III CZ 94/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu apelacyjnego o odrzuceniu apelacji z powodu jej nienależytego opłacenia, wskazując na potrzebę częściowego nadania biegu apelacji, jeśli opłacono tylko jedno z kilku roszczeń.
Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego z powodu nienależytego opłacenia. Powód zaskarżył wyrok w części oddalającej powództwo o ochronę dóbr osobistych oraz roszczenie o zadośćuczynienie. Apelacja została opłacona częściowo, co Sąd Apelacyjny uznał za podstawę do jej odrzucenia w całości. Sąd Najwyższy uchylił to postanowienie, wskazując, że w przypadku kilku odrębnych roszczeń, opłacenie jednego z nich powinno skutkować nadaniem biegu apelacji w tej części, a w pozostałym zakresie pismo powinno zostać zwrócone lub odrzucone.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło apelację od wyroku Sądu Okręgowego z powodu nienależytego opłacenia. Powód kwestionował wyrok w zakresie oddalenia powództwa o ochronę dóbr osobistych oraz roszczenia o zadośćuczynienie w kwocie 5.000 zł. Apelacja dotyczyła zatem dwóch odrębnych roszczeń: niemajątkowego, od którego należała się opłata w wysokości 600 zł, oraz majątkowego, od którego przysługiwała opłata stosunkowa w wysokości 250 zł. Powód uiścił łącznie 600 zł, dołączając dwa dowody opłaty (350 zł i 250 zł). Sąd Apelacyjny uznał, że opłata była nienależyta, ponieważ nie pokrywała w pełni obu roszczeń, i odrzucił apelację w całości. Sąd Najwyższy uznał to stanowisko za przesadnie formalistyczne. Wskazał, że jeśli strona dochodzi kilku odrębnych roszczeń i opłaci tylko jedno z nich, apelacja powinna być rozpoznana w części dotyczącej opłaconego roszczenia, a w pozostałym zakresie zwrócona lub odrzucona. Sąd Najwyższy powołał się na wyrok z dnia 29 stycznia 2002 r. (IV CKN 590/00), który potwierdzał taką zasadę. Podkreślono, że w sytuacji wątpliwości, sąd powinien wezwać stronę do uzupełnienia braku formalnego. W związku z tym, postanowienie Sądu Apelacyjnego zostało uchylone.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nienależyte opłacenie apelacji dotyczącej kilku odrębnych roszczeń nie zawsze skutkuje odrzuceniem jej w całości. Jeśli opłata pokrywa przynajmniej jedno z roszczeń, apelacja powinna być rozpoznana w tej części, a w pozostałym zakresie zwrócona lub odrzucona.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że odrzucenie apelacji w całości z powodu częściowego nieuiszczenia opłaty jest zbyt formalistyczne. W przypadku kilku odrębnych roszczeń, opłacenie jednego z nich powinno pozwolić na rozpoznanie apelacji w tej części. W razie wątpliwości, sąd powinien wezwać do uzupełnienia braków formalnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
powód
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B.S. | osoba_fizyczna | powód |
| S.S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| R.S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M.S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| T.J. | osoba_fizyczna | pozwany |
| R.P. | osoba_fizyczna | pozwany |
| J.L. | osoba_fizyczna | pozwany |
| „A.” | spółka | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 394¹ § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do uchylenia postanowienia sądu drugiej instancji.
k.p.c. art. 398¹⁵ § § 1 zd. pierwsze
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do uchylenia postanowienia w postępowaniu kasacyjnym.
Pomocnicze
u.k.s.c. art. 26 § pkt 3
Ustawa o kosztach w sprawach cywilnych
Określa wysokość opłaty od roszczenia niemajątkowego.
u.k.s.c. art. 18 § ust. 2
Ustawa o kosztach w sprawach cywilnych
Wskazuje na wysokość opłaty od roszczenia niemajątkowego.
u.k.s.c. art. 13
Ustawa o kosztach w sprawach cywilnych
Określa wysokość opłaty stosunkowej od roszczenia majątkowego.
k.p.c. art. 130 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje wezwanie do uzupełnienia braków formalnych pisma.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Apelacja dotyczy dwóch odrębnych roszczeń, które powinny być opłacone oddzielnie. Opłacenie jednego z roszczeń powinno pozwolić na nadanie biegu apelacji w tej części. Odrzucenie apelacji w całości z powodu częściowego nieuiszczenia opłaty jest zbyt formalistyczne. W przypadku wątpliwości, sąd powinien wezwać do uzupełnienia braków formalnych.
Odrzucone argumenty
Nienależyte opłacenie apelacji w całości uzasadnia jej odrzucenie. Opłata musi pokrywać wszystkie zaskarżone roszczenia.
Godne uwagi sformułowania
Stanowisko to jest przesadnie formalistyczne. Trzeba bowiem przyjąć, że jeżeli strona reprezentowana przez kwalifikowanego pełnomocnika dochodzi kilku przedmiotowo odrębnych roszczeń, a uiści opłatę tylko od jednego z nich, należy nadać dalszy bieg pismu w części dotyczącej opłaconego roszczenia, a w pozostałym zakresie pismo zwrócić lub – jeżeli dotyczy środka zaskarżenia – odrzucić.
Skład orzekający
Zbigniew Strus
przewodniczący
Mirosław Bączyk
członek
Antoni Górski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opłat sądowych w apelacjach obejmujących kilka odrębnych roszczeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opłacenia tylko części apelacji obejmującej kilka roszczeń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą opłat sądowych w apelacjach, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć merytorycznych.
“Nienależyta opłata apelacji – czy zawsze oznacza jej odrzucenie?”
Dane finansowe
WPS: 5000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III CZ 94/06 POSTANOWIENIE Dnia 21 grudnia 2006 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Strus (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk SSN Antoni Górski (sprawozdawca) w sprawie z powództwa B.S. przeciwko S.S., R.S., M.S., T.J., R.P., J.L. i „A.” o ochronę dóbr osobistych, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 grudnia 2006 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 20 września 2006 r., sygn. akt [...], uchyla zaskarżone postanowienie. 2 Uzasadnienie Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 20 września 2006 r. odrzucił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w R. z dnia 13 kwietnia 2006 r. z racji jej nienależytego opłacenia. W zażaleniu pełnomocnik powoda wnosił o uchylenie tego rozstrzygnięcia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Apelacja kwestionuje wyrok Sądu Okręgowego w części oddalającej powództwo w zakresie udzielenia powodowi niedostatecznej ochrony jego dóbr osobistych oraz oddalenia jego roszczenia o zadośćuczynienie w kwocie 5.000 zł. Dotyczy zatem dwóch odrębnych roszczeń : niemajątkowego, od którego należy się opłata w wysokości 600 zł (art. 26 pkt 3 w zw. z art. 18 ust. 2 ustawy o kosztach w sprawach cywilnych z dnia 28 lipca 2005 r. (Dz.U. nr 167, poz. 1398, ze zm.) i majątkowego, od którego przysługuje opłata stosunkowa w wysokości 250 zł (art. 13 ustawy o kosztach). Powód dołączył do apelacji dwa dowody opłaty, uiszczonej w dniu 31 maja 2006 r. – jeden w wysokości 350 zł i drugi 250 zł. Oznacza to, że nie opłacił należycie obu roszczeń podtrzymywanych w apelacji, natomiast uiszczona opłata jest wystarczająca od jednego z tych roszczeń : albo od roszczenia o ochronę dóbr osobistych (łącznie 600 zł), albo od zadośćuczynienia (250 zł). W tym sensie opłata ta była częściowa (nie obejmowała obu roszczeń objętych apelacją). Odrzucając apelacje powoda w całości, Sąd Apelacyjny wyszedł z założenia, że każdy przypadek niepełnej opłaty od całego pisma procesowego, stanowi jego nienależyte opłacenie. Stanowisko to jest przesadnie formalistyczne. Trzeba bowiem przyjąć, że jeżeli strona reprezentowana przez kwalifikowanego pełnomocnika dochodzi kilku przedmiotowo odrębnych roszczeń, a uiści opłatę tylko od jednego z nich, należy nadać dalszy bieg pismu w części dotyczącej opłaconego roszczenia, a w pozostałym zakresie pismo zwrócić lub – jeżeli dotyczy środka zaskarżenia – odrzucić. Wyrazem takiego zapatrywania jest wyrok Sądu 3 Najwyższego z dnia 29 stycznia 2002 r., IV CKN 590/00. LEX nr 53148, w którym przyjęto, że opłacenie wpisu stałego tylko od żądania uchylenia jednej z kilku uchwał rady nadzorczej spółdzielni, uzasadnia dopuszczalność apelacji od tej jednej, opłaconej - z kilku zaskarżonych uchwał. Jest rzeczą oczywistą, że w takiej sytuacji, to skarżący musi określić którego z kilku roszczeń dotyczy uiszczona opłata. Jeżeli tego nie uczyni, a kwestia jest wątpliwa, należy go wezwać do uzupełnienia braku formalnego pisma w trybie art. 130 § 1 k.p.c. Dopiero wówczas możliwe będzie nadanie apelacji dalszego biegu w części dotyczącej opłaconego roszczenia i jej odrzucenie w części, w której opłaty nie uiszczono. Postanowienie Sądu Apelacyjnego, wychodzące z odmiennych założeń, nie mogło więc się ostać i podlegało uchyleniu (art. 3941 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 39815 § 1 zd. pierwsze k.p.c.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI