II UZ 119/97

Sąd Najwyższy1998-01-05
SAOSubezpieczenia społecznerenty i świadczeniaWysokanajwyższy
kasacjawymogi formalnepełnomocnikadwokat z urzęduSąd Najwyższypostępowanie cywilnerenta inwalidzkaświadczenie rehabilitacyjne

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na odrzucenie kasacji, podkreślając, że jej wniesienie wymaga sporządzenia i podpisania przez profesjonalnego pełnomocnika.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie o odrzuceniu kasacji w sprawie o rentę inwalidzką. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację, uznając ją za wniesioną przez osobę nieuprawnioną. Pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił brak prawidłowego pouczenia o terminie i sposobie wniesienia kasacji. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że wniesienie kasacji wymaga jej sporządzenia i podpisania przez profesjonalnego pełnomocnika, a wniosek o adwokata z urzędu nie przerywa biegu terminu ani nie zmienia niedopuszczalności kasacji.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie wnioskodawcy Marka P. na postanowienie Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 2 sierpnia 1997 r., którym odrzucono kasację od wyroku z dnia 3 kwietnia 1997 r. dotyczącego świadczenia rehabilitacyjnego i renty inwalidzkiej. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację, uznając ją za wniesioną przez osobę nieuprawnioną. W zażaleniu pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił, że nie został prawidłowo pouczony o terminie i sposobie wniesienia kasacji, a sam sporządził ją osobiście, prosząc o ustanowienie adwokata z urzędu. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie. W uzasadnieniu podkreślono, że zgodnie ze znowelizowanym art. 327 § 1 KPC, sąd udziela wskazówek co do sposobu i terminów wniesienia środka odwoławczego tylko stronie działającej bez profesjonalnego pełnomocnika. Sąd Najwyższy jednolicie orzeka, że złożenie kasacji przez osobę niebędącą adwokatem, sędzią, prokuratorem, radcą prawnym, notariuszem lub profesorem/doktorem habilitowanym nauk prawnych podlega odrzuceniu bez wzywania do uzupełnienia. Wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu złożony w kasacji nie przerywa biegu terminu ani nie zmienia faktu jej niedopuszczalności. Sąd Najwyższy uznał, że poprzez wniesienie kasacji należy rozumieć jej sporządzenie i podpisanie przez osobę uprawnioną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniesienie kasacji wymaga jej sporządzenia i podpisania przez profesjonalnego pełnomocnika. Wniosek o adwokata z urzędu nie przerywa biegu terminu ani nie czyni kasacji dopuszczalną.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na art. 393 § 1 KPC oraz jednolite orzecznictwo, stwierdził, że kasacja musi być sporządzona i podpisana przez profesjonalnego pełnomocnika. Zmiany w KPC wzmocniły zasadę kontradyktoryjności, ograniczając obowiązki sądu w zakresie pouczania. Wniosek o adwokata z urzędu złożony w kasacji nie wpływa na jej niedopuszczalność.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych- Oddział w Z.

Strony

NazwaTypRola
Marek P.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych- Oddział w Z.instytucjaorgan rentowy
Stanisław P.osoba_fizycznapełnomocnik wnioskodawcy

Przepisy (4)

Główne

KPC art. 393 § 2 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przez "wniesienie kasacji" należy rozumieć jej sporządzenie i podpisanie przez profesjonalnego pełnomocnika.

KPC art. 393 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa podmioty uprawnione do wniesienia kasacji (adwokat, sędzia, prokurator, radca prawny, notariusz, profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych).

KPC art. 393 § 8

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

KPC art. 327 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przewodniczący udziela wskazówek co do sposobu i terminów wniesienia środka odwoławczego stronie działającej bez adwokata lub radcy prawnego, obecnej przy ogłoszeniu wyroku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja musi być sporządzona i podpisana przez profesjonalnego pełnomocnika. Wniosek o adwokata z urzędu złożony w kasacji nie przerywa biegu terminu ani nie czyni kasacji dopuszczalną. Sąd nie ma obowiązku pisemnego pouczania o przepisach dotyczących kasacji.

Odrzucone argumenty

Pełnomocnik nie został prawidłowo pouczony o terminie i sposobie wniesienia kasacji. Kasacja została złożona w ustawowym terminie i wymagała jedynie parafowania przez adwokata z urzędu.

Godne uwagi sformułowania

Poprzez "wniesienie kasacji" należy rozumieć nie tylko jej podpisanie, ale i sporządzenie przez pełnomocnika. Złożenie kasacji przez osobę nie będącą osobą wymie- nioną w § 2 tego przepisu [...] podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, bez wzywania do uzu- pełnienia. Zgłoszenie w kasacji wniesionej przez stronę osobiście, wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu, nie zmienia faktu, że kasacja ta nie spełnia warunku określonego w przepisie art. 393 2 2 1 KPC, ani też nie przerywa biegu terminu do jej wniesienia.

Skład orzekający

Roman Kuczyński

przewodniczący

Maria Mańkowska

sędzia

Maria Tyszel

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wymogi formalne dotyczące wnoszenia kasacji, w szczególności konieczność sporządzenia i podpisania jej przez profesjonalnego pełnomocnika oraz brak wpływu wniosku o adwokata z urzędu na dopuszczalność środka odwoławczego."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowania kasacyjnego w sprawach cywilnych (w tym z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych) przed Sądem Najwyższym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe, choć często pomijane, wymogi formalne dotyczące wnoszenia kasacji, co jest istotne dla praktyków prawa. Podkreśla znaczenie profesjonalizmu w postępowaniu sądowym.

Kasacja złożona osobiście? Sąd Najwyższy przypomina: profesjonalny pełnomocnik to podstawa!

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 5 stycznia 1998 r. II UZ 119/97 Zgodnie z art. 393 2 § 1 KPC poprzez "wniesienie kasacji" należy rozu- mieć nie tylko jej podpisanie, ale i sporządzenie przez pełnomocnika. Przewodniczący SSN: Roman Kuczyński, Sędziowie SN: Maria Mańkowska, Maria Tyszel (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 stycznia 1998 r. sprawy z wniosku Marka P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych- Oddziałowi w Z. o rentę inwalidzką, na skutek zażalenia wnioskodawcy na postano- wienie Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 2 sierpnia 1997 r. [...] p o s t a n o w i ł : o d d a l i ć zażalenie. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach posta- nowieniem z dnia 22 sierpnia 1997 r. [...] odrzucił kasację wniesioną przez Stanisława P. w imieniu jego syna Marka, urodzonego 2 lutego 1958 r., od wyroku tegoż Sądu z dnia 3 kwietnia 1997 r. zmieniającego wyrok Sądu Wojewódzkiego- Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 20 listopada 1995 r. [...] w ten sposób, że przyznał Markowi P. prawo do świadczenia rehabilitacyjnego na okres dalszych 6 miesięcy poczynając od dnia 3 sierpnia 1995 r. oraz oddalił jego rewizję w przedmiocie przyznania renty inwalidzkiej. W uzasadnieniu tego postano- wienia Sąd Apelacyjny wskazał, że kasacja została wniesiona przez osobę nie- uprawnioną. W zażaleniu wniesionym do Sądu Najwyższego, pełnomocnik wnioskodawcy - 2 - zarzucił, że nie został prawidłowo pouczony o terminie i sposobie wniesienia kasacji wobec czego sporządził ją osobiście wraz z prośbą o ustanowienie adwokata do pomocy prawnej lub do dalszego prowadzenia sprawy, lecz prośba nie została uwzględniona mimo, że skarga kasacyjna została złożona w ustawowym terminie i wymagała jedynie parafowania przez adwokata z urzędu. Rozpoznając zażalenie Sąd Najwyższy wziął pod uwagę co następuje : Bezprzedmiotowy jest zarzut, że ubezpieczony "wraz z doręczeniem odpisu wyroku z uzasadnieniem nie został prawidłowo pouczony o sposobie i terminie wnie- sienia kasacji. Ustawą z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cy- wilnego... (Dz. U. Nr 43, poz. 189) wzmocniono zasadę kontradyktoryjności ograni- czając uprawnienia oraz obowiązki sądu orzekającego. W myśl znowelizowanego przepisu art. 327 § 1 KPC wskazówek co do sposobu i terminów wniesienia środka odwoławczego przewodniczący udziela stronie działającej bez adwokata lub radcy prawnego, obecnej przy ogłoszeniu wyroku. Tak wiec przepis ten nie nakłada na sąd orzekający w sprawie obowiązku udzielania stronie zgłaszającej wniosek o doręcze- nie orzeczenia z uzasadnieniem, informacji pisemnych o przepisach dotyczących kasacji. Sąd Najwyższy jednolicie w swym orzecznictwie uważa, że - zgodnie z prze- pisem art. 393 2 § 1 KPC - złożenie kasacji przez osobę nie będącą osobą wymie- nioną w § 2 tego przepisu, tj. adwokatem, sędzią, prokuratorem, radcą prawnym, notariuszem albo profesorem lub doktorem habilitowanym nauk prawnych polskich szkół wyższych, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, bez wzywania do uzu- pełnienia (uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 1997 r., III CZP 116/96 - OSNC 1997 z. 2 poz. 13, postanowienie z dnia 27 sierpnia 1996 r., I PKN 6/96 - OSNAPiUS 1996 nr 24 poz. 375). Sąd Najwyższy niejednokrotnie też wyrażał pogląd, że zgłoszenie w kasacji wniesionej przez stronę osobiście, wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu, nie zmienia faktu, że kasacja ta nie spełnia warunku określonego w przepisie art. 393 2 2 1 KPC, ani też nie przerywa biegu terminu do jej wniesienia; ewentualnie uchybienia sądu w przedmiocie rozpoznania takiego wniosku, które mogły mieć miejsce po - 3 - wniesieniu kasacji nie mają wpływu na orzeczenie o jej niedopuszczalności (m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 1997 r., II CZ 1/97, postanowie- nie z dnia 8 stycznia 1997 r., I CZ 33/96). Sąd Najwyższy zauważa, że nie do przyjęcia jest skierowany pod adresem Sądu Apelacyjnego zarzut wnoszącego zażalenie, że nie spowodował "parafowania przez adwokata z urzędu" wniesionej kasacji. Skoro przepis art. 393 2 KPC wyraźnie określa podmioty uprawnione do wniesienia kasacji, to jest oczywiste, że poprzez wniesienie kasacji należy rozumieć jej sporządzenie i podpisanie. Podpisanie przez osobę uprawnioną stwarza domniemanie, że również przez nią została sporządzona. Rozumowanie wnoszącego zażalenie jest propozycją, by Sąd dokonał czynności, której celem byłoby stworzenie fikcji służącej obejściu prawa. Odmowa akceptacji prezentowanego w zażaleniu poglądu nie wymaga wywodu prawnego. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy, z mocy powołanych przepisów oraz art. 393 8 KPC orzekł jak w sentencji postanowienia. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI