III CZP 26/12

Sąd Najwyższy2012-06-06
SNnieruchomościochrona praw lokatorówŚrednianajwyższy
nieruchomościlokale socjalneeksmisjaodszkodowaniezarządca nieruchomościlegitymacja procesowaSąd Najwyższyuchwała

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w sprawie legitymacji faktycznego zarządcy nieruchomości do dochodzenia odszkodowania za niewykonanie obowiązku dostarczenia lokali socjalnych z powodu braku pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Powód, Lokalnego Zrzeszenia Właścicieli Nieruchomości we W., domagał się odszkodowania od Gminy Miasta W. za niedostarczenie lokali socjalnych eksmitowanym lokatorom, co uniemożliwiło mu ponowne wynajęcie lokali. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, wskazując na brak legitymacji powoda do dochodzenia roszczenia. Sąd Okręgowy przedstawił zagadnienie prawne Sądowi Najwyższemu dotyczące legitymacji faktycznego zarządcy. Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały z powodu niewystarczającego wyjaśnienia tytułu prawnego powoda do zarządzania nieruchomością.

Sprawa dotyczyła roszczenia odszkodowawczego Lokalnego Zrzeszenia Właścicieli Nieruchomości we W. przeciwko Gminie Miasta W. z tytułu niewykonania przez gminę obowiązku dostarczenia lokali socjalnych eksmitowanym lokatorom. Powód, działając jako faktyczny zarządca nieruchomości, dochodził odszkodowania na podstawie art. 18 ust. 5 ustawy o ochronie praw lokatorów, twierdząc, że brak lokali socjalnych uniemożliwił mu ponowne wynajęcie lokali. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, argumentując, że powód nie był właścicielem lokali i nie wykazał możliwości ich ponownego wynajęcia, a także nie posiadał legitymacji do dochodzenia roszczenia na podstawie wskazanego przepisu. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację powoda, przedstawił Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące legitymacji faktycznego zarządcy do dochodzenia takiego odszkodowania. Sąd Najwyższy, powołując się na orzecznictwo dotyczące konieczności pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego, odmówił podjęcia uchwały, wskazując na brak ustaleń co do tytułu prawnego powoda do zarządzania nieruchomością.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały z powodu braku pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności tytułu prawnego powoda do zarządzania nieruchomością, co jest przesłanką do odmowy podjęcia uchwały na podstawie art. 390 k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa podjęcia uchwały

Strony

NazwaTypRola
Lokalne Zrzeszenie Właścicieli Nieruchomości we W.instytucjapowód
Gmina Miasta W.organ_państwowypozwany

Przepisy (5)

Główne

u.o.p.l. art. 18 § ust. 5

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

Przepis przyznaje roszczenie o odszkodowanie wyłącznie właścicielom lokali.

Pomocnicze

k.c. art. 417

Kodeks cywilny

u.o.p.l. art. 14 § ust. 1

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego

k.p.c. art. 390

Kodeks postępowania cywilnego

Może stanowić przesłankę odmowy podjęcia uchwały w przypadku braku pełnego wyjaśnienia okoliczności sprawy.

Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 61 § § 1

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

faktyczny zarządca nieruchomości brak pełnego wyjaśnienia okoliczności sprawy koniecznych do rozpoznania przedstawionego zagadnienia prawnego powód nie posiadał legitymacji do wystąpienia z roszczeniem na podstawie art. 18 ust. 5 u.o.p.l., który przyznaje to roszczenie wyłącznie właścicielom lokali.

Skład orzekający

Krzysztof Pietrzykowski

przewodniczący, sprawozdawca

Wojciech Katner

członek

Anna Owczarek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Kwestie legitymacji procesowej zarządcy nieruchomości w sprawach o odszkodowanie za niewykonanie obowiązku dostarczenia lokalu socjalnego."

Ograniczenia: Orzeczenie odmawia podjęcia uchwały z przyczyn proceduralnych, nie rozstrzyga meritum zagadnienia prawnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii legitymacji procesowej w kontekście ochrony praw lokatorów i odpowiedzialności gmin za lokale socjalne, choć ostateczne rozstrzygnięcie zapadło z przyczyn formalnych.

Czy faktyczny zarządca może dochodzić odszkodowania za brak lokalu socjalnego? Sąd Najwyższy odmawia uchwały.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZP 26/12 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
Dnia 6 czerwca 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący, 
sprawozdawca) 
SSN Wojciech Katner 
SSN Anna Owczarek 
 
 
 
w sprawie z powództwa Lokalnego Zrzeszenia Właścicieli Nieruchomości                     
we W. 
przeciwko Gminie Miasta W. 
o zapłatę, 
na posiedzeniu jawnym w Izbie Cywilnej 
w dniu 6 czerwca 2012 r., 
na skutek zagadnienia prawnego przedstawionego  
przez Sąd Okręgowy  
postanowieniem z dnia 9 lutego 2012 r.,  
 
 
"Czy faktyczny zarządca nieruchomości, który zawarł umowę 
najmu lokalu i na rzecz którego Sąd w wyroku eksmisyjnym nakazał 
wydanie lokalu przez byłego lokatora z ustaleniem po jego stronie 
prawa do lokalu socjalnego posiada legitymację do dochodzenia 
odszkodowania na podstawie art. 417 k.c. w zw. z art. 18 ust. 5 
ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, 
mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (tekst 
jedn. Dz.U. z 2005 r., Nr 31, poz. 266 z późn. zm.)?" 
 
 
 
odmawia podjęcia uchwały. 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
Lokalne Zrzeszenie Właścicieli Nieruchomości we W. zarządzało lokalami 
mieszkalnymi położonymi w budynku przy ul. M. [...] we W., zawierając we własnym 
imieniu umowy najmu tych lokali. W toku postępowania nie wykazano, na 
podstawie jakiego tytułu prawnego zarząd ten był sprawowany. W latach 1999 – 
2006 w stosunku do lokatorów zajmujących pięć lokali na zarządzanej 
nieruchomości została orzeczona eksmisja, z obowiązkiem wydania lokali 
Zrzeszeniu. W orzeczeniach tych ustalono także, że wszystkim eksmitowanym 
przysługuje prawo do lokalu socjalnego. Ponieważ pozwana Gmina Miasta W. nie 
wykonała obowiązku dostarczenia lokali socjalnych, zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy 
z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie 
gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (jedn. tekst: Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 
ze zm.; dalej: „u.o.p.l.”), powód wystąpił o zasądzenie odszkodowania na podstawie 
art. 18 ust. 5 u.o.p.l. w kwocie 53 651,82 zł z ustawowymi odsetkami. 
Sąd Rejonowy nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 11 
kwietnia 2011 r. zasądził żądaną kwotę na rzecz powoda. Na skutek sprzeciwu 
wniesionego przez pozwaną, wyrokiem z dnia 20 października 2011 r. Sąd 
Rejonowy oddalił powództwo, wskazując, że działanie pozwanej nie stanowiło 
źródła szkody w majątku powoda, który nie był właścicielem wynajmowanych lokali 
i nie wykazał, by miał prawną możliwość ich ponownego wynajęcia po opuszczeniu 
przez eksmitowanych lokatorów. Stwierdził także, że powód nie posiadał legitymacji 
do wystąpienia z roszczeniem na podstawie art. 18 ust. 5 u.o.p.l., który przyznaje to 
roszczenie wyłącznie właścicielom lokali. 
Sąd Okręgowy, przy rozpoznawaniu apelacji powoda od wyroku Sądu 
Rejonowego, 
powziął 
wątpliwość 
wyrażoną 
w 
zagadnieniu 
prawnym 
przedstawionym do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Z ustaleń Sądów obu instancji wynika, że powodowi nie przysługuje tytuł 
prawny, który pozwalałby mu na sprawowanie zarządu lokalami we własnym 
imieniu. Jednocześnie powód uznaje się za zarządcę lokali, mogącego, jako 

 
3 
reprezentant właścicieli, podejmować czynności w zakresie zwykłego zarządu, 
w tym zawierać i wypowiadać umowy najmu oraz dochodzić eksmisji byłych 
lokatorów. Przyjęcie tego stanowiska wymagałoby ustalenia, że pomiędzy 
powodem a właścicielem nieruchomości doszło do zawarcia umowy o zarząd 
nieruchomością. Takie ustalenia nie zostały jednak dokonane w toku postępowania, 
zaś powód nie przedstawił dowodów świadczących o istnieniu uprawnienia 
do zarządzania nieruchomością. Stwierdził jedynie, że występuje w roli faktycznego 
zarządcy nieruchomości. Sąd Okręgowy nie wyjaśnił zaś charakteru relacji prawnej 
łączącej powoda i właścicieli lokali, stwierdzając jedynie, za powodem, 
że występuje on w roli faktycznego zarządcy nieruchomości i nie łączy go 
z właścicielami żaden tytuł prawny. 
Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego, brak pełnego wyjaśnienia 
okoliczności sprawy koniecznych do rozpoznania przedstawionego zagadnienia 
prawnego może stanowić przesłankę odmowy podjęcia uchwały na podstawie art. 
390 k.p.c. (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2010 r., III CZP 
7/10, nie publ. i z dnia 13 lipca 2011 r., III CZP 40/11, Biul. SN 2011, nr 7, s. 10-11). 
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 61 § 1 ustawy z dnia 
23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. Nr 240, poz. 2052 ze zm.) 
postanowił, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI