III CZP 86/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Okręgowy w S. w związku z powództwem K.M. i J.M. przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeń S.A. o zapłatę dopłaty odszkodowania za szkodę częściową w pojeździe mechanicznym. Powodowie domagali się kwoty 800 zł, argumentując, że koszt naprawy pojazdu uszkodzonego w wypadku był wyższy niż wypłacone przez ubezpieczyciela odszkodowanie. Kluczową kwestią było to, że powodowie nie naprawili pojazdu, lecz sprzedali go za cenę, która wraz z otrzymanym odszkodowaniem przewyższała wartość pojazdu sprzed szkody. Sąd Okręgowy powziął wątpliwość, czy w takiej sytuacji poszkodowanemu nadal przysługuje roszczenie o odszkodowanie odpowiadające kosztom hipotetycznej naprawy. Sąd Najwyższy, analizując przedstawione zagadnienie, powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym obowiązek ubezpieczyciela polega na zapłacie odszkodowania, a poszkodowany może żądać zapłaty kosztów hipotetycznej restytucji. Podkreślono, że wysokość odszkodowania nie jest uzależniona od faktycznego dokonania naprawy ani od późniejszego zbycia pojazdu. Koszty naprawy, nieprzewyższające wartości pojazdu sprzed szkody, nie są uznawane za nadmierne. W związku z tym, że zagadnienie zostało już wielokrotnie wyjaśnione przez Sąd Najwyższy, a przedstawione uzasadnienie nie zawierało argumentów przemawiających za zmianą linii orzeczniczej, Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej zasad ustalania odszkodowania za szkodę częściową w pojazdach mechanicznych, w tym w przypadku sprzedaży pojazdu bez naprawy.
Dotyczy sytuacji, gdy koszty naprawy nie przekraczają wartości pojazdu sprzed szkody.
Zagadnienia prawne (1)
Czy w przypadku szkody częściowej w pojeździe, gdy poszkodowany sprzeda pojazd bez naprawy, a suma odszkodowania i ceny sprzedaży przewyższa wartość pojazdu sprzed szkody, poszkodowanemu nadal przysługuje roszczenie o odszkodowanie odpowiadające kosztom hipotetycznej naprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, poszkodowanemu nadal przysługuje roszczenie o odszkodowanie odpowiadające kosztom hipotetycznej naprawy, nawet jeśli naprawy nie dokonał i sprzedał pojazd.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na utrwalone orzecznictwo wyjaśnił, że obowiązek ubezpieczyciela OC polega na zapłacie odszkodowania, a poszkodowany może żądać zapłaty kosztów hipotetycznej restytucji. Wysokość odszkodowania nie zależy od faktycznego dokonania naprawy ani od późniejszego zbycia pojazdu, o ile koszty naprawy nie są nadmierne.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J.M. | osoba_fizyczna | powód |
| K.M. | osoba_fizyczna | powód |
| [...] Towarzystwo Ubezpieczeń S.A. | spółka | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.c. art. 822 § 1
Kodeks cywilny
Modyfikuje normę art. 363 § 1 k.c. w ten sposób, że roszczenie o przywrócenie stanu poprzedniego przekształca w roszczenie o zapłatę kosztów restytucji.
Pomocnicze
k.c. art. 361
Kodeks cywilny
Określa wysokość szkody według przewidywanych kosztów naprawy pojazdu i cen z daty ich ustalania.
k.c. art. 363 § 1
Kodeks cywilny
Określa, że odszkodowanie powinno umożliwić przywrócenie stanu poprzedniego uszkodzonej rzeczy i uwzględniać wszelkie uzasadnione i celowe wydatki z tym związane. Koszty naprawy nieprzewyższające wartości pojazdu przed wypadkiem nie są nadmierne.
k.p.c. art. 390 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje możliwość przedstawienia zagadnienia prawnego Sądowi Najwyższemu przy rozpoznawaniu apelacji.
u.SN art. 86 § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Podstawa prawna orzeczenia o odmowie podjęcia uchwały.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Poszkodowany ma prawo do odszkodowania w wysokości kosztów hipotetycznej naprawy, niezależnie od faktycznego dokonania naprawy lub sprzedaży pojazdu.
Godne uwagi sformułowania
Odszkodowanie powinno odpowiadać niezbędnym i ekonomicznie uzasadnionym kosztom naprawy. • Powstanie i wysokość roszczenia z tytułu kosztów przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu pierwotnego nie zależą od tego czy poszkodowany dokonał naprawy i czy w ogóle ma taki zamiar. • Zbycie rzeczy jest uprawnieniem właściciela. Okoliczność ta nie pozbawia go prawa do odszkodowania w wysokości odpowiadającej hipotetycznym kosztom naprawy.
Skład orzekający
Anna Owczarek
przewodniczący, sprawozdawca
Krzysztof Pietrzykowski
członek
Marta Romańska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej zasad ustalania odszkodowania za szkodę częściową w pojazdach mechanicznych, w tym w przypadku sprzedaży pojazdu bez naprawy."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy koszty naprawy nie przekraczają wartości pojazdu sprzed szkody.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie potwierdza ważne zasady dotyczące odszkodowań komunikacyjnych, które mogą być niejasne dla wielu posiadaczy pojazdów. Odmowa podjęcia uchwały przez SN jest jednak mniej interesująca niż merytoryczne rozstrzygnięcie.
“Sprzedałeś uszkodzone auto? Nadal możesz dostać odszkodowanie za naprawę!”
Dane finansowe
WPS: 800 PLN
dopłata odszkodowania: 800 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.