Orzeczenie · 2024-07-04

III CZP 1/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2024-07-04
SNRodzinnealimentyWysokanajwyższy
alimentypomoc społecznareprezentacja procesowapełnomocnictwokpcMOPSsąd najwyższyzagadnienie prawne

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Okręgowy w Krakowie, dotyczące reprezentacji procesowej dyrektora miejskiego ośrodka pomocy społecznej (MOPS) w sprawach o alimenty. Dyrektor MOPS, działając na rzecz małoletniego, wytoczył powództwo, a pozew został podpisany przez pracownika MOPS legitymującego się pełnomocnictwem. Powstała wątpliwość, czy pracownik ten może być uznany za przedstawiciela organu pomocy społecznej w rozumieniu art. 87 § 3 k.p.c., który dopuszcza takie zastępstwo w sprawach o roszczenia alimentacyjne. Sąd Najwyższy zauważył, że przepisy ustawy o pomocy społecznej (art. 112 ust. 2 i 3) przyznają dyrektorowi MOPS prawo do wytaczania powództw alimentacyjnych, jednakże brak jest jednoznacznego przepisu określającego, kto może być jego pełnomocnikiem. Analiza art. 87 § 3 k.p.c. oraz dotychczasowego orzecznictwa i literatury wykazała brak rozstrzygnięć dotyczących analogicznych stanów faktycznych, zwłaszcza w kontekście powództwa o zasądzenie alimentów, a nie o ich zmniejszenie czy odjęcie. Z uwagi na te wątpliwości, Sąd Najwyższy uznał za zasadne przedstawienie sprawy powiększonemu składowi celem rozstrzygnięcia, kto może być pełnomocnikiem dyrektora MOPS w tego typu sprawach.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 87 § 3 k.p.c. w kontekście reprezentacji dyrektora MOPS w sprawach alimentacyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy MOPS jest stroną powodową w sprawie o alimenty.

Zagadnienia prawne (3)

Czy w sprawie o roszczenia alimentacyjne, w której powodem jest dyrektor miejskiego ośrodka pomocy społecznej, pełnomocnikiem powoda może być przedstawiciel właściwego w sprawach z zakresu pomocy społecznej organu jednostki samorządu terytorialnego (art. 87 § 3 k.p.c.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy rozstrzygnie tę kwestię.

Uzasadnienie

Pojawiły się wątpliwości interpretacyjne dotyczące zastosowania art. 87 § 3 k.p.c. w sytuacji, gdy powodem jest dyrektor MOPS, a pozew podpisuje jego pracownik. Brak jest jednoznacznych przepisów i utrwalonego orzecznictwa w tym zakresie.

Czy przedstawiciela właściwego w sprawach z zakresu pomocy społecznej organu jednostki samorządu terytorialnego w miastach na prawach powiatu wyznacza prezydent miasta, rada miasta czy też dyrektor miejskiego ośrodka pomocy społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy rozstrzygnie tę kwestię.

Uzasadnienie

W przypadku pozytywnej odpowiedzi na pierwsze pytanie, konieczne jest ustalenie organu odpowiedzialnego za wyznaczenie przedstawiciela.

Czy dyrektor miejskiego ośrodka pomocy społecznej wyznacza przedstawiciela poprzez udzielenie pełnomocnictwa, czy też wyznaczenie to winno nastąpić odrębnie od udzielenia pełnomocnictwa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy rozstrzygnie tę kwestię.

Uzasadnienie

W przypadku pozytywnej odpowiedzi na drugie pytanie, należy określić formę prawną wyznaczenia przedstawiciela.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Przedstawienie zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia powiększonemu składowi Sądu Najwyższego.

Strony

NazwaTypRola
Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Krakowieorgan_państwowypowód
P. P.osoba_fizycznamałoletni (na rzecz którego wytoczono powództwo)
A. D.osoba_fizycznapozwany
M. P.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (4)

Główne

u.p.s. art. 112 § 2 i 3

Ustawa o pomocy społecznej

Kierownik powiatowego centrum pomocy rodzinie (lub dyrektor MOPS w mieście na prawach powiatu) może wytaczać na rzecz obywateli powództwa o roszczenia alimentacyjne.

k.p.c. art. 87 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o ustalenie i zaprzeczenie pochodzenia dziecka i o roszczenia alimentacyjne pełnomocnikiem może być również przedstawiciel właściwego w sprawach z zakresu pomocy społecznej organu jednostki samorządu terytorialnego oraz organizacji pozarządowej, mającej na celu udzielanie pomocy rodzinie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 87 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zastępstwo procesowe osób prawnych i przedsiębiorców, ale nie organów państwa wytaczających powództwa na rzecz innych podmiotów.

k.p.c. art. 479 § 29, 479 51, 479 62, 479 73 i 479 84

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące pełnomocników urzędów regulacyjnych, wskazujące, że ich pełnomocnikiem może być pracownik podległego urzędu.

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy zważył, co następuje: • Z treści cytowanego przepisu wydaje się jasno wynikać, że... • Jednakże podczas analizy zagadnienia prawnego pojawił się też pogląd, że... • Sąd Najwyższy zwrócił też uwagę na brak wypowiedzi na ten temat w literaturze postępowania cywilnego. • Podsumowując, wyrażone wcześniej w literaturze i orzecznictwie na tle art. 87 § 3 k.p.c. stanowiska dotyczą zupełnie odmiennych stanów faktycznych i prawnych... • Z tej przyczyny uzasadniona będzie wypowiedź powiększonego składu Sądu Najwyższego...

Skład orzekający

Ewa Stefańska

przewodniczący

Agnieszka Góra-Błaszczykowska

sprawozdawca

Dariusz Pawłyszcze

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 87 § 3 k.p.c. w kontekście reprezentacji dyrektora MOPS w sprawach alimentacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy MOPS jest stroną powodową w sprawie o alimenty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w sprawach alimentacyjnych, która ma bezpośrednie przełożenie na dostęp do wymiaru sprawiedliwości dla osób potrzebujących wsparcia.

Kto może reprezentować MOPS w sądzie? Sąd Najwyższy rozstrzygnie kluczową wątpliwość prawną.

Sektor

rodzina

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst