III CZP 96/06

Sąd Najwyższy2006-12-07
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
egzekucjakomornikopłaty sądoweterminy procesoweradca prawnykoszty sądowekodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy orzekł, że opłacenie skargi na czynność komornika przez radcę prawnego po jej wniesieniu, ale przed upływem terminu, jest skuteczne.

Radca prawny reprezentujący dłużnika wniósł skargę na czynność komornika, opłacając ją kilka dni po złożeniu pisma, ale przed upływem terminu. Sąd Rejonowy odrzucił skargę jako nieopłaconą. Sąd Okręgowy powziął wątpliwość prawną, czy opłata musi być wniesiona jednocześnie ze skargą. Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że opłacenie skargi na czynności komornika po jej wniesieniu, lecz przed upływem terminu zaskarżenia, jest skuteczne.

Sprawa dotyczyła skargi na czynność komornika wniesionej przez radcę prawnego, który uiścił opłatę stałą w wysokości 100 zł kilka dni po złożeniu skargi, ale przed upływem terminu do jej wniesienia. Sąd Rejonowy odrzucił skargę, uznając, że opłata powinna być uiszczona równocześnie z wniesieniem pisma. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, przedstawił Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące dopuszczalności opłacenia skargi po jej wniesieniu, ale przed upływem terminu. Sąd Najwyższy, rozstrzygając zagadnienie, najpierw przesądził, że rygor odrzucenia nienależycie opłaconego środka odwoławczego (art. 1302 § 3 k.p.c.) ma zastosowanie także do skargi na czynności komornika, mimo braku jej bezpośredniego wymienienia w przepisie. Następnie, odnosząc się do meritum, Sąd Najwyższy stwierdził, że opłacenie skargi na czynności komornika przez radcę prawnego po jej wniesieniu, lecz przed upływem terminu zaskarżenia, jest skuteczne. Podkreślono, że wcześniejsze orzecznictwo Sądu Najwyższego na tle podobnych przepisów dopuszczało taką możliwość, a obecny stan prawny nie uzasadnia odstąpienia od tej linii orzeczniczej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skuteczne jest opłacenie przez radcę prawnego skargi na czynności komornika po jej wniesieniu, lecz przed upływem terminu zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że rygor odrzucenia nienależycie opłaconego środka odwoławczego (art. 1302 § 3 k.p.c.) ma zastosowanie do skargi na czynności komornika. Jednocześnie, odwołując się do wcześniejszego orzecznictwa, stwierdził, że opłacenie skargi po jej wniesieniu, ale przed upływem terminu, jest skuteczne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchwała

Strony

NazwaTypRola
Ryszard Marek Z.osoba_fizycznadłużnik
Gmina Miejska S.instytucjawierzyciel
komornik sądowy przy Sądzie Rejonowym w Bytowieinstytucjaorgan

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 1302 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Rygor odrzucenia nienależycie opłaconego środka odwoławczego lub zaskarżenia ma zastosowanie także do skargi na czynności komornika.

Pomocnicze

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 363 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przewiduje podział środków kwestionujących orzeczenia na środki odwoławcze i inne środki zaskarżenia.

u.k.s.c. art. 25

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Określa opłatę stałą w wysokości 100 zł od skargi na czynność komornika.

u.k.s.c. art. 10

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Opłata powinna być uiszczona równocześnie z wniesieniem pisma podlegającego opłacie.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2006 r. w sprawie sposobu uiszczania opłat sądowych w sprawach cywilnych art. 6 § ust. 1

Reguluje wnoszenie opłaty sądowej znakami opłaty sądowej poprzez naklejenie znaku na piśmie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opłacenie skargi po jej wniesieniu, ale przed upływem terminu, jest skuteczne. Rygor odrzucenia z art. 1302 § 3 k.p.c. ma zastosowanie do skargi na czynności komornika. Wykładnia systemowa i celowościowa przemawia za objęciem skargi na czynności komornika rygorem odrzucenia. Wcześniejsze orzecznictwo Sądu Najwyższego dopuszczało opłacenie pisma po jego wniesieniu, ale przed upływem terminu.

Odrzucone argumenty

Opłata od skargi na czynność komornika musi być uiszczona równocześnie z jej wniesieniem. Skarga na czynności komornika nie jest wymieniona w art. 1302 § 3 k.p.c., więc rygor tam przewidziany nie ma zastosowania.

Godne uwagi sformułowania

Czy uiszczenie przez radcę prawnego opłaty od skargi na czynność komornika w momencie późniejszym niż wniesienie skargi, lecz przed upływem terminu do jej wniesienia, prowadzi do odrzucenia skargi? Przewidziany w art. 1302 § 3 k.p.c. rygor odrzucenia nienależycie opłaconego środka odwoławczego lub zaskarżenia ma zastosowanie także do skargi na czynności komornika. Skuteczne jest opłacenie przez radcę prawnego skargi na czynności komornika po jej wniesieniu, lecz przed upływem terminu zaskarżenia.

Skład orzekający

Krzysztof Pietrzykowski

przewodniczący

Mirosław Bączyk

członek

Antoni Górski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie terminu i sposobu opłacania skargi na czynności komornika przez profesjonalnego pełnomocnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opłacenia skargi po jej wniesieniu, ale przed upływem terminu, oraz stosowania art. 1302 § 3 k.p.c. do skarg na czynności komornika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą terminów opłacania skarg na czynności komornika, co jest praktycznie ważne dla prawników zajmujących się egzekucją.

Czy opłata od skargi na komornika może być uiszczona po terminie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Uchwała z dnia 7 grudnia 2006 r., III CZP 96/06 
 
Sędzia SN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący) 
Sędzia SN Mirosław Bączyk 
Sędzia SN Antoni Górski (sprawozdawca) 
 
Sąd Najwyższy w sprawie egzekucyjnej ze skargi dłużnika Ryszarda Marka Z. 
na czynność komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w Bytowie w sprawie 
(...) przy uczestnictwie wierzyciela Gminy Miejskiej S. po rozstrzygnięciu w Izbie 
Cywilnej na posiedzeniu jawnym w dniu 7 grudnia 2006 r. zagadnienia prawnego 
przedstawionego przez Sąd Okręgowy w Słupsku postanowieniem z dnia 27 lipca 
2006 r.: 
"Czy uiszczenie przez radcę prawnego opłaty od skargi na czynność 
komornika w momencie późniejszym niż wniesienie skargi, lecz przed upływem 
terminu do jej wniesienia, prowadzi do odrzucenia skargi na podstawie art. 1302 § 3 
k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. jako nie opłaconej należycie?" 
podjął uchwałę: 
 
1. Przewidziany w art. 1302 § 3 k.p.c. rygor odrzucenia nienależycie 
opłaconego środka odwoławczego lub zaskarżenia ma zastosowanie także do 
skargi na czynności komornika. 
2. Skuteczne jest opłacenie przez radcę prawnego skargi na czynności 
komornika po jej wniesieniu, lecz przed upływem terminu zaskarżenia. 
 
Uzasadnienie 
 
Reprezentujący dłużnika radca prawny wniósł w dniu 29 kwietnia 2006 r. 
skargę na czynność komornika. Nie uiścił od niej od razu opłaty stałej w wysokości 
100 zł, należnej na podstawie art. 25 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach 
sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm. – dalej: 
"u.k.s.c."), lecz dopiero w dniu 2 maja 2006 r. Sąd Rejonowy przyjmując, że 
stosownie do art. 10 u.k.s.c. opłata powinna być uiszczona równocześnie z 

wniesieniem pisma podlegającego opłacie, postanowieniem z dnia 4 maja 2006 r. 
odrzucił skargę, uznając, iż nie ma znaczenia okoliczność, że opłata wpłynęła do 
sądu w terminie otwartym do wniesienia skargi. 
Rozpoznając zażalenie dłużnika na to orzeczenie, Sąd Okręgowy powziął 
wątpliwość prawną, sformułowaną w przedstawionym do rozstrzygnięcia 
zagadnieniu prawnym. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Przed udzieleniem odpowiedzi na przedstawione pytanie prawne należy 
przesądzić kwestię wstępną, czy przewidziany w art. 1302 § 3 k.p.c. rygor 
odrzucenia pisma wnoszonego przez profesjonalnego pełnomocnika z powodu 
nieuiszczenia należnej opłaty stałej lub stosunkowej, ma zastosowanie do skargi na 
czynność komornika. Problem bierze się stąd, że wśród wymienionych w tym 
przepisie środków odwoławczych i zaskarżenia nie ma skargi na czynności 
komornika, w związku z czym powstaje wątpliwość, czy wyszczególnione w tym 
przepisie środki tworzą katalog zamknięty, czy też jest to wskazanie 
najważniejszych z nich, niemające charakteru wyczerpującego. 
Rozstrzygając tę kwestię, należy zwrócić uwagę, że art. 1302 § 3 k.p.c. 
nawiązuje wprost do art. 363 § 1 k.p.c., przewidującego podział ogólny środków, za 
pomocą których można kwestionować orzeczenia, na środki odwoławcze i inne 
środki zaskarżenia. Nie ulega wątpliwości, że skarga na czynności komornika 
należy do innych środków zaskarżenia. Samo posłużenie się w art. 1302 § 3 k.p.c. 
formułą ogólną, dosłownie przejętą z art. 363 § 1 k.p.c., przemawia za tym, że 
wymienienie środków odwoławczych lub zaskarżenia nie było wyczerpujące, 
zwłaszcza że uczyniono to w nawiasie, co jest najczęściej używanym zabiegiem 
wskazującym, że wyszczególnienie jest przykładowe.  
Mocnego argumentu za tym stanowiskiem dostarcza wykładnia systemowa. 
Ustawodawca, ograniczając w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych  
pobieranie opłat tylko od niektórych środków odwoławczych i zaskarżenia, posłużył 
się słowem „wyłącznie” (por. art. 35 ust. 1 i 36 ustawy), którego nie użył w art. 1302 
§ 3 k.p.c. Nie ma także uzasadnienia logicznego wyłączenie spod działania rygoru 
przewidzianego w art. 2 §130 3 k.p.c. takich środków zaskarżenia jak skarga na 
czynności komornika lub sprzeciw od nakazu zapłaty w postępowaniu 
upominawczym. W rezultacie trzeba przyjąć, że nieuiszczenie przez 

profesjonalnego pełnomocnika opłaty stałej od skargi na czynności komornika 
powoduje odrzucenie skargi, bez wzywania do jej opłacenia. 
Przesądzenie tej kwestii wstępnej prowadzi do problemu, który jest 
przedmiotem przedstawionego do rozpoznania zagadnienia prawnego, a 
mianowicie, czy uiszczenie opłaty od skargi na czynności komornika musi nastąpić 
jednocześnie z jej wniesieniem, czy też można dokonać opłaty później, byleby w 
terminie przewidzianym do wniesienia skargi. 
Sąd Okręgowy trafnie zwrócił uwagę, że art. 10 u.k.s.c. jest odpowiednikiem 
art. 15 ustawy z dnia 13 czerwca 1967 r. o kosztach w sprawach cywilnych (jedn. 
tekst: Dz.U. 2002 r. Nr 9, poz. 88 ze zm.). Na tle art. 15 w związku z art. 17 tej 
ustawy w orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmowano obciążający 
profesjonalnego pełnomocnika obowiązek opłacenia pisma zawierającego środek 
odwoławczy lub zaskarżenia podlegającego opłacie stałej nie oznacza, że opłata ta 
powinna być uiszczona równocześnie z wniesieniem pisma, gdyż prawnie 
skuteczne jest jego opłacenie najpóźniej w ostatnim dniu terminu zaskarżenia (por. 
m.in. postanowienie z dnia 16 maja 1969 r., III CRN 136/69, nie publ., uchwała z 
dnia 25 września 1970 r., III CZP 58/70, OSNCP 1971, nr 9, poz. 146, czy uchwała 
z dnia 25 marca 1980 r., III CZP 12/80, OSNCP 1980, nr 9, poz. 160). 
W obecnym stanie prawnym obowiązek "samoobliczenia" opłat został 
rozszerzony przedmiotowo także na opłaty stosunkowe (art. 1302 § 1 i 3 k.p.c.), a 
podmiotowo na przedsiębiorcę w sprawach gospodarczych, także wówczas, gdy nie 
reprezentuje go profesjonalny pełnomocnik (art. 1302 § 4 k.p.c.). Ta zmiana stanu 
prawnego nie usprawiedliwia odstąpienia od orzecznictwa wypracowanego na tle 
poprzedniej ustawy. Można nawet twierdzić, że to liberalne stanowisko jest – w 
odniesieniu do zwyczajnych środków odwoławczych i zaskarżenia – tym bardziej 
uzasadnione obecnie, ze względu na to, że nastąpiło rozszerzenie dotkliwego 
rygoru w postaci odrzucenia środka nienależycie opłaconego także na opłaty 
stosunkowe. 
Wbrew sugestii Sądu Okręgowego, za zmianą stanowiska nie przemawia § 6 
ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2006 r. w sprawie 
sposobu uiszczania opłat sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 27, poz. 199), 
zgodnie z którym uiszczający opłatę sądową znakami opłaty sądowej nakleja znak 
na piśmie podlegającym opłacie. Przepis ten reguluje tylko wnoszenie pisma i 
jednoczesne opłacanie go znakami opłaty sądowej, co, rzecz jasna, nie oznacza, że 

jest to jedyny sposób i moment dokonywania opłaty. Z § 3 ust 1 w związku z § 4 
ust. 1 rozporządzenia wynika, że opłata może być dokonana przed wniesieniem 
pisma do sądu, a z § 4 ust. 2, że także po jego wniesieniu. Z tych względów 
poszukiwanie w rozporządzeniu argumentów, które mogłyby przemawiać za 
odstąpieniem od ukształtowanej dotychczas praktyki sądowej, nie jest uzasadnione. 
Prowadzi to do wniosku, że skuteczne jest w rozumieniu art. 1302 § 3 k.p.c. 
opłacenie przez radcę prawnego skargi na czynności komornika, dokonane po jej 
wniesieniu, lecz przed upływem terminu zaskarżenia. 
Z tych przyczyn na podstawie art. 390 § 1 k.p.c. orzeczono, jak w uchwale.