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy w uchwale rozstrzygnął kwestię dopuszczalności powództwa o ustalenie istnienia stosunku prawnego w sytuacji, gdy strona ma możliwość wytoczenia powództwa o świadczenie.

Przedmiotem uchwały Sądu Najwyższego była kwestia dopuszczalności powództwa o ustalenie istnienia stosunku prawnego (art. 189 KPC) w sytuacji, gdy strona posiada możliwość wytoczenia powództwa o świadczenie. Sąd rozważał, czy istnienie takiej możliwości wyklucza interes prawny w ustaleniu. Uchwała ma na celu ujednolicenie praktyki sądów w tym zakresie.

Sąd Najwyższy w niniejszej uchwale rozpatrywał zagadnienie prawne dotyczące dopuszczalności powództwa o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa (art. 189 Kodeksu postępowania cywilnego) w sytuacji, gdy strona ma możliwość wytoczenia powództwa o świadczenie. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, powództwo o ustalenie może być uwzględnione tylko wtedy, gdy powód ma interes prawny w żądaniu ustalenia. Interes prawny istnieje wtedy, gdy sama sytuacja prawna powoda jest niepewna i ustalenie jej przez sąd doprowadzi do usunięcia tej niepewności. Sąd Najwyższy analizował, czy możliwość dochodzenia świadczenia wyklucza istnienie takiego interesu. Uchwała ma na celu doprecyzowanie kryteriów oceny interesu prawnego w kontekście powództwa o ustalenie, zwłaszcza w przypadkach, gdy istnieje alternatywna droga dochodzenia roszczeń.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, interes prawny w wytoczeniu powództwa o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa może istnieć nawet wtedy, gdy strona ma możliwość wytoczenia powództwa o świadczenie, o ile ustalenie tego stosunku prawnego lub prawa jest potrzebne do definitywnego ukształtowania sytuacji prawnej strony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że możliwość wytoczenia powództwa o świadczenie nie zawsze wyklucza interes prawny w ustaleniu. Interes prawny istnieje, gdy samo ustalenie definitywnie zakończy spór prawny lub zapobiegnie powstaniu sporu. W niektórych sytuacjach, nawet jeśli można dochodzić świadczenia, ustalenie stosunku prawnego jest niezbędne do pełnego ukształtowania sytuacji prawnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchwała

Przepisy (1)

Główne

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis ten stanowi podstawę do wytoczenia powództwa o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa. Sąd Najwyższy doprecyzował warunki jego stosowania, w szczególności wymóg istnienia interesu prawnego.

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

interes prawny w ustaleniu powództwo o świadczenie definitywne ukształtowanie sytuacji prawnej

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności powództwa o ustalenie istnienia stosunku prawnego w sytuacjach, gdy istnieje możliwość wytoczenia powództwa o świadczenie."

Ograniczenia: Stosowanie zasady wymaga indywidualnej oceny interesu prawnego w każdym konkretnym przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Uchwała Sądu Najwyższego dotyczy fundamentalnej kwestii procesowej, która ma znaczenie praktyczne dla wielu prawników i może wpływać na strategię procesową.

Kiedy można żądać ustalenia zamiast świadczenia? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Request unsuccessful. Incapsula incident ID:
1381000460011761985-7060440993827721

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI