III CZP 144/06

Sąd Najwyższy2007-01-19
SNCywilneprawo rzeczoweNiskanajwyższy
hipotekaprawo bankoweksięgi wieczystewpis hipotekioświadczenie woliforma pisemnapoświadczenie notarialneSąd Najwyższyzagadnienie prawne

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w sprawie interpretacji przepisów Prawa bankowego i ustawy o księgach wieczystych i hipotece, uznając, że zagadnienie prawne nie było niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy z powodu niedopuszczalności apelacji.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zagadnienie prawne dotyczące interpretacji art. 95 Prawa bankowego w kontekście ustanawiania hipotek na rzecz banków. Sąd Okręgowy przedstawił pytanie, czy od 1 maja 2004 r. wystarczające jest oświadczenie właściciela nieruchomości w zwykłej formie pisemnej do ustanowienia lub zmiany hipoteki na rzecz banku. Sąd Najwyższy odmówił jednak podjęcia uchwały, stwierdzając, że przedstawione zagadnienie nie było niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy, ponieważ apelacja złożona przez uczestnika postępowania podlegała odrzuceniu z powodu błędów formalnych i niedopełnienia wymogów opłaty sądowej.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w K., dotyczące interpretacji art. 95 ustawy Prawo bankowe w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 1 kwietnia 2004 r. Pytanie dotyczyło tego, czy od 1 maja 2004 r. wystarczającą podstawą wpisu hipoteki na rzecz banku jest oświadczenie właściciela nieruchomości złożone w zwykłej formie pisemnej, bez notarialnego poświadczenia podpisu. Sąd Najwyższy, zgodnie z utrwaloną praktyką, uznał, że rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego musi być niezbędne do rozstrzygnięcia indywidualnej sprawy. W niniejszej sprawie stwierdzono, że istnieją uzasadnione podstawy do odrzucenia apelacji wniesionej przez uczestnika postępowania (R. Bank Polska S.A.). Apelacja została opłacona w zaniżonej kwocie, a następnie uzupełniona po terminie, a opłata została uiszczona po terminie przewidzianym do wniesienia środka odwoławczego. W związku z tym, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 390 § 1 k.p.c., odmówił podjęcia uchwały rozstrzygającej zagadnienie prawne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały, ponieważ zagadnienie prawne nie było niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy z uwagi na niedopuszczalność apelacji wniesionej przez uczestnika postępowania z powodu błędów formalnych i opłaty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa podjęcia uchwały

Strony

NazwaTypRola
Spółka z o.o. "M."spółkawnioskodawca
R. Bank Polska S.A.spółkauczestnik postępowania

Przepisy (9)

Główne

pr. bank. art. 95

Prawo bankowe

Kwestia, czy przepis ten jest przepisem szczególnym (lex specialis) w stosunku do art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, a tym samym czy od 1 maja 2004 r. wystarczające jest oświadczenie właściciela nieruchomości o ustanowieniu hipoteki złożone w zwykłej formie pisemnej bez notarialnego poświadczenia podpisu.

Pomocnicze

u.k.w.h. art. 31 § 1

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Ustawa o zmianie ustawy - Prawo bankowe i o zmianie innych ustaw

Ustawa z dnia 1 kwietnia 2004 r., która zmieniła brzmienie art. 95 Prawa bankowego.

k.p.c. art. 390 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odmowy podjęcia uchwały przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia apelacji.

k.p.c. art. 130 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący uzupełniania braków pisma.

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący stosowania przepisów o postępowaniu w sprawach nieuregulowanych.

u.k.s.s.c. art. 43 § pkt 4

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Określa opłatę stałą od apelacji w sprawie wniosku o wpis zmiany ograniczonych praw rzeczowych (hipoteki kasacyjnej).

u.k.s.s.c. art. 18 § 2

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Wskazuje na zastosowanie art. 43 pkt 4.

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

rozstrzygnięcie przedstawionego zagadnienia prawnego powinno być niezbędne dla rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie apelacja podlegała odrzuceniu bez wezwania o jej uzupełnienie opłatę od apelacji uiszczono po terminie

Skład orzekający

Kazimierz Zawada

przewodniczący

Mirosław Bączyk

sprawozdawca

Hubert Wrzeszcz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty odrzucania apelacji i odmowy podjęcia uchwały przez Sąd Najwyższy z powodu braków formalnych."

Ograniczenia: Orzeczenie nie rozstrzyga merytorycznie zagadnienia prawnego dotyczącego hipoteki, a jedynie wskazuje na przyczyny proceduralne uniemożliwiające podjęcie uchwały.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i nie wnosi nowych interpretacji prawa materialnego, co czyni ją mało interesującą dla szerszego grona odbiorców.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZP 144/06 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 19 stycznia 2007 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Kazimierz Zawada (przewodniczący) 
SSN Mirosław Bączyk (sprawozdawca) 
SSN Hubert Wrzeszcz 
 
Protokolant Iwona Budzik 
 
w sprawie z wniosku Spółki  z  o. o. "M." z siedzibą w P. 
przy uczestnictwie R. Bank Polska S.A. z siedzibą w W. 
o wpis zmiany treści hipoteki do księgi wieczystej, 
po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym 
w dniu 19 stycznia 2007 r., 
zagadnienia prawnego przedstawionego  
przez Sąd Okręgowy w K. 
postanowieniem z dnia 16 października 2006 r.,  
 
„Czy przepis art. 95 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Prawo 
bankowe (j.t.: Dz.U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665) w  brzmieniu 
ustalonym ustawą  z 1 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo 
bankowe i o zmianie innych ustaw (Dz.U. Nr 91, poz. 870) jest 
przepisem szczególnym (lex specialis) w stosunku do przepisu art. 
31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece; innymi słowy: czy 
od 1 maja 2004 r. wystarczającą podstawą wpisu hipoteki na rzecz 
banku jest - obok dokumentów bankowych wymienionych w art. 95 
ust. 1 prawa bankowego - oświadczenie właściciela nieruchomości o 
ustanowieniu hipoteki na rzecz banku (lub o zmianie treści już 
wpisanej hipoteki) złożone w zwykłej formie pisemnej bez 
notarialnego poświadczenia podpisu właściciela ?” 
 
 
Odmawia podjęcia uchwały. 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
 
W judykaturze Sądu Najwyższego przyjmuje się, że rozstrzygnięcie 
przedstawionego 
zagadnienia 
prawnego 
powinno 
być 
niezbędne 
dla 
rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie. Musi być zatem merytorycznie związane 
z  takim rozstrzygnięciem, a wniesiona do Sądu drugiej instancji apelacja – 
nadawać się w ogóle do rozpoznania przez Sąd odwoławczy. 
 
Przedstawione Sądowi Najwyższemu przez Sąd Okręgowy w K. zagadnienie 
prawne nie spełnia w pełni tych wymagań, ponieważ istnieją uzasadnione podstawy 
do odrzucenia apelacji uczestnika postępowania, wniesionej od postanowienia 
Sądu Rejonowego z dnia 12 lipca 2006 r. (k. 590 akt;  art. 373 k.p.c.). 
 
Od apelacji w sprawie wniosku o wpis zmiany ograniczonych praw 
rzeczowych (hipoteki kasacyjnej) pobiera się opłatę stałą w kwocie 150 zł (art. 43 
pkt 4 w zw. z art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych 
w  sprawach cywilnych; Dz.U. nr 167, poz. 1398 ze zm.). Apelacja uczestnika 
postępowania (Banku) została wniesiona przez radcę prawnego i opłacona 
w  kwocie 40 zł (k. 594 akt). W związku z tym podlegała ona odrzuceniu bez 
wezwania o jej uzupełnienie na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 
k.p.c. Apelacja została ostatecznie opłacona przez uczestnika postępowania 
(w  dniu 5  września 2006 r.) po doręczeniu mu zarządzenia z dnia 25 sierpnia 
2006  r., nakazującego uzupełnienie środka odwoławczego w terminie 7 dni 
(k.  612, 613, 615 akt). Należy jednocześnie zaznaczyć, że opłatę od apelacji 
uiszczono po terminie przewidzianym do wniesienia tego środka odwoławczego, 
ponieważ zaskarżone postanowienie z dnia 12 lipca 2006 r. doręczono 
apelującemu w dniu 19 lipca 2006 r. (k. 593 akt). 
 
Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały 
rozstrzygającej zagadnienie prawne (art. 390 § 1 k.p.c.). 
 
db

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI