III CZP 2/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozstrzygnął, że forma z podpisem notarialnie poświadczonym dotyczy dokumentu do wpisu, a nie samej czynności prawnej, a uznanie podpisu przed notariuszem jest możliwe nawet po utracie funkcji.
Sąd Najwyższy w uchwale rozstrzygnął zagadnienie prawne dotyczące interpretacji art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz art. 88 Prawa o notariacie. Kluczowe było ustalenie, czy forma z podpisem notarialnie poświadczonym jest wymagana dla samej czynności prawnej, czy jedynie dla dokumentu stanowiącego podstawę wpisu. Sąd uznał, że forma ta dotyczy dokumentu, a uznanie podpisu przed notariuszem jest możliwe nawet po utracie funkcji związanej z podpisaniem.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpatrzył zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w Gliwicach, dotyczące interpretacji przepisów ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz Prawa o notariacie w kontekście wpisu prawa najmu do księgi wieczystej. Głównym pytaniem było, czy art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece ustanawia formę czynności prawnej (forma ad eventum), czy też dotyczy formy dokumentu potrzebnego do wpisu. Sąd Najwyższy podjął uchwałę, w której stwierdził, że forma z podpisem notarialnie poświadczonym, o której mowa w art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, jest zastrzeżona dla dokumentu stanowiącego podstawę wpisu w księdze wieczystej, a nie dla samej czynności prawnej objętej treścią tego dokumentu. Ponadto, sąd rozstrzygnął, że przewidziane w art. 88 zdanie drugie Prawa o notariacie uznanie przed notariuszem złożonego podpisu za własnoręczne może zostać dokonane także wówczas, gdy dana osoba nie pełni już funkcji, w związku z którą złożyła podpis.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Forma z podpisem notarialnie poświadczonym, o której mowa w art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, jest zastrzeżona dla dokumentu stanowiącego podstawę wpisu w księdze wieczystej, a nie dla czynności prawnej objętej treścią tego dokumentu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy zinterpretował art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece jako przepis dotyczący formy dokumentu potrzebnego do wpisu, a nie formy samej czynności prawnej. Podkreślono, że celem przepisu jest zapewnienie pewności obrotu i prawidłowości wpisów w księgach wieczystych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchwała
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. | spółka | wnioskodawca |
| M.1 spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. | spółka | uczestnik |
Przepisy (3)
Główne
u.k.w.h. art. 31 § ust. 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Forma z podpisem notarialnie poświadczonym jest zastrzeżona dla dokumentu stanowiącego podstawę wpisu w księdze wieczystej, a nie dla czynności prawnej objętej treścią tego dokumentu.
P.o.n. art. 88 § zdanie drugie
Ustawa Prawo o notariacie
Uznanie przed notariuszem złożonego podpisu za własnoręczne może zostać dokonane także wówczas, gdy dana osoba nie pełni już funkcji, w związku z którą złożyła podpis.
Pomocnicze
k.c. art. 73 § § 2 zd. 2
Kodeks cywilny
Przywołany w kontekście formy ad eventum.
Argumenty
Godne uwagi sformułowania
forma z podpisem notarialnie poświadczonym jest zastrzeżona dla dokumentu stanowiącego podstawę wpisu w księdze wieczystej, a nie dla czynności prawnej objętej treścią tego dokumentu uznanie przed notariuszem złożonego podpisu za własnoręczne może zostać dokonane także wówczas, gdy dana osoba nie pełni już funkcji, w związku z którą złożyła podpis
Skład orzekający
Ewa Stefańska
przewodniczący
Jacek Grela
członek
Marcin Łochowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "interpretacja przepisów dotyczących formy dokumentów do wpisu w księgach wieczystych oraz poświadczania podpisów przez notariuszy w kontekście reprezentacji spółek."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wpisu prawa najmu, ale zasady interpretacji przepisów mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Uchwała SN wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące wpisów do ksiąg wieczystych i reprezentacji spółek, co jest kluczowe dla praktyków prawa nieruchomości i spółek handlowych.
“Forma dokumentu do wpisu w KW czy czynności prawnej? SN rozstrzyga wątpliwości.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III CZP 2/25 UCHWAŁA 7 sierpnia 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Ewa Stefańska (przewodniczący) SSN Jacek Grela SSN Marcin Łochowski (sprawozdawca) na posiedzeniu niejawnym 7 sierpnia 2025 r. w Warszawie w sprawie z wniosku M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. z udziałem M.1 spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. o wpis w księdze wieczystej, na skutek przedstawienia przez Sąd Okręgowy w Gliwicach postanowieniem z 19 listopada 2024 r., III Ca 819/23, zagadnienia prawnego: „Czy art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece ma charakter materialnoprawny, uzupełniający ogólne przepisy o formie czynności prawnych i wprowadzający formę, której zachowanie jest warunkiem wystąpienia pewnych skutków w prawie cywilnym materialnym (forma ad eventum w rozumieniu art. 73 § 2 zd. 2 k.c.); a w konsekwencji czy dla wpisu w księdze wieczystej prawa najmu nieruchomości konieczne jest, aby osoba, która podpisała umowę była uprawniona do reprezentowania zobowiązanego właściciela nieruchomości - spółki z ograniczoną odpowiedzialnością także w chwili uznania przed notariuszem własnoręczności swojego podpisu (art. 88 ustawy Prawo o notariacie)? ” podjął uchwałę: 1. Forma z podpisem notarialnie poświadczonym, o której mowa w art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, jest zastrzeżona dla dokumentu stanowiącego podstawę wpisu w księdze wieczystej, a nie dla czynności prawnej objętej treścią tego dokumentu. 2. Przewidziane w art. 88 zdanie drugie ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie uznanie przed notariuszem złożonego podpisu za własnoręczny może zostać dokonane także wówczas, gdy dana osoba nie pełni już funkcji, w związku z którą złożyła podpis. Jacek Grela Ewa Stefańska Marcin Łochowski (D.Z.) [r.g.]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI