III CZP 4/14

Sąd Najwyższy2014-05-23
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
nieważność postępowaniasędziaprzeniesienie służbowePrawo o ustroju sądów powszechnychSąd Najwyższyuchwałaegzekucjakomornik

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w sprawie nieważności postępowania z udziałem sędziego przeniesionego na podstawie wadliwej decyzji Ministra Sprawiedliwości, gdyż wątpliwości zostały wyjaśnione w późniejszej uchwale pełnego składu SN.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zagadnienie prawne dotyczące nieważności postępowania, w którym orzekał sędzia przeniesiony na podstawie decyzji wydanej przez podsekretarza stanu w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości. Sąd Okręgowy powziął wątpliwości w związku z rozbieżnościami w orzecznictwie SN. Ostatecznie Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały, wskazując, że wątpliwości zostały wyjaśnione w uchwale pełnego składu SN, która ma moc zasady prawnej.

Przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego było zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w Ł., dotyczące nieważności postępowania, w którym uczestniczył sędzia przeniesiony na inne miejsce służbowe decyzją wydaną w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości przez podsekretarza stanu. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę w sprawie egzekucyjnej, a sędzia orzekający w tej sprawie został przeniesiony w związku ze zniesieniem Sądu Rejonowego w R. Sąd Okręgowy powziął wątpliwości prawne w związku z rozbieżnościami w orzecznictwie Sądu Najwyższego dotyczącymi możliwości zastępstwa Ministra Sprawiedliwości przez podsekretarza stanu przy wydawaniu decyzji o przeniesieniu sędziego. Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę pełnego składu SN z dnia 28 stycznia 2014 r. (BSA-I-4110/13), która stwierdziła, że Minister Sprawiedliwości nie może być zastąpiony w tej kwestii, uznał, że wątpliwości zostały wyjaśnione. W związku z tym, że późniejsza uchwała SN wyjaśniła kwestię będącą przedmiotem zagadnienia prawnego, Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, ale Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały, ponieważ wątpliwości prawne dotyczące możliwości zastępstwa Ministra Sprawiedliwości przez podsekretarza stanu przy wydawaniu decyzji o przeniesieniu sędziego zostały wyjaśnione w późniejszej uchwale pełnego składu Sądu Najwyższego, która ma moc zasady prawnej i wiąże wszystkie sądy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa podjęcia uchwały

Strony

NazwaTypRola
Burmistrz Miasta R.organ_państwowywnioskodawca
P. W.innedłużnik
Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w S.instytucjaorgan egzekucyjny

Przepisy (6)

Główne

Pr. o u.s.p. art. 75 § § 3 w zw. z § 2 pkt 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

Decyzja o przeniesieniu sędziego na inne miejsce służbowe na podstawie art. 75 § 3 w zw. z art. 75 § 2 pkt 1 Pr. o u.s.p. nie może być wydana przez sekretarza ani podsekretarza stanu w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości.

Pomocnicze

k.p.c. art. 390 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

ustawa o Sądzie Najwyższym art. 61 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

ustawa o Sądzie Najwyższym art. 61 § § 6

Ustawa o Sądzie Najwyższym

ustawa o Sądzie Najwyższym art. 62

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Konstytucja art. 183 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wątpliwości prawne zostały usunięte przez późniejszą uchwałę pełnego składu Sądu Najwyższego. Uchwała pełnego składu Sądu Najwyższego ma moc zasady prawnej i wiąże wszystkie sądy.

Godne uwagi sformułowania

rozbieżności w orzecznictwie Sądu Najwyższego uchwała pełnego składu Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2014r. BSA-I-4110/13, w której stwierdzono, że w wydaniu decyzji na podstawie art. 75 § 3 w zw. z art. 75 § 2 pkt 1 Pr. o u.s.p. o przeniesieniu sędziego na inne miejsce służbowe, Minister Sprawiedliwości nie może być zastąpiony przez sekretarza ani podsekretarza stanu, z zastrzeżeniem, że wykładnia dokonana w uchwale wiąże od chwili jej podjęcia. podjęcie uchwały pełnego składu Sądu Najwyższego po wydaniu przez sąd drugiej instancji postanowienia o przedstawieniu Sądowi Najwyższemu [...] zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia – wyjaśniającej wątpliwości będące przedmiotem przedstawionego zagadnienia – uzasadnia odmowę podjęcia uchwały

Skład orzekający

Marta Romańska

przewodniczący

Dariusz Dończyk

członek

Irena Gromska-Szuster

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przenoszenia sędziów oraz zasady prawnej wiążącej Sąd Najwyższy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji reorganizacji sądów i wadliwych decyzji o przeniesieniu sędziego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii ustrojowych sądownictwa i legalności działań władzy wykonawczej wobec sędziów, co jest istotne dla prawników i osób zainteresowanych praworządnością.

Czy decyzja wiceministra sprawiedliwości o przeniesieniu sędziego może unieważnić całe postępowanie?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZP 4/14 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 23 maja 2014 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Marta Romańska (przewodniczący) 
SSN Dariusz Dończyk 
SSN Irena Gromska-Szuster (sprawozdawca) 
 
Protokolant Bożena Kowalska 
 
w sprawie egzekucyjnej prowadzonej przez Komornika Sądowego  
przy Sądzie Rejonowym w S. 
z wniosku Burmistrza Miasta R. 
przeciwko P. W. 
o egzekucję świadczenia pieniężnego, 
na posiedzeniu jawnym w Izbie Cywilnej 
w dniu 23 maja 2014 r., 
na skutek zagadnienia prawnego przedstawionego  
przez Sąd Okręgowy w Ł. 
postanowieniem z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt III Cz […], 
 
 
 
"Czy postępowanie przed sądem, w składzie którego uczestniczył 
sędzia zniesionego Sądu Rejonowego, przeniesiony na swój wniosek 
na inne miejsce służbowe decyzją wydaną i podpisaną w zastępstwie 
Ministra Sprawiedliwości w trybie artykułu 75 § 2 pkt 1 i § 3 ustawy                
z dnia 27 lipca 2001 r., Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. 
2012.427.j.t.) 
przez 
Podsekretarza 
Stanu, 
dotknięte 
jest 
nieważnością?" 
 
 
odmawia podjęcia uchwały. 

 
2 
Uzasadnienie 
 
Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2013 r. Sąd Rejonowy w S. 
VIII Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w R. odrzucił skargę Burmistrza 
Miasta R. na postanowienie Komornika Sądowego z  dnia 12 marca 2013 r. 
w sprawie Km […]. 
Postanowienie w Sądzie pierwszej instancji wydał sędzia, który w związku 
ze zniesieniem z dniem 1 stycznia 2013 r. Sądu Rejonowego w R., został 
przeniesiony na swój wniosek na stanowisko sędziego Sądu Rejonowego w  S. 
decyzją Ministra Sprawiedliwości podpisaną przez podsekretarza stanu, wydaną 
na podstawie art. 75 § 3 w zw. z art. 75 § 2 pkt1 ustawy z dnia 27  lipca 2001 r. – 
Prawo o ustroju sądów powszechnych (jedn. tekst: Dz. U. z  2013 r., poz. 427 
ze zm.- dalej: „Pr. o u.s.p.”) w związku z reorganizacją sądów dokonaną 
rozporządzeniami Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 października 2012 r. w sprawie 
zniesienia niektórych sądów rejonowych (Dz. U. z 2012 r., poz. 1121) i  z  dnia 
25 października 2012 r. w sprawie ustalenia siedzib i obszarów właściwości sądów 
apelacyjnych, sądów okręgowych i sądów rejonowych (Dz. U. z  2012 r., 
poz. 1223). 
Rozpoznając zażalenie Burmistrza Miasta R. na opisane na wstępie 
postanowienie, Sąd Okręgowy w Ł. powziął poważne wątpliwości sformułowane 
jako zagadnienie prawne w postanowieniu z dnia 7 listopada 2013 r., które 
przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia na podstawie art. 390 
§ 1 k.p.c.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zagadnienie prawne zostało przedstawione do rozstrzygnięcia Sądowi 
Najwyższemu w czasie, gdy ujawniły się rozbieżności w orzecznictwie Sądu 
Najwyższego 
i mogły powstać 
wątpliwości 
dotyczące 
legalności decyzji 
o  przeniesieniu sędziego na inne miejsce służbowe na podstawie art. 75 § 3 w zw. 
z art. 75 § 2 pkt 1 Pr. o u.s.p., wydanej w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości 
przez sekretarza lub podsekretarza stanu. Po podjęciu bowiem uchwały składu 
siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 lipca 2013 r. III CZP 46/13 (OSNC 

 
3 
2013, nr 12, poz. 135), stwierdzającej, że przewidziane w art. 75 § 3 w zw. z art. 75 
§ 2 pkt 1 Pr. o u.s.p. uprawnienie do przeniesienia sędziego na inne miejsce 
służbowe przysługuje wyłącznie Ministrowi Sprawiedliwości i nie może być 
przekazane innej osobie, w tym sekretarzowi ani podsekretarzowi stanu, zapadł 
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 października 2013 r. III KK 280/13 (nie publ.) 
przyjmujący, że Minister Sprawiedliwości może być zastąpiony w realizacji 
uprawnienie wynikającego z art. 75 §3 w zw. z art. 75 § 2 pkt 1 Pr. o u.s.p. przez 
sekretarza lub podsekretarza stanu. 
Rozbieżności te jednak zostały usunięte, a istniejące wątpliwości  
jednoznacznie wyjaśnione - także w odniesieniu do decyzji o przeniesieniu 
służbowym wydanych za zgodą sędziego – w uchwale pełnego składu Sądu 
Najwyższego z dnia 28 stycznia 2014r. BSA-I-4110/13 (OSNC 2014, nr 5, poz. 49), 
w której stwierdzono, że w wydaniu decyzji na podstawie art. 75 § 3 w zw. z art. 75 
§ 2 pkt 1 Pr. o u.s.p. o przeniesieniu sędziego na inne miejsce służbowe, Minister 
Sprawiedliwości nie może być zastąpiony przez sekretarza ani podsekretarza 
stanu, z zastrzeżeniem, że wykładnia dokonana w uchwale wiąże od chwili jej 
podjęcia. 
Uchwała ta, mająca moc zasady prawnej, wiąże wszystkich sędziów Sądu 
Najwyższego (art. 61 § 6 i art. 62 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie 
Najwyższym (jedn. tekst: Dz. U. z 2013 r., poz. 499), a w związku z funkcją oraz 
pozycją ustrojową i jurysdykcyjną Sądu Najwyższego, wpływa także bezpośrednio 
na orzecznictwo sądów powszechnych i wojskowych (art. 183 ust. 1 Konstytucji 
i  art. 1 pkt 1 Pr. o u.s.p.). 
W tej sytuacji należy przyjąć, że podjęcie uchwały pełnego składu Sądu 
Najwyższego 
po 
wydaniu 
przez 
sąd 
drugiej 
instancji 
postanowienia 
o  przedstawieniu Sądowi Najwyższemu na podstawie art. 390 § 1 k.p.c. 
zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia – wyjaśniającej wątpliwości będące 
przedmiotem przedstawionego zagadnienia – uzasadnia odmowę podjęcia uchwały 
(porównaj postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2000 r., III CZP 7/00, 
OSNCP 2000, nr 12, poz. 221). 

 
4 
Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 61 § 1 ustawy 
o  Sądzie Najwyższym postanowił jak w sentencji.  
 
 
aw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI