Orzeczenie · 2009-11-26

III CZP 96/09

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2009-11-26
SAOSRodzinnerozwód i separacjaWysokanajwyższy
eksmisjarozwódkwatera wojskowaWAMprawo rodzinneprawo mieszkanioweart. 58 k.r.o.majątek wspólny

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 26 listopada 2009 r. odmówił podjęcia uchwały w sprawie zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Okręgowy w G., dotyczącego możliwości eksmisji byłego małżonka z wojskowej kwatery stałej na podstawie art. 58 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (k.r.o.). Sprawa dotyczyła powództwa Jana J. przeciwko Jadwidze J. o eksmisję z mieszkania należącego do Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (WAM). Sąd Rejonowy oddalił powództwo, wskazując na brak podstaw prawnych po zmianach w ustawie o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, które wyłączyły stosowanie przepisów o ochronie praw lokatorów do lokali WAM. Sąd Okręgowy, podzielając tę ocenę, powziął wątpliwość co do możliwości zastosowania art. 58 § 2 k.r.o. Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 58 § 2 k.r.o. ma zastosowanie wyłącznie w toku sprawy rozwodowej i nie może być stosowany po ustaniu małżeństwa przez rozwód, ze względu na ustanie więzi między małżonkami oraz możliwość kolizji z orzeczeniami dotyczącymi podziału majątku. Ponadto, analiza przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wykazała brak przepisu pozwalającego na eksmisję byłego małżonka w sytuacji rażąco nagannego zachowania, który byłby odpowiednikiem uchylonego art. 13 ust. 2 ustawy o ochronie praw lokatorów. Sąd Najwyższy wskazał, że prawo do kwatery stałej stanowi składnik majątku wspólnego małżonków i podlega podziałowi. Rozwiedziony małżonek, który chce wyeksmitować byłego współmałżonka, może wystąpić z wnioskiem o podział majątku, a następnie, po uzyskaniu prawa do lokalu, wystąpić do WAM o eksmisję z uwagi na brak tytułu prawnego byłego współmałżonka. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 58 § 2 k.r.o. po rozwodzie, brak możliwości eksmisji byłego małżonka z wojskowej kwatery stałej w obecnym stanie prawnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji kwater wojskowych i zmian w przepisach.

Zagadnienia prawne (1)

Czy emerytowi wojskowemu, który zachował uprawnienie do kwatery stałej przydzielonej mu w trakcie trwania małżeństwa przy uwzględnieniu małżonka przy ustalaniu przysługującej powierzchni mieszkalnej, służy roszczenie o eksmisję byłego małżonka z tej kwatery w oparciu o art. 58 § 2 k.r.o.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 58 § 2 k.r.o. ma zastosowanie wyłącznie w toku sprawy rozwodowej i nie może być podstawą do eksmisji po ustaniu małżeństwa przez rozwód. Brak jest również innych przepisów materialnoprawnych pozwalających na uwzględnienie takiego powództwa w opisanej sytuacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że art. 58 § 2 k.r.o. ma zastosowanie tylko w trakcie trwania małżeństwa i sprawy rozwodowej, a jego stosowanie po rozwodzie prowadziłoby do kolizji z przepisami o podziale majątku. Ponadto, analiza przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wykazała brak podstawy prawnej do eksmisji byłego małżonka z wojskowej kwatery stałej po rozwodzie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa podjęcia uchwały

Strony

NazwaTypRola
Jan J.osoba_fizycznapowód
Jadwiga J.osoba_fizycznapozwana
Wojskowa Agencja Mieszkaniowainstytucjainny

Przepisy (11)

Pomocnicze

k.r.o. art. 58 § § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Ma zastosowanie wyłącznie w toku sprawy rozwodowej, nie po ustaniu małżeństwa przez rozwód.

u.o.p.l. art. 1a

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Wyłączyła stosowanie przepisów ustawy do lokali będących w dyspozycji WAM od dnia 1 lipca 2004 r.

u.o.p.l. art. 13 § ust. 2

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Wyłączone stosowanie do lokali WAM; przyznawało rozwiedzionemu małżonkowi prawo żądania eksmisji byłego współmałżonka w sytuacji rażąco nagannego postępowania.

u.z.s.z. art. 28

Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Uchylony przepis, który pozostawiał kwestię sytuacji małżonków po rozwodzie w odniesieniu do kwatery do załatwienia przez WAM.

u.z.s.z. art. 45

Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Przyznaje legitymację do wystąpienia z pozwem o nakazanie opróżnienia lokalu dyrektorowi oddziału WAM, ale tylko w przypadkach tam określonych, nieobejmujących stanu faktycznego niniejszej sprawy.

u.z.s.z. art. 25

Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Legitymacja dyrektora oddziału WAM w stosunku do osób zajmujących lokal na podstawie umowy najmu w przypadku uporczywego naruszania zasad porządku.

k.p.c. art. 390 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odmowy podjęcia uchwały przez Sąd Najwyższy.

Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 61 § § 1

Podstawa do odmowy podjęcia uchwały przez Sąd Najwyższy.

k.c. art. 680¹

Kodeks cywilny

Analogia legis dotycząca wspólności ustawowej prawa najmu lokalu mieszkalnego.

Konstytucja RP art. 75

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo obywatela do ochrony interesów mieszkaniowych.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo równej dla wszystkich ochrony praw majątkowych, których przedmiotem jest lokal mieszkalny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 58 § 2 k.r.o. ma zastosowanie wyłącznie w toku sprawy rozwodowej. • Brak jest przepisów materialnoprawnych pozwalających na eksmisję byłego małżonka z wojskowej kwatery stałej po rozwodzie. • Prawo do kwatery stałej stanowi składnik majątku wspólnego małżonków.

Godne uwagi sformułowania

art. 58 § 2 k.r.o. ma zastosowanie wyłącznie w toku sprawy rozwodowej • brak jest obecnie przepisu stanowiącego odpowiednik art. 13 ust. 2 u.o.p.l. • prawo do korzystania z osobnej kwatery stałej ... stanowi składnik majątku wspólnego małżonków

Skład orzekający

Iwona Koper

przewodniczący, sprawozdawca

Kazimierz Zawada

członek

Dariusz Zawistowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 58 § 2 k.r.o. po rozwodzie, brak możliwości eksmisji byłego małżonka z wojskowej kwatery stałej w obecnym stanie prawnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kwater wojskowych i zmian w przepisach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy praktycznego problemu eksmisji po rozwodzie w specyficznej sytuacji kwater wojskowych, co może być interesujące dla osób w podobnej sytuacji oraz prawników zajmujących się prawem rodzinnym i mieszkaniowym.

Czy po rozwodzie możesz wyrzucić byłego małżonka z wojskowej kwatery? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst