III CZP 15/21

Sąd Najwyższy w uchwale III CZP 15/21 rozstrzygnął kwestię dopuszczalności powództwa o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy jego istnienie zostało już prawomocnie ustalone w innym postępowaniu.

Uchwała Sądu Najwyższego III CZP 15/21 dotyczy sytuacji, w której strona dąży do ustalenia istnienia stosunku prawnego lub prawa, mimo że kwestia ta została już prawomocnie rozstrzygnięta w poprzednim postępowaniu. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że takie powództwo jest niedopuszczalne, chyba że jego celem jest ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa w innym zakresie, niż zostało to ustalone w prawomocnym orzeczeniu. Kluczowe jest, aby nowe powództwo nie stanowiło jedynie próby ponownego rozstrzygnięcia tej samej kwestii prawnej.

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 23 czerwca 2021 r. (sygn. akt III CZP 15/21) zajął stanowisko w sprawie dopuszczalności wytoczenia powództwa o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy jego istnienie zostało już prawomocnie ustalone w innym postępowaniu. Sąd uznał, że takie powództwo jest niedopuszczalne, ponieważ narusza zasadę powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Zasada ta ma na celu zapewnienie stabilności stosunków prawnych i zapobieganie wielokrotnemu rozstrzyganiu tych samych kwestii przez sądy. Wyjątek od tej reguły może mieć miejsce jedynie w sytuacji, gdy nowe powództwo dotyczy ustalenia istnienia stosunku prawnego lub prawa w innym zakresie, niż zostało to objęte prawomocnym orzeczeniem. W praktyce oznacza to, że strona nie może ponownie dochodzić ustalenia tego samego prawa lub stosunku prawnego, który został już prawomocnie oddalony lub uwzględniony. Uchwała ta ma istotne znaczenie dla zapewnienia pewności prawa i zapobiegania nadużywaniu postępowania sądowego.

Zagadnienia prawne (1)

Rozstrzygnięcie

Przepisy (1)

Argumenty

Skład orzekający

Informacje dodatkowe

Powiązane tematy