Orzeczenie · 2019-05-16

III CZP 86/18

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2019-05-16
SNCywilneodpowiedzialność cywilnaWysokanajwyższy
odszkodowanieubezpieczenie OCszkoda częściowakoszt naprawywartość pojazdusprzedaż pojazduroszczenieSąd Najwyższyzagadnienie prawne

Sprawa dotyczyła zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Okręgowy w S. w związku z powództwem K.M. i J.M. przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeń S.A. o zapłatę dopłaty odszkodowania za szkodę częściową w pojeździe mechanicznym. Powodowie domagali się kwoty 800 zł, argumentując, że koszt naprawy pojazdu uszkodzonego w wypadku był wyższy niż wypłacone przez ubezpieczyciela odszkodowanie. Kluczową kwestią było to, że powodowie nie naprawili pojazdu, lecz sprzedali go za cenę, która wraz z otrzymanym odszkodowaniem przewyższała wartość pojazdu sprzed szkody. Sąd Okręgowy powziął wątpliwość, czy w takiej sytuacji poszkodowanemu nadal przysługuje roszczenie o odszkodowanie odpowiadające kosztom hipotetycznej naprawy. Sąd Najwyższy, analizując przedstawione zagadnienie, powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym obowiązek ubezpieczyciela polega na zapłacie odszkodowania, a poszkodowany może żądać zapłaty kosztów hipotetycznej restytucji. Podkreślono, że wysokość odszkodowania nie jest uzależniona od faktycznego dokonania naprawy ani od późniejszego zbycia pojazdu. Koszty naprawy, nieprzewyższające wartości pojazdu sprzed szkody, nie są uznawane za nadmierne. W związku z tym, że zagadnienie zostało już wielokrotnie wyjaśnione przez Sąd Najwyższy, a przedstawione uzasadnienie nie zawierało argumentów przemawiających za zmianą linii orzeczniczej, Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej zasad ustalania odszkodowania za szkodę częściową w pojazdach mechanicznych, w tym w przypadku sprzedaży pojazdu bez naprawy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy koszty naprawy nie przekraczają wartości pojazdu sprzed szkody.

Zagadnienia prawne (1)

Czy w przypadku szkody częściowej w pojeździe, gdy poszkodowany sprzeda pojazd bez naprawy, a suma odszkodowania i ceny sprzedaży przewyższa wartość pojazdu sprzed szkody, poszkodowanemu nadal przysługuje roszczenie o odszkodowanie odpowiadające kosztom hipotetycznej naprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, poszkodowanemu nadal przysługuje roszczenie o odszkodowanie odpowiadające kosztom hipotetycznej naprawy, nawet jeśli naprawy nie dokonał i sprzedał pojazd.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na utrwalone orzecznictwo wyjaśnił, że obowiązek ubezpieczyciela OC polega na zapłacie odszkodowania, a poszkodowany może żądać zapłaty kosztów hipotetycznej restytucji. Wysokość odszkodowania nie zależy od faktycznego dokonania naprawy ani od późniejszego zbycia pojazdu, o ile koszty naprawy nie są nadmierne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa podjęcia uchwały

Strony

NazwaTypRola
J.M.osoba_fizycznapowód
K.M.osoba_fizycznapowód
[...] Towarzystwo Ubezpieczeń S.A.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.c. art. 822 § 1

Kodeks cywilny

Modyfikuje normę art. 363 § 1 k.c. w ten sposób, że roszczenie o przywrócenie stanu poprzedniego przekształca w roszczenie o zapłatę kosztów restytucji.

Pomocnicze

k.c. art. 361

Kodeks cywilny

Określa wysokość szkody według przewidywanych kosztów naprawy pojazdu i cen z daty ich ustalania.

k.c. art. 363 § 1

Kodeks cywilny

Określa, że odszkodowanie powinno umożliwić przywrócenie stanu poprzedniego uszkodzonej rzeczy i uwzględniać wszelkie uzasadnione i celowe wydatki z tym związane. Koszty naprawy nieprzewyższające wartości pojazdu przed wypadkiem nie są nadmierne.

k.p.c. art. 390 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje możliwość przedstawienia zagadnienia prawnego Sądowi Najwyższemu przy rozpoznawaniu apelacji.

u.SN art. 86 § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Podstawa prawna orzeczenia o odmowie podjęcia uchwały.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Poszkodowany ma prawo do odszkodowania w wysokości kosztów hipotetycznej naprawy, niezależnie od faktycznego dokonania naprawy lub sprzedaży pojazdu.

Godne uwagi sformułowania

Odszkodowanie powinno odpowiadać niezbędnym i ekonomicznie uzasadnionym kosztom naprawy. • Powstanie i wysokość roszczenia z tytułu kosztów przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu pierwotnego nie zależą od tego czy poszkodowany dokonał naprawy i czy w ogóle ma taki zamiar. • Zbycie rzeczy jest uprawnieniem właściciela. Okoliczność ta nie pozbawia go prawa do odszkodowania w wysokości odpowiadającej hipotetycznym kosztom naprawy.

Skład orzekający

Anna Owczarek

przewodniczący, sprawozdawca

Krzysztof Pietrzykowski

członek

Marta Romańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej zasad ustalania odszkodowania za szkodę częściową w pojazdach mechanicznych, w tym w przypadku sprzedaży pojazdu bez naprawy."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy koszty naprawy nie przekraczają wartości pojazdu sprzed szkody.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie potwierdza ważne zasady dotyczące odszkodowań komunikacyjnych, które mogą być niejasne dla wielu posiadaczy pojazdów. Odmowa podjęcia uchwały przez SN jest jednak mniej interesująca niż merytoryczne rozstrzygnięcie.

Sprzedałeś uszkodzone auto? Nadal możesz dostać odszkodowanie za naprawę!

Dane finansowe

WPS: 800 PLN

dopłata odszkodowania: 800 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst