III CZP 44/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpatrzył zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w Katowicach dotyczące stosowania przepisów Kodeksu postępowania cywilnego po nowelizacji z 2004 r. w sprawach egzekucyjnych wszczętych przed jej wejściem w życie. Kluczowe pytanie dotyczyło tego, czy postępowanie egzekucyjne z nieruchomości, gdzie wniosek złożono przed upływem rocznego terminu od umorzenia poprzedniej egzekucji, powinno toczyć się według przepisów nowych czy dotychczasowych. Sąd Najwyższy podjął uchwałę, że postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie wniosku złożonego przed wejściem w życie ustawy nowelizującej i przed upływem terminu z art. 985 § 1 k.p.c., które nie zostało umorzone, toczy się według przepisów obowiązujących w chwili złożenia wniosku. W pozostałej części zagadnienia, dotyczącej charakteru terminu z art. 939 § 4 k.p.c. i początku jego biegu dla zarządcy nieruchomości, Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały, uznając, że nie stanowi ono zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości w rozumieniu art. 390 § 1 k.p.c., gdyż przepis ten jednoznacznie wiąże bieg terminu z chwilą ustania zarządu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów przejściowych w postępowaniu egzekucyjnym po nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego z 2004 r., w szczególności dotyczące momentu wszczęcia egzekucji i stosowania przepisów dotychczasowych lub nowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji złożenia wniosku egzekucyjnego przed wejściem w życie nowelizacji i przed upływem terminu z art. 985 § 1 k.p.c., przy jednoczesnym braku umorzenia postępowania przez komornika.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w sprawie, w której wniosek o wszczęcie egzekucji z nieruchomości złożono przed wejściem w życie ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego, a pierwsza czynność komornika została dokonana po wejściu w życie tej ustawy, postępowanie egzekucyjne ma się toczyć według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w nowym brzmieniu, czy według przepisów dotychczasowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie wniosku wierzyciela złożonego przed wejściem w życie ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw i przed upływem terminu określonego w art. 985 § 1 k.p.c., które nie zostało przez komornika umorzone, toczy się według przepisów obowiązujących w chwili złożenia wniosku.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że art. 7 ustawy nowelizującej odwołuje się do chwili złożenia wniosku egzekucyjnego przez wierzyciela. Mimo naruszenia przez komornika art. 985 § 1 k.p.c. poprzez podjęcie czynności egzekucyjnych na podstawie wniosku złożonego przed upływem rocznego terminu od umorzenia egzekucji, zaniechanie umorzenia postępowania nie zostało zakwestionowane. W związku z tym, złożenie wniosku przed wejściem w życie ustawy nowelizującej wywołało skutek w postaci wszczęcia egzekucji według przepisów dotychczasowych.
Jeśli postępowanie egzekucyjne z nieruchomości powinno się toczyć według przepisów dotychczasowych, to czy termin z art. 939 § 4 k.p.c. jest terminem prawa procesowego, czy terminem zawitym prawa materialnego i od jakiego momentu rozpoczyna się bieg terminu do zgłoszenia roszczenia o wynagrodzenie za sprawowanie zarządu i o zwrot poniesionych w związku z zarządem wydatków w sytuacji, kiedy zarząd ustaje w związku z uprawomocnieniem się postanowienia o przysądzeniu własności?
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w tej części, uznając, że nie stanowi ona zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości w rozumieniu art. 390 § 1 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że termin z art. 939 § 4 k.p.c. ma charakter terminu prekluzyjnego (zawitego). Nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia żądania zapłaty, czy jest to termin prawa procesowego czy materialnego. Sąd Okręgowy nie przedstawił argumentacji wskazującej na możliwość różnorodnego sposobu oceny początku biegu terminu, który zgodnie z ustawą biegnie od ustania zarządu, co w tej sprawie nastąpiło z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| "B.L." sp. z o.o. w W. | spółka | wierzyciel |
| Józef G. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| Adam Z. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| Wiesław O. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| Ryszard B. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| Bożena B. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| Ewa O. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| Jacek W. | osoba_fizyczna | zarządca |
| "C.I.S.", sp. z o.o. w T. | spółka | nabywca |
| Zbigniew K. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 985 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw art. 7
k.p.c. art. 939 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 923
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 824 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 390 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 939 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 984 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 767 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Złożenie wniosku o wszczęcie egzekucji przed wejściem w życie ustawy nowelizującej i przed upływem rocznego terminu od umorzenia egzekucji, przy braku zakwestionowania zaniechania umorzenia przez komornika, skutkuje prowadzeniem postępowania według przepisów dotychczasowych.
Godne uwagi sformułowania
postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie wniosku wierzyciela złożonego przed wejściem w życie ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. [...] i przed upływem terminu określonego w art. 985 § 1 k.p.c., które nie zostało przez komornika umorzone, toczy się według przepisów obowiązujących w chwili złożenia wniosku • termin z art. 939 § 4 k.p.c. ma charakter terminu prekluzyjnego • zarząd ustaje z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o przysądzeniu własności
Skład orzekający
Dariusz Zawistowski
przewodniczący-sprawozdawca
Jan Górowski
członek
Bogumiła Ustjanicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych w postępowaniu egzekucyjnym po nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego z 2004 r., w szczególności dotyczące momentu wszczęcia egzekucji i stosowania przepisów dotychczasowych lub nowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji złożenia wniosku egzekucyjnego przed wejściem w życie nowelizacji i przed upływem terminu z art. 985 § 1 k.p.c., przy jednoczesnym braku umorzenia postępowania przez komornika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z przepisami przejściowymi po istotnej nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego, co jest kluczowe dla praktyków egzekucyjnych.
“Egzekucja z nieruchomości po nowelizacji: kiedy stosujemy stare, a kiedy nowe przepisy?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.