III Cz 96/16

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2016-02-16
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy
sprawa gospodarczaniewłaściwość sąducesja wierzytelnościubezpieczenie OCprzedsiębiorcasąd okręgowysąd rejonowykoszty naprawy

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powódki, potwierdzając, że sprawa o zapłatę odszkodowania na podstawie cesji wierzytelności, gdzie obie strony są przedsiębiorcami, ma charakter gospodarczy.

Powódka spółka z o.o. zaskarżyła postanowienie Sądu Rejonowego o stwierdzeniu niewłaściwości funkcjonalnej i przekazaniu sprawy do sądu gospodarczego. Sąd Rejonowy uznał, że sprawa o zapłatę odszkodowania z umowy ubezpieczenia OC, nabyta przez powódkę w drodze cesji od osoby fizycznej, ma charakter gospodarczy, ponieważ powódka prowadzi działalność gospodarczą polegającą m.in. na wynajmie pojazdów i rozliczeniach bezgotówkowych poprzez cesję wierzytelności. Sąd Okręgowy podzielił to stanowisko, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego.

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał zażalenie powódki, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, na postanowienie Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim, który stwierdził swoją niewłaściwość funkcjonalną do rozpoznania sprawy o zapłatę i przekazał ją do Sądu Rejonowego w R. – Wydziału Gospodarczego. Sąd Rejonowy uzasadnił to tym, że sprawa ma charakter gospodarczy, ponieważ powódka prowadzi działalność gospodarczą polegającą na wynajmie pojazdów i ocenie ryzyka, a także oferuje klientom rozliczenie bezgotówkowe poprzez umowę przelewu wierzytelności przysługujących im od zakładu ubezpieczeń. Powódka nabyła wierzytelność o zapłatę kosztów naprawy pojazdu od poszkodowanego S. L. w drodze cesji. Powódka w zażaleniu argumentowała, że dochodzi zapłaty odszkodowania z umowy obowiązkowego ubezpieczenia OC, a nabycie wierzytelności w drodze cesji od osoby fizycznej nie zmienia charakteru sprawy na gospodarczy. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, podzielając stanowisko Sądu Rejonowego. Powołał się na art. 2 ust. 1 ustawy o rozpoznawaniu przez sądy spraw gospodarczych, zgodnie z którym sprawami gospodarczymi są sprawy ze stosunków cywilnych między przedsiębiorcami w zakresie prowadzonej przez nich działalności gospodarczej. Podkreślił, że obie strony są przedsiębiorcami. Sąd Okręgowy przywołał orzeczenia Sądu Najwyższego (III CZP 69/12 i III CZP 12/15), które potwierdzają szeroką interpretację pojęcia „sprawy gospodarczej” i uznają za takie sprawy dotyczące wierzytelności firm zajmujących się najmem pojazdów poszkodowanym w zamian za cesję ich wierzytelności z tytułu szkody. Sąd Okręgowy uznał, że powódka w ramach swojej działalności gospodarczej zajmuje się dochodzeniem nabytych wierzytelności, co potwierdza umowa cesji i przedmiot jej działalności. W związku z tym, rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego o przekazaniu sprawy do sądu gospodarczego zostało uznane za prawidłowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, sprawa ma charakter gospodarczy, jeśli przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą, w ramach której oferuje rozliczenia bezgotówkowe polegające na umowie przelewu wierzytelności przysługujących poszkodowanym wobec zakładu ubezpieczeń.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy, opierając się na orzecznictwie Sądu Najwyższego, uznał, że szeroka interpretacja pojęcia 'sprawy gospodarczej' obejmuje sprawy dotyczące wierzytelności firm zajmujących się np. najmem pojazdów poszkodowanym w zamian za cesję ich wierzytelności z tytułu szkody. Kluczowe jest powiązanie roszczenia z działalnością gospodarczą przedsiębiorcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
(...)spółkapowódka
(...)spółkapozwana

Przepisy (5)

Główne

u.r.s.g. art. 2 § ust. 1

Ustawa o rozpoznawaniu przez sądy spraw gospodarczych

Sprawami gospodarczymi są sprawy ze stosunków cywilnych między przedsiębiorcami w zakresie prowadzonej przez nich działalności gospodarczej.

Pomocnicze

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie przekazania niektórym sądom okręgowym i sądom rejonowym rozpoznawania spraw gospodarczych art. § 2 pkt 7 b

k.p.c. art. 200 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa ma charakter gospodarczy, ponieważ powódka jest przedsiębiorcą, a nabycie wierzytelności w drodze cesji jest związane z jej działalnością gospodarczą polegającą na oferowaniu rozliczeń bezgotówkowych. Szeroka interpretacja pojęcia 'sprawy gospodarczej' obejmuje tego typu transakcje.

