III CZP 133/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpatrywał zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w T., dotyczące konsekwencji zwrotu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, złożonego przez profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, gdy strona została wezwana do uiszczenia opłaty od sprzeciwu od wyroku zaocznego. Sąd Rejonowy w G. odrzucił sprzeciw pozwanego, uznając, że zwrot wniosku o zwolnienie od opłat unicestwił skutki procesowe jego wniesienia, a termin do opłacenia sprzeciwu upłynął bezskutecznie. Sąd Okręgowy powziął wątpliwości co do prawidłowości tego stanowiska, zwłaszcza po uchyleniu art. 1302 § 3 k.p.c. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Kodeksu postępowania cywilnego oraz ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, w tym art. 130 § 1 k.p.c., art. 1302 k.p.c. (w poprzednim brzmieniu), art. 1301 k.p.c. oraz art. 112 u.k.s.c., doszedł do wniosku, że w przypadku zwrotu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, przewodniczący powinien ponownie wezwać stronę do opłacenia sprzeciwu. Podkreślono, że takie rozwiązanie zapobiega nadmiernemu rygoryzmowi proceduralnemu i zapewnia realizację prawa do sądu. Uchwała ma na celu ujednolicenie praktyki sądowej w tym zakresie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących kosztów sądowych, zwolnienia od nich, terminów procesowych oraz konsekwencji zwrotu wniosków o zwolnienie od kosztów w kontekście sprzeciwu od wyroku zaocznego.
Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu wniosku o zwolnienie od kosztów złożonego przez profesjonalnego pełnomocnika po wezwaniu do opłacenia sprzeciwu od wyroku zaocznego.
Zagadnienia prawne (1)
Czy w wypadku zwrotu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, złożonego przez stronę reprezentowaną przez radcę prawnego w następstwie wezwania do uiszczenia opłaty od sprzeciwu od wyroku zaocznego i nieuiszczenia tej opłaty, sprzeciw podlega odrzuceniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w razie zwrotu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, zgłoszonego po wezwaniu do uiszczenia opłaty od sprzeciwu od wyroku zaocznego, przewodniczący wzywa ponownie do opłacenia sprzeciwu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zwrot wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych nie powinien automatycznie prowadzić do odrzucenia sprzeciwu od wyroku zaocznego. Zamiast tego, należy ponownie wezwać stronę do opłacenia sprzeciwu, co zapewnia realizację prawa do sądu i zapobiega nadmiernemu rygoryzmowi proceduralnemu, zwłaszcza po uchyleniu przepisów, które mogły prowadzić do takich konsekwencji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. T. | osoba_fizyczna | powód |
| S. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółki komandytowej w G. | spółka | powód |
| R. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (14)
Główne
k.p.c. art. 130 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przewodniczący wzywa do uiszczenia opłaty w terminie tygodniowym pod rygorem zwrotu pisma.
Pomocnicze
u.k.s.c. art. 102 § ust. 4
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Zwrot wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych na tej podstawie nie niweczy skutków procesowych związanych z jego wniesieniem w sposób, który uniemożliwiałby dalsze opłacenie pisma.
k.p.c. art. 130 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Pismo zwrócone nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z jego wniesieniem do sądu.
k.p.c. art. 344 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Sprzeciw od wyroku zaocznego podlega odrzuceniu w określonych przypadkach, ale nie wyłącza to stosowania art. 130 § 1 k.p.c.
k.p.c. art. 126
Kodeks postępowania cywilnego
Sprzeciw jest pismem procesowym podlegającym ogólnym i szczególnym warunkom formalnym.
k.p.c. art. 1301
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje braki pism procesowych wnoszonych na urzędowych formularzach.
u.k.s.c. art. 10
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Obowiązek uiszczenia opłaty powstaje przy wniesieniu pisma.
u.k.s.c. art. 102
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Możliwość ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych.
u.k.s.c. art. 107 § ust. 2
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Wyłącza ponowne ubieganie się o zwolnienie od kosztów z powołaniem się na te same okoliczności.
u.k.s.c. art. 112 § ust. 2
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Złożenie wniosku o zwolnienie w otwartym terminie do opłacenia pisma odsuwa obowiązek uiszczenia opłaty.
u.k.s.c. art. 112 § ust. 3
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Wyłącza obowiązek ponownego wezwania do opłacenia pisma, jeżeli wniosek o zwolnienie został oddalony, a pismo wniesiono przez profesjonalnego pełnomocnika.
u.k.s.c. art. 112 § ust. 4
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Ponowny wniosek o zwolnienie od kosztów, oparty na tych samych okolicznościach, nie ma wpływu na bieg terminu do opłacenia pisma.
k.p.c. art. 349 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Odpowiada obecnemu art. 344 § 3 k.p.c.
k.p.c. art. 137 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Odpowiada obecnemu art. 130 § 1 k.p.c.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zwrot wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych nie powinien skutkować odrzuceniem sprzeciwu od wyroku zaocznego, lecz ponownym wezwaniem do opłacenia. • Należy zapewnić stronom prawo do sądu i uniknąć nadmiernego rygoryzmu proceduralnego. • Obowiązujące przepisy, zwłaszcza po uchyleniu art. 1302 § 3 k.p.c., wymagają ponownego wezwania do opłacenia pisma po zwrocie wniosku o zwolnienie od kosztów.
Odrzucone argumenty
Zwrot wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych unicestwia skutki procesowe jego wniesienia, a termin do opłacenia sprzeciwu upływa bezskutecznie. • Niezaskarżalny zwrot wniosku o zwolnienie od opłaty oznacza unicestwienie skutków procesowych związanych z jego wniesieniem.
Godne uwagi sformułowania
W razie zwrotu na podstawie art. 102 ust. 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (...) wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, zgłoszonego po wezwaniu do uiszczenia opłaty od sprzeciwu od wyroku zaocznego, przewodniczący wzywa ponownie do opłacenia sprzeciwu na podstawie art. 130 § 1 k.p.c. • Pismo zwrócone nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z jego wniesieniem do sądu (art. 130 § 2 k.p.c.). • Obowiązek uiszczenia opłaty przy wniesieniu pisma do sądu nie pozbawia strony prawa ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych także po jego wniesieniu. • Złożenie wniosku o zwolnienie w otwartym terminie do uiszczenia opłaty należnej od wniesionego do sądu pisma wyłącza obowiązek jej uiszczenia.
Skład orzekający
Mirosław Bączyk
przewodniczący
Iwona Koper
sprawozdawca
Krzysztof Pietrzykowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów sądowych, zwolnienia od nich, terminów procesowych oraz konsekwencji zwrotu wniosków o zwolnienie od kosztów w kontekście sprzeciwu od wyroku zaocznego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu wniosku o zwolnienie od kosztów złożonego przez profesjonalnego pełnomocnika po wezwaniu do opłacenia sprzeciwu od wyroku zaocznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z kosztami sądowymi i terminami, które ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego wyjaśnia wątpliwości interpretacyjne.
“Zwrot wniosku o zwolnienie od kosztów nie oznacza końca drogi – Sąd Najwyższy wyjaśnia, co dalej ze sprzeciwem od wyroku zaocznego.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.