III CZP 25/07

Sąd Najwyższy2007-06-19
SNAdministracyjnezamówienia publiczneŚrednianajwyższy
zamówienia publicznezespół arbitrówpostępowanie odwoławczedopuszczenie do udziałuskarżącystrony postępowaniaSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w sprawie dopuszczenia podmiotu do postępowania przed Zespołem Arbitrów, uznając, że nie jest to niezbędne do rozpatrzenia skargi.

Sąd Okręgowy przedstawił Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące sposobu dopuszczenia podmiotu przystępującego do postępowania przed Zespołem Arbitrów – czy wymaga to postanowienia, czy może nastąpić per facta concludentia. Sąd Najwyższy uznał, że wykonawca przystępujący do postępowania odwoławczego nie staje się stroną postępowania, a kwestia jego dopuszczenia nie ma zastosowania do oceny wymogu doręczenia odpisu skargi przeciwnikowi skargi. W związku z tym, Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały, uznając ją za zbędną do rozpatrzenia skargi.

Sąd Najwyższy w składzie orzekającym w sprawie o sygnaturze III CZP 25/07 rozpatrywał zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w W. Dotyczyło ono sposobu dopuszczenia do udziału w postępowaniu przed Zespołem Arbitrów podmiotu przystępującego do sprawy. Sąd Okręgowy pytał, czy wymaga to formalnego postanowienia, czy może nastąpić w sposób dorozumiany (per facta concludentia), zgodnie z § 17 ust. 4 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie regulaminu postępowania przy rozpatrywaniu odwołań. Sąd Okręgowy wskazał, że zespół arbitrów nie wydał postanowienia w tej kwestii, ale umożliwił przystępującym podmiotom zajęcie stanowiska i wymienił ich w postanowieniu końcowym. Sąd Okręgowy rozważał, czy w takim przypadku skarżący miał obowiązek doręczyć im odpis skargi, co wynikałoby z art. 195 ust. 2 Prawa zamówień publicznych (p.z.p.). Sąd Najwyższy nie zgodził się z założeniem Sądu Okręgowego, że wykonawca przystępujący do postępowania odwoławczego staje się przeciwnikiem skargi w rozumieniu art. 195 ust. 2 p.z.p. Podkreślono, że przepisy p.z.p. (art. 184 ust. 4 i 5, art. 192 ust. 5) oraz przepisy rozporządzenia wyraźnie wyodrębniają wykonawcę przystępującego do postępowania od strony. Zauważono, że cofnięcie odwołania przez stronę powoduje umorzenie postępowania, niezależnie od przystąpienia innych wykonawców, co potwierdza, że nie stają się oni stronami. Sąd Najwyższy stwierdził, że postępowanie inicjowane skargą na orzeczenie zespołu arbitrów jest postępowaniem dwustronnym, a przepisy p.z.p. nie dają podstaw do konstrukcji postępowania ze skargi jako postępowania z wieloma stronami. W konsekwencji, kwestia dopuszczenia wykonawcy do postępowania odwoławczego nie ma zastosowania do oceny wymogu doręczenia odpisu skargi przeciwnikowi skargi. Ponieważ zagadnienie prawne nie było niezbędne do rozpatrzenia skargi, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 61 ustawy o Sądzie Najwyższym, odmówił podjęcia uchwały.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, nie jest to konieczne do rozpatrzenia skargi, a wykonawca przystępujący do postępowania odwoławczego nie staje się stroną postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przepisy prawa zamówień publicznych oraz rozporządzenia wyraźnie odróżniają wykonawcę przystępującego do postępowania od strony. Wykonawca taki nie staje się przeciwnikiem skargi w rozumieniu art. 195 ust. 2 p.z.p., a zatem wymóg doręczenia mu odpisu skargi nie ma zastosowania. Kwestia sposobu dopuszczenia wykonawcy do postępowania odwoławczego nie jest zatem niezbędna do rozpatrzenia skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa podjęcia uchwały

Strony

NazwaTypRola
A. S. A.spółkawykonawca (skarżący)
Zakład Zamówień Publicznych przy Ministrze Zdrowiainstytucjazamawiający
E. S.A.S.spółkapodmiot przystępujący do postępowania po stronie zamawiającego
E. D. GmBHspółkapodmiot przystępujący do postępowania po stronie zamawiającego

Przepisy (13)

Główne

p.z.p. art. 195 § ust. 2

Prawo zamówień publicznych

Określa obowiązek doręczenia odpisu skargi przeciwnikowi skargi.

p.z.p. art. 196 § ust. 1

Prawo zamówień publicznych

Określa wymagania dotyczące skargi na orzeczenie zespołu arbitrów.

p.z.p. art. 197 § ust. 1

Prawo zamówień publicznych

Określa podstawę do odrzucenia skargi.

Ustawa o Sądzie Najwyższym art. 61 § § 1

Skład Sądu Najwyższego podejmuje uchwałę, jeżeli uzna, że przedstawione zagadnienie wymaga wyjaśnienia, a rozbieżności - rozstrzygnięcia, w przeciwnym razie odmawia jej podjęcia, a jeżeli podjęcie uchwały stało się zbędne - umarza postępowanie.

Pomocnicze

p.z.p. art. 184 § ust. 4

Prawo zamówień publicznych

Wyodrębnia wykonawcę przystępującego do postępowania oraz stronę postępowania.

p.z.p. art. 184 § ust. 5

Prawo zamówień publicznych

Przeciwstawia czynności wykonawcy, który przystąpił do postępowania odwoławczego, czynnościom i oświadczeniom strony, do której ten wykonawca przystąpił.

p.z.p. art. 192 § ust. 5

Prawo zamówień publicznych

Mówi o przekazywaniu odpisów wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie odwoławcze wraz z uzasadnieniem stronom oraz uczestnikom postępowania odwoławczego.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie regulaminu postępowania przy rozpatrywaniu odwołań art. 7 § ust. 4 i 6

Umorzenie postępowania odwoławczego w przypadku cofnięcia odwołania przez stronę, bez względu na przystąpienie innych wykonawców.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie regulaminu postępowania przy rozpatrywaniu odwołań art. 21 § ust. 3 i 4

Wyodrębnia 'odwołującego się' oraz 'wykonawcę, który przystąpił do odwołania po jego stronie'.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie regulaminu postępowania przy rozpatrywaniu odwołań art. 24 § ust. 2

Wyodrębnia 'odwołującego się' oraz 'wykonawcę, który przystąpił do odwołania po jego stronie'.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie regulaminu postępowania przy rozpatrywaniu odwołań art. 29 § ust. 3

Wyodrębnia 'odwołującego się' oraz 'wykonawcę, który przystąpił do odwołania po jego stronie'.

k.p.c. art. 390 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji może przedstawić Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości tylko wtedy, gdy jest to niezbędne do rozpatrzenia skargi.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji może przedstawić Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości tylko wtedy, gdy jest to niezbędne do rozpatrzenia skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wykonawca przystępujący do postępowania odwoławczego nie staje się stroną postępowania. Przepisy prawa zamówień publicznych i rozporządzenia wyraźnie wyodrębniają wykonawcę przystępującego do postępowania od strony. Kwestia dopuszczenia wykonawcy do postępowania odwoławczego nie ma zastosowania do oceny wymogu doręczenia odpisu skargi przeciwnikowi skargi. Zagadnienie prawne nie było niezbędne do rozpatrzenia skargi.

Odrzucone argumenty

Wykonawca przystępujący do postępowania odwoławczego staje się przeciwnikiem skargi w rozumieniu art. 195 ust. 2 p.z.p.

Godne uwagi sformułowania

nie staje się stroną postępowania nie ma dostatecznego argumentu na rzecz przyjętego przez Sąd Okręgowy założenia nie było dopuszczalne podjęcie przez Sąd Najwyższy uchwały rozstrzygającej przedstawione zagadnienie prawne, gdyż [...] jest to niezbędne do rozpatrzenia skargi.

Skład orzekający

Henryk Pietrzkowski

przewodniczący

Teresa Bielska-Sobkowicz

członek

Marian Kocon

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa zamówień publicznych dotyczących statusu wykonawcy przystępującego do postępowania odwoławczego oraz przesłanek przedstawienia zagadnienia prawnego Sądowi Najwyższemu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania przed Zespołem Arbitrów i skargi na jego orzeczenie w ramach Prawa zamówień publicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu procedury zamówień publicznych, jakim jest status podmiotów przystępujących do postępowania odwoławczego. Choć rozstrzygnięcie jest proceduralne, ma praktyczne znaczenie dla uczestników rynku.

Kto jest stroną w postępowaniu o zamówienie publiczne? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZP 25/07 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 19 czerwca 2007 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) 
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz 
SSN Marian Kocon (sprawozdawca) 
 
Protokolant Bożena Nowicka 
 
w sprawie ze skargi wykonawcy A. S. A. 
przeciwko zamawiającemu Zakładowi Zamówień Publicznych przy Ministrze 
Zdrowia 
z udziałem  E. S.A.S. oraz  E. D. GmBH 
o zamówienie publiczne, 
po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym 
w dniu 19 czerwca 2007 r., 
zagadnienia prawnego przedstawionego 
przez Sąd Okręgowy w W. 
postanowieniem z dnia 11 stycznia 2007 r.,  
 
 
"Czy dopuszczenie do udziału w postępowaniu przed Zespołem 
Arbitrów podmiotu przystępującego do udziału w sprawie wymaga 
wydania postanowienia na podstawie § 17 ust. 4 rozporządzenia 
Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie 
regulaminu postępowania przy rozpatrywaniu odwołań, Dz. U. Nr 87 
poz. 603, czy też może nastąpić per facta concludentia ?" 
 
odmawia podjęcia uchwały. 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
Wykonawca A. S. A. złożyła skargę od postanowienia zespołu arbitrów z 
dnia 25 października 2006 r. o odrzuceniu odwołań od protestu. Prezes Urzędu 
Zamówień Publicznych, do którego skarga wpłynęła,  przekazał skargę Sądowi 
Okręgowemu w W.  
Sąd Okręgowy, rozpoznając tę skargę,  stwierdził, że skarżąca nie doręczyła 
jej odpisów wykonawcom, którzy zgłosili przystąpienie do postępowania 
odwoławczego po stronie zamawiającego, tj. – E. SAS oraz E. D. GmBH, po czym 
postanowieniem z dnia 11 stycznia 2007 r. przedstawił Sądowi Najwyższemu 
zagadnienie prawne sformułowane w sentencji uchwały. 
Sąd Okręgowy wskazał, że zespół arbitrów wprawdzie nie wydał 
postanowienia w przedmiocie dopuszczenia E. SAS oraz E. D. GmBH  do 
postępowania odwoławczego, to jednak umożliwił im zajęcie stanowiska w sprawie, 
a następnie wymienił ich w postanowieniu kończącym to postępowanie.  W ocenie  
Sądu Okręgowego, gdyby przyjąć, że E. SAS oraz E. D. GmBH skutecznie 
przystąpili do postępowania odwoławczego, to skarżący miał obowiązek przesłać 
im odpis skargi (art. 195 ust. 2 Prawa zamówień publicznych, dalej: p.z.p.). 
Zaniechanie zaś spełnienia tego wymagania prowadziłoby do odrzucenia skargi na 
podstawie art. 197 ust. 1 p.z.p. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Sąd Okręgowy wychodzi z założenia, że ustawodawca traktuje wykonawcę, 
który uczestniczy w postępowaniu odwoławczym na zasadzie art. 184 ust. 4 p.z.p., 
jako przeciwnika skargi w rozumieniu art. 195 ust. 2 p.z.p. 
Z tym stanowiskiem Sądu nie sposób się zgodzić.  
Przepis art. 184 ust. 4 p.z.p. wyraźnie  wyodrębnia wykonawcę 
przystępującego do postępowania oraz stronę postępowania, do której 
wykonawca ów przystępuje. Podobne znaczenie mają  art. 184 ust. 5 p.z.p. oraz 
art.  192 ust. 5 p.z.p. Pierwszy przeciwstawiający czynności wykonawcy, który 
przystąpił do postępowania odwoławczego, czynnościom i oświadczeniom strony, 
do której ten wykonawca przystąpił. Drugi mówiący o tym, że odpisy wyroku lub 

 
3 
postanowienia kończącego postępowanie odwoławcze wraz z uzasadnieniem 
przekazuje 
się 
niezwłocznie 
stronom 
oraz 
uczestnikom 
postępowania 
odwoławczego. 
Do tego, że wykonawca korzystający z uprawnienia wynikającego z art. 184 
ust. 4 p.z.p., nie staje się stroną postępowania odwoławczego, przekonują także 
przepisy rozporządzenia. W szczególności nie do pogodzenia z takim stanowiskiem 
byłby fakt, że w razie cofnięcia odwołania przez stronę, postępowanie odwoławcze 
podlega umorzeniu, bez 
względu na 
wcześniejsze przystąpienie innych 
wykonawców (§ 7 ust. 4 i 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie 
regulaminu postępowania przy rozpatrywaniu odwołań, Dz. U. nr 87, poz. 603, 
dalej: 
rozporządzenie). 
Inne 
postanowienia 
rozporządzenia 
jednoznacznie 
wyodrębniają również „odwołującego się” oraz „wykonawcę, który przystąpił do 
odwołania po jego stronie” (§ 21 ust. 3 i 4, § 24 ust. 2, § 29 ust. 3 rozporządzenia).  
Zauważyć 
trzeba, 
że 
postępowanie 
wywołane 
wniesieniem 
skargi 
(dosłownie: "toczące się wskutek wniesienia skargi") regulowane jest stosownymi 
przepisami kodeksu postępowania cywilnego o apelacji, chyba że przepisy prawa 
zamówień publicznych nie stanowią inaczej. Natomiast samo postępowanie 
dotyczące wniesienia skargi jest regulowane w art. 195-197 p.z.p. Inaczej mówiąc, 
prawo zamówień publicznych zawiera własne uregulowania dotyczące wymagań, 
jakie powinna zawierać skarga na orzeczenie zespołu arbitrów (art. 196 ust. 1 i art. 
195 ust. 2). 
Postępowanie 
inicjowane 
skargą 
na 
orzeczenie 
zespołu 
arbitrów 
analogicznie 
jak 
postępowanie 
odwoławcze 
przed 
tym 
 
zespołem 
jest 
postępowaniem dwustronnym, opartym na strukturze trybu  procesowego. Stroną 
postępowania jest skarżący, którym może być również zamawiający  (art. 179 ust. 
1a p.z.p.) oraz przeciwnik skargi (odwołujący się wykonawca albo zamawiający). 
Przepisy ustawy – prawo zamówień publicznych, nie dają podstawy do 
konstruowania postępowania ze skargi jako postępowania, w którym występuje 
mnogość stron (np. art. 477 § 1 k.p.c.). Oznacza to, że nie ma dostatecznego 
argumentu na rzecz przyjętego przez Sąd Okręgowy założenia, iż przeciwnikiem 
skargi w rozumieniu art. 195 ust. 2 p.z.p. jest także wykonawca, który przystąpił do 

 
4 
postępowania  odwoławczego przed zespołem arbitrów po stronie zamawiającego, 
zgodnie z art. 184 ust. 4 p.z.p.  
Powyższe uwagi przekonują, że będąca przedmiotem wątpliwości Sądu 
Okręgowego kwestia sposobu dopuszczenia wykonawcy do postępowania 
odwoławczego nie może mieć w ogóle zastosowania do oceny, czy skarga na 
orzeczenie zespołu arbitrów spełnia również wymóg „przesyłania jednocześnie jej 
odpisu przeciwnikowi skargi” (art. 195 ust. 2 in fine w związku z art. 196 ust. 1 i art. 
197 ust. 1 p.z.p.).  
W rezultacie nie było dopuszczalne podjęcie przez Sąd Najwyższy uchwały 
rozstrzygającej przedstawione zagadnienie prawne, gdyż w myśl art. 390 § 1 
w związku z art. 397 § 2 k.p.c. sąd drugiej instancji może przedstawić Sądowi 
Najwyższemu 
do 
rozstrzygnięcia 
zagadnienie 
prawne 
budzące 
poważne 
wątpliwości tylko wtedy, gdy jest to niezbędne do rozpatrzenia skargi. 
Z tych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały na podstawie art. 
61 § 1 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz. U. Nr 240, 
poz. 2052 ze zm.), zgodnie z którym skład Sądu Najwyższego podejmuje uchwałę, 
jeżeli uzna, że przedstawione zagadnienie wymaga wyjaśnienia, a rozbieżności - 
rozstrzygnięcia, w przeciwnym razie odmawia jej podjęcia, a jeżeli podjęcie uchwały 
stało się zbędne - umarza postępowanie.