Odrzucone argumenty

Dochodzenie zapłaty należności na podstawie umowy cesji nie zmienia faktu, że poszkodowanym od początku był S. L., a powódka wstąpiła w te same prawa, co oznacza, że właściwy jest wydział cywilny, a nie gospodarczy. O związku dochodzonego roszczenia z działalnością gospodarczą decydują okoliczności istniejące w chwili jego powstania, a nie późniejsze zmiany.

Godne uwagi sformułowania

dominujący nurt wykładni elementu funkcjonalnego definicji sprawy gospodarczej opowiada się za szeroką jego interpretacją za stwierdzeniem zaistnienia elementu funkcjonalnego przemawia to, że powód prowadzi działalność gospodarczą w zakresie naprawy powypadkowej samochodów, w ramach której oferuje swoim klientom kompleksową usługę polegającą na naprawie uszkodzonego pojazdu jak również najmu pojazdu zastępczego, a dokonując rozliczeń, w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, powód oferuje klientom rozliczenie bezgotówkowe polegające na tym, że mogą oni zawrzeć umowę przelewu wierzytelności przysługujących im jako poszkodowanym, względem zakładu ubezpieczeń, dokonując w ten sposób zapłaty za usługę oferowaną przez powoda.

Skład orzekający

Andrzej Dyrda

przewodniczący

Roman Troll

sprawozdawca

Anna Hajda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że sprawy dotyczące cesji wierzytelności przez przedsiębiorców, nawet jeśli pierwotnie poszkodowanym była osoba fizyczna, mogą mieć charakter gospodarczy i być rozpoznawane przez sądy gospodarcze."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy przedsiębiorca oferuje cesję wierzytelności jako element swojej działalności gospodarczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o sprawach gospodarczych i szeroką interpretację pojęcia 'przedsiębiorcy' w kontekście cesji wierzytelności, co jest istotne dla firm działających w branży motoryzacyjnej i ubezpieczeniowej.

Czy cesja wierzytelności od osoby fizycznej zawsze oznacza sprawę cywilną? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Sektor

usługi transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Cz 96/16 POSTANOWIENIE Dnia 16 lutego 2016 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Andrzej Dyrda Sędziowie SO Anna Hajda SR (del.) Roman Troll (spr.) po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2016 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę na skutek zażalenia powódki na postanowienie Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim z dnia 21 września 2015 r., sygn. akt I C 1803/15 postanawia: oddalić zażalenie. SSR (del.) Roman Troll SSO Andrzej Dyrda SSO Anna Hajda Sygn. akt III Cz 96/16 UZASADNIENIE Postanowieniem z 21 września 2015 roku Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim stwierdził swą niewłaściwość funkcjonalną do rozpoznania sprawy i przekazał ją Sądowi Rejonowemu w R. – Wydziałowi Gospodarczemu, albowiem z uwagi na dokonanie cesji wierzytelności ma ona obecnie ma charakter gospodarczy (po obu stronach występują podmioty gospodarcze, a powódka prowadzi działalność gospodarczą polegającą także na wynajmie pojazdów i ocenie ryzyka oraz szacowaniu poniesionych strat). W ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej powódka oferuje klientom rozliczenie bezgotówkowe polegające na tym, że mogą oni zawrzeć umowę przelewu wierzytelności przysługujących im jako poszkodowanym względem zakładu ubezpieczeń, dokonując w ten sposób zapłaty za usługę oferowaną przez powódkę. Poszkodowany w wyniku kolizji właściciel pojazdu S. L. poprzez umowę przelewu wierzytelności przysługującej mu od pozwanej przeniósł na powódkę wierzytelność o zapłatę kosztów naprawy uszkodzonego pojazdu. Orzeczenie to zapadło na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z 24 maja 1989 roku o rozpoznawaniu przez sądy spraw gospodarczych (Dz.U. z 1989 r., Nr 33, poz. 175 ze zm.) w związku z § 2 pkt 7 b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 7 października 2014 roku w sprawie przekazania niektórym sądom okręgowym i sądom rejonowym rozpoznawania spraw gospodarczych z obszarów właściwości innych sądów okręgowych i sądów rejonowych (Dz.U. z 2014 roku, poz. 1397 ze zm.) i art. 200 §1 k.p.c. = Zażalenie na to postanowienia złożyła powódka wnosząc o jego uchylenie, rozpoznanie sprawy przez Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim oraz przyznanie jej kosztów postępowania zażaleniowego. W uzasadnieniu wskazała, że dochodzi od pozwanej zapłaty odszkodowania z umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego, które nabyła w drodze cesji od poszkodowanego będącego osobą fizyczną. Dochodzenie zapłaty należności na podstawie umowy cesji nie zmienia faktu, że poszkodowanym od początku był S. L. , a powódka wstąpiła dokładnie w te same prawa, które jemu przysługiwały, dlatego to też ten wydział sądu, który byłby właściwy do rozpoznania sprawy z powództwa osoby fizycznej jest właściwym do rozpoznania obecnie złożonego powództwa, czyli wydział cywilny, a nie sąd gospodarczy. Zdaniem powódki o związku dochodzonego roszczenia z działalnością gospodarczą decydują okoliczności istniejące w chwili jego powstania, a nie późniejsze zmiany w tym zakresie. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z 24 maja 1989 roku o rozpoznawaniu przez sądy spraw gospodarczych (t.j. Dz. U. z 2015 roku, poz. 127 ze zm.) sprawami gospodarczymi są sprawy ze stosunków cywilnych między przedsiębiorcami w zakresie prowadzonej przez nich działalności gospodarczej. Obie strony są podmiotami prawa handlowego – przedsiębiorcami, co nie jest kwestionowane. Sąd Najwyższy w postanowieniu z 16 listopada 2012 roku (sygn. akt III CZP 69/12, LEX 1284757), dokonując analizy zakresu pojęcia „sprawy gospodarczej” oraz orzecznictwa Sądu Najwyższego poświęconego temu zagadnieniu, a także wskazując na rozbieżności w ujmowaniu zakresu tego pojęcia, uznał mimo to, że dominujący nurt wykładni elementu funkcjonalnego definicji sprawy gospodarczej opowiada się za szeroką jego interpretacją. W uzasadnieniu tego orzeczenia podkreślił przy tym, że za stwierdzeniem zaistnienia elementu funkcjonalnego przemawia to, że powód prowadzi działalność gospodarczą w zakresie naprawy powypadkowej samochodów, w ramach której oferuje swoim klientom kompleksową usługę polegającą na naprawie uszkodzonego pojazdu jak również najmu pojazdu zastępczego, a dokonując rozliczeń, w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, powód oferuje klientom rozliczenie bezgotówkowe polegające na tym, że mogą oni zawrzeć umowę przelewu wierzytelności przysługujących im jako poszkodowanym, względem zakładu ubezpieczeń, dokonując w ten sposób zapłaty za usługę oferowaną przez powoda. W postanowieniu z 22 kwietnia 2015 roku (sygn. akt III CZP 12/15, LEX 1711614), Sąd Najwyższy również stwierdził, że sprawa dotycząca wierzytelności firmy, która zajmuje się najmem pojazdów poszkodowanym w zamian za cesję ich wierzytelności z tytułu poniesionej szkody to sprawa gospodarcza. Podkreślił wówczas, powołując się także na postanowienie Sądu Najwyższego z 16 listopada 2012 roku, konieczność oceny czy sprawa dotyczy zachowań przedsiębiorcy stanowiących przejaw wykonywania działalności gospodarczej i obejmuje czynności związane z uczestnictwem w obrocie gospodarczym, wytwarzaniem dóbr materialnych lub świadczeniem usług nakierowanych na osiągnięcie zysku, które pozostają w normalnym, funkcjonalnym, bezpośrednim lub pośrednim związku z powstaniem roszczenia stanowiącego przedmiot sporu i nie muszą być związane z stosunkami kontraktowymi przedsiębiorcy. Sąd Okręgowy w obecnym składzie w pełni podziela przedstawione poglądy Sądu Najwyższego. Podobna sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie, co jednoznacznie wynika z umowy cesji wierzytelności z 6 maja 2015 roku (cesja odszkodowania, bez wskazania konkretnej kwoty), jak również przedmiotu działalności gospodarczej powódki wskazanej dziale 3 informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców (wynajem i dzierżawa samochodów, usługi wspomagające transport lądowy, ocena ryzyka i szacowanie poniesionych start, działalność finansowa). Prowadzi to do wniosku, że powódka w ramach działalności gospodarczej zajmuje się także sprawami związanymi z dochodzeniem nabytych od poszkodowanych wierzytelności z tytułu szkód w pojazdach mechanicznych. Inaczej też trudno byłoby wytłumaczyć jej zainteresowanie materią sprawy, a co za tym idzie cesję wierzytelności. Dodatkowo należy podkreślić, że powódka w żaden sposób nie kwestionowała ustaleń faktycznych dokonanych przez Sąd Rejonowy, a związanych z tym, że w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej oferuje klientom rozliczenie bezgotówkowe polegające na tym, iż mogą oni zawrzeć umowę przelewu wierzytelności przysługujących im jako poszkodowanym względem zakładu ubezpieczeń, dokonując w ten sposób zapłaty za usługę oferowaną przez powódkę. To dodatkowo wskazuje na prawidłowość rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego i powiązanie cesji wierzytelności z działalnością gospodarczą prowadzoną przez powódkę. Sąd Rejonowy zastosował prawidłową regulację prawną. Dlatego też podniesione w zażaleniu zarzuty są bezzasadne. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 385 k.p.c. w związku z art. 397 § 1 i 2 k.p.c. , orzeczono jak w sentencji. SSR (del.) Roman Troll SSO Andrzej Dyrda SSO Anna Hajda

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI