III CZP 51/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy orzekł, że skarga na wyrok zespołu arbitrów w sprawach zamówień publicznych nie wymaga zaznaczenia zakresu żądanej zmiany, jeśli ustawa o zamówieniach publicznych tego nie precyzuje.
Sprawa dotyczyła interpretacji przepisów dotyczących skargi na wyrok zespołu arbitrów w postępowaniu o zamówienie publiczne. Sąd Okręgowy w Warszawie przedstawił Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne, czy pomimo stosowania przepisów k.p.c. o apelacji, skarżący musi zaznaczyć zakres żądanej zmiany, skoro ustawa o zamówieniach publicznych tego nie wymaga wprost. Sąd Najwyższy uznał, że przepisy ustawy o zamówieniach publicznych są lex specialis i nie należy rozszerzać ich wymagań o obowiązek zaznaczenia zakresu zmiany, jeśli ustawa tego nie przewiduje.
Sąd Najwyższy rozpatrywał zagadnienie prawne dotyczące wymogów formalnych skargi wniesionej na podstawie ustawy o zamówieniach publicznych. Sąd Okręgowy w Warszawie powziął wątpliwość, czy stosując odpowiednio przepisy kodeksu postępowania cywilnego o apelacji (art. 368 pkt 5 k.p.c.), skarżący musi zaznaczyć zakres żądanej zmiany wyroku, mimo że art. 92d ustawy o zamówieniach publicznych tego nie wymaga wprost, a jedynie ogólnie wskazuje na wniosek o zmianę wyroku w całości lub w części. Sąd Najwyższy, analizując przepisy obu ustaw, stwierdził, że ustawa o zamówieniach publicznych stanowi lex specialis w stosunku do kodeksu postępowania cywilnego. Podkreślił, że celem nowelizacji było usprawnienie procedur odwoławczych, zgodnie z dyrektywami UE. W związku z tym, że ustawa o zamówieniach publicznych nie nakłada na skarżącego obowiązku zaznaczenia zakresu żądanej zmiany, Sąd Najwyższy uznał, że nie ma podstaw do rozszerzania tych wymagań przez odpowiednie stosowanie przepisu o apelacji. Uchwała stwierdza, że skarga powinna spełniać wymagania określone w art. 92d ustawy o zamówieniach publicznych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie musi zaznaczać zakresu żądanej zmiany, jeśli ustawa o zamówieniach publicznych tego nie wymaga.
Uzasadnienie
Ustawa o zamówieniach publicznych jest lex specialis w stosunku do k.p.c. Jej przepisy dotyczące skargi nie nakładają obowiązku zaznaczenia zakresu żądanej zmiany, a celem było usprawnienie procedur. Nie należy rozszerzać wymagań skargi przez odpowiednie stosowanie przepisów o apelacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchwała
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Przedsiębiorstwa Budownictwa Przemysłowego i Ogólnego „R." S.A. w R. | spółka | oferent-uczestnik |
| „S.A.5" sp. z o.o. w K. | spółka | oferent-uczestnik |
| „E.-R." S.A. w R. | spółka | oferent-uczestnik |
| Biura Techniczno-Handlowego „E.T." Ewa i Marek P. sp.j. w P. | spółka | oferent-uczestnik |
| Miasto Stołeczne W. | instytucja | zamawiający |
Przepisy (5)
Główne
u.z.p. art. 92d
Ustawa o zamówieniach publicznych
Określa wymagania skargi, która powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego wyroku, zarzuty, uzasadnienie, dowody oraz wniosek o zmianę wyroku w całości lub w części.
u.z.p. art. 92c
Ustawa o zamówieniach publicznych
Nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów k.p.c. o apelacji, o ile przepisy rozdziału 8 u.z.p. nie stanowią inaczej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 368 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa wymagania apelacji, w tym obowiązek zaznaczenia zakresu żądanej zmiany lub uchylenia.
u.z.p. art. 92e
Ustawa o zamówieniach publicznych
Przewiduje odrzucenie skargi, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.
p.z.p. art. 196
Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych
Zawiera podobne uregulowanie dotyczące wymagań skargi jak art. 92d starej ustawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustawa o zamówieniach publicznych jest lex specialis i jej przepisy dotyczące skargi mają pierwszeństwo przed ogólnymi przepisami k.p.c. o apelacji. Celem nowelizacji ustawy o zamówieniach publicznych było usprawnienie procedur odwoławczych, co przemawia za brakiem nadmiernej formalizacji skargi. Przepis art. 92d ustawy o zamówieniach publicznych nie nakłada wprost obowiązku zaznaczenia zakresu żądanej zmiany, dlatego nie należy go domniemywać przez analogię do k.p.c.
Godne uwagi sformułowania
ustawa o zamówieniach publicznych stanowią lex specialis w stosunku do przepisów kodeksu postępowania cywilnego zachodzi konieczność uwzględnienia szczególnego charakteru i swoistości postępowania wywołanego skargą nie ma podstaw do rozszerzania wymagań skargi przez odpowiednie stosowanie przepisu o apelacji
Skład orzekający
Henryk Pietrzkowski
przewodniczący-sprawozdawca
Irena Gromska-Szuster
członek
Hubert Wrzeszcz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi w postępowaniu o zamówienie publiczne, zasada lex specialis."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w momencie wydania orzeczenia, choć zasady interpretacji pozostają aktualne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną w zamówieniach publicznych, która ma praktyczne znaczenie dla uczestników postępowań odwoławczych.
“Czy musisz zaznaczać zakres zmiany w skardze na wyrok w zamówieniach publicznych? SN wyjaśnia!”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyUchwała z dnia 23 września 2004 r., III CZP 51/04 Sędzia SN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący, sprawozdawca) Sędzia SN Irena Gromska-Szuster Sędzia SN Hubert Wrzeszcz Sąd Najwyższy w sprawie ze skargi oferenta-uczestników Konsorcjum: Przedsiębiorstwa Budownictwa Przemysłowego i Ogólnego „R." S.A. w R., „S.A.5" sp. z o.o. w K., „E.-R." S.A. w R. i Biura Techniczno-Handlowego „E.T." Ewa i Marek P. sp.j. w P. przeciwko zamawiającemu – Miastu Stołecznemu W. o zamówienie publiczne, po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym w dniu 23 września 2004 r., przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Piotra Wiśniewskiego, zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Okręgowy w Warszawie postanowieniem z dnia 2 czerwca 2004 r.: „Czy pomimo sformułowania w art. 92 d ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych (jedn. tekst: Dz.U. z 2002 r. Nr 72, poz. 664, ze zm.) wśród wymogów formalnych skargi, że powinna ona zawierać wniosek o zmianę wyroku w całości lub w części należy stosować, przez art. 92c tej ustawy, odpowiednio przepisy kodeksu postępowania cywilnego o apelacji, w tym wypadku – art. 368 pkt 5, który nakłada na skarżącego obowiązek zaznaczenia zakresu żądanej zmiany?" podjął uchwałę: Skarga przewidziana w art. 92d ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych (jedn. tekst: Dz.U. z 2002 r. Nr 72, poz. 664 ze zm.) powinna spełniać wymagania określone w tym przepisie. Uzasadnienie Przedstawione Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne powstało przy rozpatrywaniu przez Sąd Okręgowy w Warszawie, na podstawie art. 92a ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych (jedn. tekst Dz.U. Nr 72 z 2002 r., poz. 664, ze zm. – dalej: „u.z.p.”), skargi wniesionej przez oferenta na wyrok zespołu arbitrów oddalający odwołanie oferenta od rozstrzygnięcia zamawiającego, wydanego w następstwie protestu wniesionego przez oferenta. W odwołaniu wniesionym do Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych oferent wnosił o uwzględnienie odwołania i uchylenie oprotestowanych czynności zamawiającego oraz nakazanie mu powtórzenia oceny ofert, natomiast w skardze wniesionej do Sądu Okręgowego w Warszawie żądał zmiany zaskarżonego wyroku zespołu arbitrów. Sąd Okręgowy, mając na względzie art. 92c u.z.p., powziął wątpliwości przytoczone w przedstawionym zagadnieniu prawnym. Przychylając się do udzielenia odpowiedzi pozytywnej podkreślił, że kwestia, czy skarżący w skardze oprócz wniosku o zmianę zaskarżonego wyroku powinien także zaznaczyć zakres żądanej zmiany, ma w praktyce doniosłe znaczenie, skoro stosownie do art. 92e u.z.p., sąd odrzuca skargę, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga wniesiona na podstawie przepisów ustawy o zamówieniach publicznych inicjuje postępowanie przed sądem powszechnym, do którego – zgodnie z art. 92c u.z.p. – stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania cywilnego o apelacji, jeżeli przepisy rozdziału 8 u.z.p. nie stanowią inaczej. W rozdziale 8 u.z.p. jest art. 92d, określający wymagania skargi. Przepis ten stanowi, że skarga powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego wyroku, przytoczenie zarzutów, zwięzłe ich uzasadnienie, wskazanie dowodów, a także wniosek o zmianę wyroku w całości lub w części. Takie samo uregulowanie zawiera art. 196 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz.U. Nr 19, poz. 177), którego wejście w życie spowodowało utratę mocy obowiązującej ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych. W kodeksie postępowania cywilnego wymagania apelacji wskazane zostały w art. 368 § 1, który stanowi, że apelacja powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto zawierać oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on zaskarżony w całości czy w części, zwięzłe przedstawienie zarzutów, uzasadnienie zarzutów, powołanie, w razie potrzeby, nowych faktów i dowodów oraz wykazanie, że ich powołanie w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji nie było możliwe albo że potrzeba powołania się na nie wynikła później, a także wniosek o zmianę lub o uchylenie wyroku z zaznaczeniem zakresu żądanej zmiany lub uchylenia. Z § 2 wynika, że w sprawach o prawa majątkowe należy oznaczyć wartość przedmiotu zaskarżenia. Nietrudno zauważyć, że o ile w art. 368 § 1 k.p.c. rozdzielony został zakres zaskarżenia (pkt 1) od wniosków apelacji (pkt 5), o tyle w art. 92d u.z.p. wniosek skargi ograniczony został do żądania „zmiany wyroku w całości lub w części”. Na tle tego porównania rodzi się pytanie o treści przytoczonej w przedstawionym zagadnieniu prawnym, a zatem czy w skardze – stosując odpowiednio art. 368 § 1 k.p.c. – skarżący powinien także zaznaczyć zakres żądanej zmiany lub uchylenia. Porównanie zakresu regulacji przyjętej w obu ustawach (ustawa o zamówieniach publicznych oraz kodeks postępowania cywilnego) prowadzi do wniosku, że unormowania ustawy o zamówieniach publicznych stanowią lex specialis w stosunku do przepisów kodeksu postępowania cywilnego oraz że unormowanie apelacji zawarte w kodeksie ma do postępowania skargowego tylko odpowiednie zastosowanie. Wobec tego, że sądowa kontrola orzeczeń wydanych w postępowaniu o zamówienie publiczne przebiega przy zastosowaniu szczególnej procedury skargowej, zachodzi konieczność uwzględnienia szczególnego charakteru i swoistości postępowania wywołanego skargą. W postępowaniu tym przewidziana jest tylko forma orzeczenia w postaci wyroku, niezależnie od tego, czy jego przedmiotem są kwestie procesowe, czy też merytoryczne. W ramach tak ukształtowanego systemu orzekania konieczne było wprowadzenie, co też ustawodawca uczynił, uniwersalnego środka zaskarżenia w postaci skargi. Znamienne jest, że w art. 92a ustawodawca użył przyimka "na" w wyrażeniu "skarga na wyrok". Ma on różnorodne zastosowanie składniowe i znaczeniowe, niemniej w połączeniach z rzeczownikami tworzy m.in. terminy oznaczające zakres ich zastosowania, sama zatem ustawa przewiduje dopuszczalność skargi na wyrok zespołu arbitrów, bez rozróżnienia części, której dotyczy (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2002 r., III CZP 68/02, OSNC 2003, nr 7-8, poz. 103). Wyrok zespołu arbitrów łączy w sobie elementy wyroku i postanowienia wydawanego według przepisów kodeksu postępowania cywilnego, skarga zaś kumuluje elementy apelacji i zażalenia. Jest więc środkiem prawnym szczególnym, którego struktura, zważywszy na wspomniany uniwersalny charakter skargi, nie powinna wyróżniać się dużym stopniem sformalizowania. Dokonując wykładni art. 92d u.z.p. nie można pominąć okoliczności, że celem nowelizacji ustawy o zamówieniach publicznych było usprawnienie postępowania skargowego – zgodnie z dyrektywą Rady Wspólnot Europejskich z dnia 21 grudnia 1989 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do stosowania procedur odwoławczych w zakresie udzielania zamówień publicznych na dostawy i robot budowlane (89/665/EWG), zalecającą wprowadzenie efektywnych i szybkich procedur odwoławczych. Mając ten cel na względzie ustawodawca w przepisach określających wymagania skargi wprowadził rozwiązania szczególne, odbiegające od tych, które zawarte są w przepisach kodeksu postępowania cywilnego o apelacji. Skoro są to uregulowania odrębne, nie ma podstaw do rozszerzania wymagań skargi przez odpowiednie stosowanie przepisu o apelacji, nakładającego na skarżącego obowiązek zaznaczenia we wniosku skargi zakresu żądanej zmiany lub uchylenia. Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie prawne, jak w uchwale (art. 390 k.p.c.).