III CZP 146/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zagadnienia prawnego przedstawionego Sądowi Najwyższemu przez Sąd Apelacyjny: czy ubezpieczyciel OC posiadaczy pojazdów mechanicznych odpowiada za szkodę na osobie wyrządzoną przez kierowcę pojazdu jego posiadaczowi lub współposiadaczowi. Powód, będący współposiadaczem pojazdu, dochodził odszkodowania od ubezpieczyciela OC za szkodę na osobie doznaną w wypadku drogowym, w którym sprawcą był Rafał S., a powód był pasażerem. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając, że powód jako współposiadacz nie jest osobą trzecią w rozumieniu art. 822 § 1 k.c. Sąd Najwyższy, analizując akcesoryjny charakter odpowiedzialności ubezpieczyciela oraz przepisy ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, stwierdził, że ubezpieczyciel odpowiada za szkodę na osobie wyrządzoną przez kierowcę pojazdu jego posiadaczowi lub współposiadaczowi. Kluczowe znaczenie miało wyłączenie odpowiedzialności ubezpieczyciela za szkody w mieniu posiadacza, ale nie za szkody na osobie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Zagadnienia prawne (1)
Czy na podstawie art. 34 ust. 1 i art. 35 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczeń Komunikacyjnych zakład ubezpieczeń odpowiada za szkodę na osobie wyrządzoną przez kierowcę pojazdu jego posiadaczowi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zakład ubezpieczeń odpowiada z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkodę na osobie wyrządzoną przez kierowcę pojazdu jego posiadaczowi lub współposiadaczowi.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że odpowiedzialność ubezpieczyciela OC jest akcesoryjna wobec odpowiedzialności ubezpieczonego. Analiza przepisów k.c. i ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych wykazała, że ubezpieczyciel odpowiada za szkody wyrządzone osobom trzecim. W przypadku szkody na osobie, współposiadacz jest traktowany jako osoba trzecia, wobec której kierowca ponosi odpowiedzialność deliktową, a co za tym idzie, ubezpieczyciel jest zobowiązany do odszkodowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Jarosław P. | osoba_fizyczna | powód |
| G. Towarzystwo Ubezpieczeń S.A. z siedzibą w W. | spółka | pozwany |
| Rafał S. | osoba_fizyczna | sprawca wypadku |
Przepisy (6)
Główne
u.u.o. art. 34 § ust. 1
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Zakład ubezpieczeń jest zobowiązany do zapłaty odszkodowania za szkodę na osobie lub w mieniu wyrządzoną w związku z ruchem pojazdu.
u.u.o. art. 35
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Określa odpowiedzialność kierowcy.
Pomocnicze
k.c. art. 822 § § 1
Kodeks cywilny
Powstanie obowiązku zapłaty przez zakład ubezpieczeń odszkodowania z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zakłada powstanie odpowiedzialności ubezpieczonego za szkody wyrządzone osobom trzecim. Zobowiązanie ubezpieczyciela ma charakter akcesoryjny.
k.c. art. 436 § § 1
Kodeks cywilny
Posiadacz pojazdu mechanicznego odpowiada za szkodę wyrządzoną komukolwiek przez ruch tego pojazdu.
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.
u.u.o. art. 38 § ust. 1 pkt 1 in principio
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Zakład ubezpieczeń nie odpowiada za szkody polegające na uszkodzeniu, zniszczeniu lub utracie mienia, wyrządzone przez kierującego posiadaczowi pojazdu mechanicznego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Współposiadacz pojazdu, który doznał szkody na osobie w wyniku wypadku spowodowanego przez innego współposiadacza (kierowcę), jest osobą trzecią w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu OC posiadaczy pojazdów mechanicznych.
Odrzucone argumenty
Powód jako współposiadacz nie jest osobą trzecią w rozumieniu art. 822 § 1 k.c. i dlatego ubezpieczyciel nie ponosi odpowiedzialności.
Godne uwagi sformułowania
Zakład ubezpieczeń odpowiada z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkodę na osobie wyrządzoną przez kierowcę pojazdu jego posiadaczowi lub współposiadaczowi. • Zobowiązanie do zapłaty odszkodowania z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ma więc ze swej istoty charakter akcesoryjny.
Skład orzekający
Kazimierz Zawada
przewodniczący, sprawozdawca
Mirosław Bączyk
członek
Hubert Wrzeszcz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię odpowiedzialności ubezpieczyciela OC w nietypowej sytuacji, gdy poszkodowany jest jednocześnie współposiadaczem pojazdu. Ma to bezpośrednie przełożenie na praktykę prawną i ubezpieczeniową.
“Czy ubezpieczyciel zapłaci za wypadek, w którym sam jesteś współwłaścicielem auta?”
Dane finansowe
WPS: 89 712,83 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.