III CZP 106/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła dopuszczalności cofnięcia przez stronę procesu rozwodowego żądania zaniechania orzekania o winie rozkładu pożycia w postępowaniu apelacyjnym. W pierwszej instancji strony zgodnie wniosły o zaniechanie orzekania o winie, co sąd uwzględnił. Pozwany w apelacji cofnął swoje oświadczenie i zażądał orzeczenia rozwodu z wyłącznej winy powódki. Sąd Apelacyjny zwrócił się do Sądu Najwyższego z pytaniem prawnym w tej kwestii. Sąd Najwyższy, powołując się na utrwalone orzecznictwo i doktrynę, stwierdził, że oświadczenie o zaniechaniu orzekania o winie jest oświadczeniem woli o skutkach materialnoprawnych i podlega zasadzie dyspozycyjności. Strona może odwołać takie oświadczenie aż do chwili zamknięcia rozprawy w drugiej instancji. Sąd podkreślił, że cofnięcie żądania zaniechania orzekania o winie nie jest tożsame z cofnięciem pozwu i nie narusza zakazu rozszerzania żądań w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Najwyższy wskazał, że obowiązek orzekania o winie z urzędu wynika z integralności wyroku rozwodowego i konieczności oceny przesłanek rozwodu, jednakże strony mają prawo do dysponowania kwestią orzekania o winie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaDopuszczalność cofnięcia żądania zaniechania orzekania o winie w postępowaniu apelacyjnym w sprawach rozwodowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w sprawach rozwodowych.
Zagadnienia prawne (1)
Czy w postępowaniu apelacyjnym strona procesu rozwodowego może cofnąć wyrażone przed Sądem pierwszej instancji żądanie zaniechania orzekania o winie rozkładu pożycia (art. 57 § 2 k.r.o.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, strona procesu rozwodowego może cofnąć wyrażone przed sądem pierwszej instancji żądanie zaniechania orzekania o winie rozkładu pożycia (art. 57 § 2 k.r.o.) w postępowaniu apelacyjnym.
Uzasadnienie
Oświadczenie o zaniechaniu orzekania o winie jest procesowym oświadczeniem woli o skutkach materialnoprawnych, podlegającym zasadzie dyspozycyjności. Strona może je odwołać do czasu zamknięcia rozprawy w drugiej instancji, co nie narusza przepisów o postępowaniu apelacyjnym ani integralności wyroku rozwodowego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Jolanta M. | osoba_fizyczna | powódka |
| Tomasz M. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.r.o. art. 57 § 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Strona procesu rozwodowego może cofnąć wyrażone przed sądem pierwszej instancji żądanie zaniechania orzekania o winie rozkładu pożycia w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 390 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego przez Sąd Najwyższy.
Pomocnicze
k.r. art. 31
Kodeks rodzinny
k.r.o. art. 56 § 3
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Negatywna przesłanka rozwodu w postaci żądania rozwodu przez małżonka wyłącznie winnego rozkładu pożycia.
k.p.c. art. 203 § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy dopuszczalności częściowego cofnięcia pozwu.
k.p.c. art. 355 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy umorzenia postępowania.
k.p.c. art. 383
Kodeks postępowania cywilnego
Zakaz rozszerzania żądania w postępowaniu apelacyjnym.
k.r.o. art. 58
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
k.p.c. art. 441
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek badania przez sądy obu instancji przyczyn rozkładu pożycia.
k.p.c. art. 442
Kodeks postępowania cywilnego
Ograniczenie postępowania dowodowego w przypadku uznania żądania pozwu i braku wspólnych małoletnich dzieci.
k.p.c. art. 386 § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Dopuszczalność uchylenia sprawy do ponownego rozpoznania.
k.p.c. art. 381
Kodeks postępowania cywilnego
Ograniczenie prawa nowości w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 368 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy powołania nowych faktów i dowodów w apelacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Strona procesu rozwodowego może cofnąć żądanie zaniechania orzekania o winie w postępowaniu apelacyjnym. • Oświadczenie o zaniechaniu orzekania o winie jest procesowym oświadczeniem woli podlegającym zasadzie dyspozycyjności. • Cofnięcie żądania zaniechania orzekania o winie nie jest tożsame z cofnięciem pozwu ani nie narusza zakazu rozszerzania żądań w apelacji. • Sąd ma obowiązek zbadać z urzędu kwestię winy, ale strony mogą dysponować tym żądaniem.
Odrzucone argumenty
Ocena Sądu Apelacyjnego o podobieństwie konsekwencji cofnięcia żądania zaniechania orzekania o winie do skutków cofnięcia pozwu. • Uznanie, że cofnięcie żądania zaniechania orzekania o winie czyni zbędnym wydanie wyroku lub powoduje niedopuszczalność jego wydania.
Godne uwagi sformułowania
Oświadczenie strony procesu rozwodowego o wyrażeniu zgody na zaniechanie orzekania o winie jest procesowym oświadczeniem woli o skutkach materialnoprawnych. • Dopuszczalność cofnięcia czynności procesowej wynika z zasady dyspozycyjności. • Przyjęta w judykaturze zasada tzw. integralności wyroku rozwodowego oznacza, że sprawa rozwodowa nie jest sprawą, w której chodzi wyłącznie o rozwiązanie małżeństwa, lecz sprawą, w której sąd w związku z taką decyzją orzeka o całości spraw rodziny.
Skład orzekający
Józef Frąckowiak
przewodniczący
Iwona Koper
sprawozdawca
Krzysztof Pietrzykowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Dopuszczalność cofnięcia żądania zaniechania orzekania o winie w postępowaniu apelacyjnym w sprawach rozwodowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w sprawach rozwodowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w sprawach rozwodowych, która może mieć praktyczne znaczenie dla prawników zajmujących się prawem rodzinnym.
“Czy można zmienić zdanie w sprawie winy w rozwodzie w apelacji? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.