III CZP 23/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem uchwały Sądu Najwyższego była kwestia kolejności zaspokojenia wierzytelności Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP) w planie podziału sumy uzyskanej z egzekucji. Sąd Rejonowy w Białymstoku sporządził plan podziału, w którym należności FGŚP nie zostały uwzględnione z powodu braku środków, uznając, że podlegają one zaspokojeniu w kolejności przewidzianej w art. 1025 § 1 pkt 6 k.p.c. Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych wniósł zarzuty, domagając się uwzględnienia jego wierzytelności w kolejności przewidzianej w art. 1025 § 1 pkt 3 k.p.c., powołując się na art. 10 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy. Sąd Okręgowy w Białymstoku, powziąwszy wątpliwości, przedstawił zagadnienie prawne Sądowi Najwyższemu. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące podziału sumy uzyskanej z egzekucji oraz przepisy ustawy o FGŚP, uznał, że art. 10 ust. 2 ustawy ma charakter normy ogólnej, która zrównuje roszczenia Funduszu o zwrot wypłaconych świadczeń z roszczeniami pracowniczymi w zakresie ochrony prawnej. W związku z tym, wierzytelności Funduszu z tytułu wypłaconych świadczeń pracowniczych podlegają zaspokojeniu według kolejności przewidzianej w art. 1025 § 1 pkt 3 i 6 k.p.c., co sprzyja realizacji celu ustawy, jakim jest ochrona pracowników przed ryzykiem niewypłacalności pracodawcy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kolejności zaspokojenia wierzytelności Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w postępowaniu egzekucyjnym, interpretacja art. 10 ust. 2 ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy w kontekście art. 1025 k.p.c.
Dotyczy specyficznej sytuacji podziału sumy uzyskanej z egzekucji. Interpretacja opiera się na konkretnych przepisach prawa polskiego.
Zagadnienia prawne (1)
Czy należności Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w planie podziału sumy uzyskanej z egzekucji z nieruchomości ulegają zaspokojeniu w kolejności takiej jak należności za pracę, tj. w części na podstawie art. 1025 § 1 pkt 3 k.p.c., a w pozostałej części na podstawie art. 1025 § 1 pkt 6 k.p.c., czy też w całości w kolejności przewidzianej w art. 1025 § 1 pkt 6 k.p.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wierzytelności Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych z tytułu wypłaconych świadczeń pracowniczych podlegają zaspokojeniu według kolejności przewidzianej w art. 1025 § 1 pkt 3 i 6 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że art. 10 ust. 2 ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy ma charakter normy ogólnej, która zrównuje roszczenia Funduszu o zwrot wypłaconych świadczeń z roszczeniami pracowniczymi w zakresie ochrony prawnej. W związku z tym, wierzytelności Funduszu podlegają zaspokojeniu w tej samej kolejności, co należności za pracę, czyli w kolejności trzeciej i szóstej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, Biuro Terenowe w B. | instytucja | wnioskodawca |
| B. Centrala Materiałów Budowlanych, sp. z o.o. w B. | spółka | wnioskodawca |
| Przedsiębiorstwo Usługowo-Asenizacyjne "A.", sp. z o.o. w B. | spółka | wnioskodawca |
| Powszechny Bank Kredytowy S.A. w W. | spółka | wnioskodawca |
| "A." s.c. – Wiesław S., Jerzy K. | spółka | wnioskodawca |
| "L.B." sp. z o.o. w W. | spółka | wnioskodawca |
| Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe MPO sp. z o.o. w B. | spółka | wnioskodawca |
| Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe "S." Dariusz B. w B. | spółka | wnioskodawca |
| Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowo-Handlowe "D." sp. z o.o. w B. | spółka | wnioskodawca |
| Warmińsko-Mazurski Bank Regionalny S.A. w O., Oddział w B. | spółka | wnioskodawca |
| Jerzy P. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Agnieszka D. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Kazimierz B. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Wiesława Jadwiga G. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Jan A. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Eugeniusz M. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Andrzej K. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Dominik K. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Daniel Józef S. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Andrzej W. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Sławomir D. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Zbigniew H. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Jan L. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Jan B. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Bogdan R. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Kazimierz S. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Mieczysław S. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Zenon T. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Franciszek T. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Anetta F. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Adam C. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Jarosław Z. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Dominik Adam F. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Jerzy K. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Marek D. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Mieczysław L. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Leonard S. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Mirosław T. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Konrad R. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Czesław Julian W. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Grzegorz M. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Jan N. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Ewa T. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Zbigniew W. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Bożena M. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Edward M. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Czesław Z. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Witold C. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Dariusz D. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Wojciech K. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Joanna D. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Andrzej Ł. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Iwona D. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Piotr M. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Maria O. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Cezary K. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Krzysztof C. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Mirosław K. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Zbigniew G. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Stanisław S. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w B. | instytucja | uczestnik |
| Skarb Państwa – Pierwszy Urząd Skarbowy w B. | organ_państwowy | uczestnik |
| Drugi Urząd Skarbowy w B. | organ_państwowy | uczestnik |
| Gmina S. | instytucja | uczestnik |
| Mieczysław D. | osoba_fizyczna | dłużnik |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 1025 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa kolejność zaspokajania wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym. W szczególności pkt 3 dotyczy należności za pracę za okres trzech miesięcy do wysokości najniższego wynagrodzenia, a pkt 6 należności za pracę niezaspokojonych w kolejności trzeciej.
ustawa art. 10 § ust. 1 i 2
Ustawa o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy
Stanowi, że przy dochodzeniu zwrotu wypłaconych świadczeń roszczenia Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych korzystają z takiej samej ochrony prawnej, jaką odrębne przepisy przewidują dla należności za pracę.
Pomocnicze
k.p.c. art. 1026
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje sposób zaspokojenia wierzytelności w sytuacji, gdy suma objęta podziałem nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich wierzytelności mających równe pierwszeństwo.
ustawa art. 6
Ustawa o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy
Określa rodzaj niezaspokojonych roszczeń pracowniczych podlegających zaspokojeniu ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
ustawa art. 14 § ust. 1
Ustawa o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy
Ogranicza dysponowanie środkami Funduszu, które mogą być przeznaczone wyłącznie na finansowanie świadczeń określonych w art. 6 ustawy oraz na pokrycie kosztów obsługi Funduszu.
ustawa art. 12a
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzyjnym
Dotyczy podatku od towarów i usług od dokonanej w trybie egzekucji sprzedaży budynku.
ustawa art. 2 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzyjnym
Dotyczy podatku od towarów i usług.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenia Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych z tytułu wypłaconych świadczeń pracowniczych korzystają z takiej samej ochrony prawnej, jaką odrębne przepisy przewidują dla należności za pracę (art. 10 ust. 2 ustawy). • Wykładnia art. 10 ust. 2 ustawy prowadzi do wniosku, że wierzytelności Funduszu powinny być zaspokajane w tej samej kolejności co należności za pracę, tj. w kolejności trzeciej i szóstej z art. 1025 § 1 k.p.c. • Taka wykładnia sprzyja realizacji celu ustawy, jakim jest ochrona pracowników przed ryzykiem niewypłacalności pracodawcy.
Odrzucone argumenty
Należności Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych podlegają zaspokojeniu wyłącznie w kolejności przewidzianej w art. 1025 § 1 pkt 6 k.p.c. (stanowisko Sądu Rejonowego).
Godne uwagi sformułowania
Roszczenia Funduszu o zwrot wypłaconych świadczeń korzystają z ochrony prawnej według standardu roszczeń o należności za pracę. • Art. 10 ust. 2 ustawy zrównuje roszczenia Funduszu o zwrot wypłaconych świadczeń z roszczeniami pracowniczymi w zakresie ochrony prawnej przewidzianej w odrębnych przepisach dla należności za pracę. • Dopuszczenie do kolizji wierzytelności Funduszu z należnościami pracowników dłużnika w ramach trzeciej kategorii zaspokojenia (art. 1025 § 1 pkt 3 k.p.c.) sprzyja realizacji zasadniczego celu ustawy, jakim jest zabezpieczenie ryzyka niewypłacalności pracodawcy wobec jego pracowników.
Skład orzekający
Antoni Górski
przewodniczący
Barbara Myszka
sprawozdawca
Henryk Pietrzkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kolejności zaspokojenia wierzytelności Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w postępowaniu egzekucyjnym, interpretacja art. 10 ust. 2 ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy w kontekście art. 1025 k.p.c."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału sumy uzyskanej z egzekucji. Interpretacja opiera się na konkretnych przepisach prawa polskiego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony praw pracowniczych w przypadku niewypłacalności pracodawcy, co ma istotne znaczenie praktyczne dla wielu podmiotów.
“FGŚP kontra wierzyciele: Kto pierwszy do pieniędzy z egzekucji? Sąd Najwyższy wyjaśnia!”
Dane finansowe
WPS: 188 462,06 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.