Orzeczenie · 2006-12-15

III CZP 132/06

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2006-12-15
SAOSGospodarczeprawo spółek handlowychWysokanajwyższy
spółka z o.o.kapitał zakładowypodwyższenie kapitałuumowa spółkiuchwała wspólnikówudziałyprawo pierwszeństwazarząd spółkiKodeks spółek handlowych

Sąd Najwyższy rozpatrywał zagadnienie prawne dotyczące podwyższenia kapitału zakładowego w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością na podstawie dotychczasowych postanowień umowy spółki. W analizowanej umowie spółki przewidziano możliwość podwyższenia kapitału do określonej kwoty w określonym terminie. Po podjęciu uchwały o podwyższeniu kapitału, zarząd spółki przydzielił nieobjęte udziały trzem spośród szesnastu wspólników, którzy pokryli je gotówką. Sąd Rejonowy oddalił wniosek o rejestrację podwyższenia kapitału, uznając, że zarząd nie miał kompetencji do zaoferowania nieobjętych udziałów pozostałym wspólnikom. Sąd Okręgowy powziął wątpliwość prawną, czy w takiej sytuacji zarząd ma uprawnienie do zaproponowania zakupu udziałów bez ograniczeń. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Kodeksu spółek handlowych (art. 257 § 3, art. 260 § 2 k.s.h.), orzekł, że podwyższenie kapitału zakładowego na podstawie dotychczasowych postanowień umowy spółki może polegać wyłącznie na utworzeniu nowych udziałów, które przypadają dotychczasowym wspólnikom w stosunku do ich dotychczasowych udziałów. Podkreślono, że przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie dopuszcza odstępstw analogicznych do tych przewidzianych dla podwyższenia kapitału przez zmianę umowy spółki (art. 258 § 1 k.s.h.). W konsekwencji, jeśli choćby jeden wspólnik nie obejmie przypadających mu udziałów, podwyższenie kapitału nie dochodzi do skutku. Sąd odrzucił argumentację nawiązującą do wcześniejszego orzecznictwa, które dopuszczało szersze działania zarządu w przypadku nieobjęcia udziałów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących podwyższenia kapitału zakładowego w spółkach z o.o. na podstawie dotychczasowych postanowień umowy spółki, w szczególności zasady dotyczące objęcia nowych udziałów i skutków ich nieobjęcia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego trybu podwyższenia kapitału (na podstawie dotychczasowych postanowień umowy spółki), a nie podwyższenia przez zmianę umowy spółki. Interpretacja przepisów k.s.h. obowiązujących od 2004 r.

Zagadnienia prawne (1)

Czy w wypadku, gdy podwyższenie kapitału zakładowego w spółce z o.o. następuje na mocy dotychczasowych postanowień umowy spółki, w której przewidziano jedynie maksymalną wysokość podwyższenia i termin podwyższenia – w razie nieskorzystania z prawa pierwszeństwa przez wspólników spółki – uprawnienie do zaproponowania zakupu udziałów przysługuje bez żadnych ograniczeń zarządowi spółki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, podwyższenie kapitału zakładowego na podstawie dotychczasowych postanowień umowy spółki może polegać wyłącznie na utworzeniu nowych udziałów, które mogą przypaść jedynie dotychczasowym wspólnikom i tylko w stosunku do ich dotychczasowych udziałów. Jeśli nie wszyscy wspólnicy obejmą te udziały, podwyższenie kapitału nie dochodzi do skutku.

Uzasadnienie

Przepisy art. 257 § 3 i art. 260 § 2 k.s.h. dotyczą wyłącznie tworzenia nowych udziałów, które muszą być proporcjonalnie przydzielone dotychczasowym wspólnikom. Brak odesłania do art. 260 § 3 k.s.h. (dotyczącego podwyższenia wartości nominalnej udziałów) oraz bezwzględnie obowiązujący charakter art. 260 § 2 k.s.h. wykluczają możliwość odstępstw od tej zasady, w tym oferowania nieobjętych udziałów innym podmiotom przez zarząd.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchwała

Strony

NazwaTypRola
"S." sp. z o.o. w G.spółkawnioskodawca
wspólnicy spółkiinneuczestnik

Przepisy (14)

Główne

k.s.h. art. 257 § § 3

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 260 § § 2

Kodeks spółek handlowych

Pomocnicze

k.s.h. art. 257 § § 1

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 257 § § 2

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 258 § § 1

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 258 § § 2

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 259

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 260 § § 3

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 262 § § 2

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 246 § § 1

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 246 § § 3

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 245

Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 157 § § 1

Kodeks spółek handlowych

k.p.c. art. 390 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podwyższenie kapitału zakładowego na podstawie dotychczasowych postanowień umowy spółki może polegać wyłącznie na utworzeniu nowych udziałów, które przypadają dotychczasowym wspólnikom w stosunku do ich dotychczasowych udziałów. • Przepisy art. 257 § 3 i art. 260 § 2 k.s.h. mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie dopuszczają odstępstw. • Jeśli choćby jeden wspólnik nie obejmie przypadających mu udziałów, podwyższenie kapitału nie dochodzi do skutku.

Odrzucone argumenty

Zarząd spółki ma uprawnienie do zaproponowania zakupu nieobjętych udziałów wybranym przez siebie osobom, nawet jeśli umowa spółki lub uchwała tego nie przewiduje (na podstawie art. 258 § 1 k.s.h.). • Podwyższenie kapitału zakładowego na podstawie dotychczasowych postanowień umowy spółki może obejmować również podniesienie wartości nominalnej istniejących udziałów.

Godne uwagi sformułowania

podwyższenie kapitału zakładowego na podstawie dotychczasowych postanowień umowy spółki • nowe udziały przypadające wspólnikom w stosunku do ich dotychczasowych udziałów • podwyższenie kapitału nie dochodzi do skutku

Skład orzekający

Marek Sychowicz

przewodniczący

Hubert Wrzeszcz

członek

Kazimierz Zawada

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podwyższenia kapitału zakładowego w spółkach z o.o. na podstawie dotychczasowych postanowień umowy spółki, w szczególności zasady dotyczące objęcia nowych udziałów i skutków ich nieobjęcia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu podwyższenia kapitału (na podstawie dotychczasowych postanowień umowy spółki), a nie podwyższenia przez zmianę umowy spółki. Interpretacja przepisów k.s.h. obowiązujących od 2004 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące podwyższania kapitału w spółkach z o.o., co jest istotne dla praktyków prawa gospodarczego. Rozstrzyga wątpliwości interpretacyjne dotyczące przepisów k.s.h.

Podwyższenie kapitału w spółce z o.o. – kiedy nie dochodzi do skutku?

Sektor

gospodarcze

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst