Orzeczenie · 2013-12-13

III CZP 89/13

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2013-12-13
SNRodzinnewładza rodzicielskaWysokanajwyższy
władza rodzicielskarodzina zastępczalegitymacja procesowapostępowanie nieprocesoweSąd Najwyższyzagadnienie prawnedziadkowiedziecko

Sąd Najwyższy rozpoznał zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w K., dotyczące tego, czy dziadkowie małoletniego, zgłaszający gotowość pełnienia funkcji rodziców zastępczych, są uprawnieni do żądania wszczęcia postępowania nieprocesowego w sprawie o ograniczenie władzy rodzicielskiej przez zarządzenie umieszczenia małoletniego w rodzinie zastępczej. Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek dziadków, uznając, że przysługuje im legitymacja czynna. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, powziął wątpliwości prawne co do tej legitymacji, wskazując na rozbieżności w orzecznictwie. Sąd Najwyższy odmówił jednak podjęcia uchwały. Jako podstawę odmowy wskazał naruszenie przepisów postępowania przez Sąd Okręgowy, który wydał postanowienie o przedstawieniu zagadnienia prawnego na posiedzeniu niejawnym, mimo że sprawa podlegała rozpoznaniu na rozprawie. Ponadto, Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Okręgowy nie wykazał, iż rozstrzygnięcie przedstawionego zagadnienia prawnego jest niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy, ani nie uzasadnił własnych wątpliwości w sposób samodzielny. Sąd Najwyższy podkreślił, że legitymacja do wniesienia apelacji jest niezależna od legitymacji do zainicjowania postępowania, a postępowanie opiekuńcze może być wszczęte z urzędu, nawet jeśli wniosek złożyła osoba nieuprawniona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Proceduralne wymogi przedstawiania zagadnień prawnych Sądowi Najwyższemu oraz zasady wszczynania postępowań opiekuńczych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii legitymacji dziadków.

Zagadnienia prawne (1)

Czy dziadkowie małoletniego, zgłaszający gotowość pełnienia funkcji rodziców zastępczych, są uprawnieni do żądania wszczęcia postępowania nieprocesowego w sprawie o ograniczenie władzy rodzicielskiej przez zarządzenie umieszczenia małoletniego w rodzinie zastępczej?

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały z powodu naruszenia przepisów postępowania przez Sąd Okręgowy przy wydawaniu postanowienia o przedstawieniu zagadnienia prawnego oraz niewykazania przez Sąd Okręgowy, że rozstrzygnięcie jest niezbędne do wydania orzeczenia w sprawie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa podjęcia uchwały

Strony

NazwaTypRola
B. K.osoba_fizycznawnioskodawca
H. K.osoba_fizycznawnioskodawca
T. N.osoba_fizycznauczestnik
Z. N.osoba_fizycznamałoletnia

Przepisy (11)

Główne

k.r.o. art. 109 § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

u.o.SN art. 61 § 1

Ustawa z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym

Pomocnicze

k.p.c. art. 390 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 514 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 579

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 506

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 510

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 514 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 570

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 572 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 572 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez Sąd Okręgowy przepisów postępowania przy wydawaniu postanowienia o przedstawieniu zagadnienia prawnego. • Niewykazanie przez Sąd Okręgowy, że rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego jest niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy. • Brak samodzielnego uzasadnienia wątpliwości prawnych przez Sąd Okręgowy.

Godne uwagi sformułowania

Postanowienie przedstawiające zagadnienie prawne zostało jednak wydane na posiedzeniu niejawnym, a więc z naruszeniem przepisów postępowania, co stanowi podstawę do odmowy podjęcia uchwały. • Poza tym, Sąd drugiej instancji powinien wyjaśnić, że w odniesieniu do przedstawionego zagadnienia prawnego ma poważne wątpliwości. W związku z tym powinien uzasadnić, na czym polegają jego wątpliwości i dlaczego uważa je za poważne. Muszą to być własne poglądy sądu; nie jest więc wystarczające ograniczenie się do zaprezentowania stanowiska innych sądów. • Legitymacja do wniesienia środka odwoławczego jest bowiem niezależna od uprawnienia do zainicjowania postępowania nieprocesowego. • Wszczęcie postępowania nieprocesowego przez sąd opiekuńczy nie jest bowiem dowolne, sąd ma obowiązek jego wszczęcia, jeśli tylko poweźmie wiadomości uzasadniające taką czynność procesową.

Skład orzekający

Krzysztof Pietrzykowski

przewodniczący

Dariusz Dończyk

sprawozdawca

Józef Frąckowiak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi przedstawiania zagadnień prawnych Sądowi Najwyższemu oraz zasady wszczynania postępowań opiekuńczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii legitymacji dziadków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie jest interesujące ze względu na analizę proceduralnych wymogów przedstawiania zagadnień prawnych Sądowi Najwyższemu oraz zasady wszczynania postępowań opiekuńczych, co ma znaczenie praktyczne dla prawników.

Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął kluczowej kwestii legitymacji dziadków. Poznaj powody odmowy uchwały!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst