III CZ 80/12

Sąd Najwyższy2012-11-28
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
prawomocnośćKRSwykreślenie z rejestruspółka jawnapostępowanie rejestroweskarga kasacyjnazażaleniesąd najwyższy

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie spółki jawnej na wyrok Sądu Okręgowego, uznając, że wykreślenie spółki z rejestru nie nastąpiło prawomocnie w dacie orzekania przez sąd drugiej instancji.

Spółka jawna złożyła zażalenie na wyrok Sądu Okręgowego, argumentując, że w dacie orzekania była już wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego, co powinno skutkować umorzeniem postępowania. Sąd Najwyższy rozważył kwestię prawomocności wpisów do KRS i stwierdził, że wykreślenie spółki z rejestru nie nastąpiło prawomocnie w dacie wydania zaskarżonego orzeczenia, co czyni zarzuty spółki bezzasadnymi. W konsekwencji, zażalenie zostało oddalone.

Sprawa dotyczyła zażalenia strony pozwanej, spółki jawnej „D. & K. - Projekt”, na wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia 1 czerwca 2012 r. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 386 § 3 k.p.c. w związku z art. 64, art. 355, art. 378 § 1 oraz art. 379 pkt 2 k.p.c. Głównym argumentem spółki było to, że w dacie orzekania przez Sąd Okręgowy była ona już prawomocnie wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego, co powinno skutkować uchyleniem wyroku Sądu Rejonowego i umorzeniem postępowania. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, odwołał się do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących prawomocności orzeczeń (art. 363, 364, 365 k.p.c.) oraz ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym. Zwrócił uwagę, że postanowienia sądu rejestrowego co do istoty sprawy są skuteczne i wykonalne z chwilą ich wydania, z wyjątkiem wykreślenia podmiotu z KRS. Podkreślił, że wpis do KRS podlega niezwłocznemu zamieszczeniu, a wzmianka o nieprawomocności lub prawomocności jest dodawana w odpowiednich terminach. Sąd Najwyższy uznał, że wywodzenie przez spółkę prawomocności postanowienia o wykreśleniu z rejestru na podstawie braku wniesienia apelacji jest chybione, zwłaszcza w sytuacji, gdy przedłożony odpis postanowienia zawierał wzmiankę o jego nieprawomocności. W związku z tym, zażalenie spółki zostało uznane za nieuzasadnione i oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o wykreśleniu spółki z Krajowego Rejestru Sądowego nie było prawomocne w dacie orzekania przez sąd drugiej instancji, mimo braku wniesienia apelacji, jeśli zawierało wzmiankę o nieprawomocności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wpisy do KRS podlegają niezwłocznemu zamieszczeniu, a ich prawomocność jest odnotowywana w odpowiednich terminach. Samo niepodjęcie apelacji nie czyni postanowienia prawomocnym, jeśli widnieje na nim wzmianka o jego nieprawomocności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala zażalenie

Strona wygrywająca

A. K. i A. P.-K.

Strony

NazwaTypRola
A. K.osoba_fizycznapowód
A. P.-K.osoba_fizycznapowód
D. & . Projekt sp. j.spółkapozwany

Przepisy (19)

Główne

k.p.c. art. 364

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 694 § 5

Kodeks postępowania cywilnego

ustawa o KRS art. 20 § 1

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

ustawa o KRS art. 20 § 2

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

ustawa o KRS art. 20 § 3

Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym

k.s.h. art. 84 § 2

Kodeks spółek handlowych

k.p.c. art. 363

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 365 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 386 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 379 § 5

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 64

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 355

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 378 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 379 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wykreślenie spółki z KRS nastąpiło po wydaniu wyroku przez Sąd Rejonowy, ale przed wydaniem wyroku przez Sąd Okręgowy. Wpis do KRS o wykreśleniu spółki zawierał wzmiankę o nieprawomocności.

Odrzucone argumenty

Postanowienie o wykreśleniu spółki z rejestru przedsiębiorców z dnia 10 maja 2012 r. jest prawomocne, ponieważ mimo upływu terminu do jego zaskarżenia, nie została od niego wniesiona apelacja.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W myśl zasady wynikającej z art. 6945 § 2 k.p.c. postanowienia sądu rejestrowego co do istoty sprawy są skuteczne i wykonalne z chwilą ich wydania, z wyjątkiem jednak wykreślenia podmiotu z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS). Prawomocne wykreślenie spółki jawnej z rejestru powoduje jej rozwiązanie, a tym samym ustanie jej bytu prawnego (art. 84 § 2 k.s.h.). W świetle powyższego chybione jest wywodzenie przez pozwaną spółkę w zażaleniu , że postanowienie o wykreśleniu jej z rejestru przedsiębiorców z dnia 10 maja 2012 r. [...] jest prawomocne [...] na tej podstawie, iź mimo upływu terminu do jego zaskarżenia, nie została od niego wniesiona apelacja.

Skład orzekający

Jacek Gudowski

przewodniczący

Iwona Koper

sprawozdawca

Władysław Pawlak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawomocności wpisów do Krajowego Rejestru Sądowego oraz skutków wykreślenia podmiotu z rejestru."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postanowienie o wykreśleniu zawiera wzmiankę o nieprawomocności mimo braku apelacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawomocnością wpisów do KRS i jej wpływu na postępowanie sądowe, co jest istotne dla praktyków prawa gospodarczego.

Czy brak apelacji gwarantuje prawomocność wpisu do KRS? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZ 80/12 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 28 listopada 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) 
SSN Iwona Koper (sprawozdawca) 
SSA Władysław Pawlak 
 
w sprawie z powództwa A. K. i A. P.-K. 
przeciwko D. & . Projekt sp. j.  
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 28 listopada 2012 r., 
zażalenia strony pozwanej na wyrok Sądu Okręgowego w K. 
z dnia 1 czerwca 2012 r.,  
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
 
 
 
 
 
Uzasadnienie 

 
2 
 
Wyrokiem z dnia 2 grudnia 2011 r. Sąd Najwyższy po rozpoznaniu  skargi 
kasacyjnej strony pozwanej, uznał za uzasadniony podniesiony przez skarżącą 
zarzut naruszenia art. 386 § 2 k.p.c. przez oddalenie apelacji w sytuacji, gdy strona 
pozwana przed Sądem pierwszej instancji została pozbawiona możności obrony 
swych praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.) i uchylił wyrok Sądu Okręgowego w K.  z dnia 22 
października 2010 r., przekazując sprawę temu Sądowi do ponownego 
rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku wskazał, że Sąd Okręgowy rozpoznając 
apelacje pozwanej powinien był uchylić wyrok Sądu Rejonowego i przekazać 
sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. 
Sąd Okręgowy w K. po ponownym rozpoznaniu sprawy, z powołaniem się na 
wiążący charakter  dokonanej przez Sąd Najwyższy wykładni przepisów,  wyrokiem 
z dnia 1 czerwca 2012 r. uchylił wyrok Sądu Rejonowego, zniósł postępowanie 
przed tym Sądem od dnia 21 czerwca 2010 r. i przekazał sprawę Sądowi 
Rejonowemu do ponownego rozpoznania.   
Powyższy wyrok Sądu Okręgowego  pozwana -  „D. & K. - Projekt” spółka 
jawna zaskarżyła w całości zażaleniem na podstawie art. 3941 § 11 k.p.c., 
zarzucając naruszenie  art. 386 § 3 w związku z art. 64, art. 355, art. 378 § 1 oraz 
art. 379 pkt 2 k.p.c. Skarżąca podniosła, że w dacie orzekania przez Sąd Okręgowy 
w K. była prawomocnie wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego, co powinno 
skutkować uchyleniem wyroku Sądu Rejonowego oraz umorzeniem postępowania.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Prawomocność orzeczenia, zgodnie z art. 364 k.p.c., stwierdza sąd. Jest ono 
konieczne w stosunku do orzeczeń, z których prawomocnością wiążą się określone 
skutki prawne. W myśl zasady wynikającej z art. 6945 § 2 k.p.c. postanowienia sądu 
rejestrowego co do istoty sprawy są skuteczne i wykonalne z chwilą ich wydania, 
z wyjątkiem jednak wykreślenia podmiotu z Krajowego Rejestru Sadowego (KRS).  
Wpisowi do KRS zgodnie z art. 20 ust.1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. 
o Krajowym Rejestrze Sądowym (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r., nr 168, poz. 1186 – 
dalej jako ustawa o KRS) podlega każde postanowienie sądu rejestrowego 
niezwłocznie po  jego wydaniu, niezależnie od tego czy jest skuteczne i wykonalne. 

 
3 
W sprawach, w których postanowienia sądu rejestrowego stają się skuteczne 
i wykonalne z chwilą uprawomocnienia, wraz z wpisem zamieszcza się wzmiankę 
o jego nieprawomocności a następnie, kiedy stają się prawomocne, z urzędu 
wpisuje się  kolejną wzmianką o  prawomocności (art. 20 ust. 2 i 3 ustawy o KRS). 
Prawomocne wykreślenie spółki jawnej z rejestru powoduje jej rozwiązanie, 
a tym samym ustanie jej bytu prawnego (art. 84 § 2 k.s.h.). 
Upływ terminu do zaskarżenia orzeczenia warunkuje jego prawomocność 
(art. 363 k.p.c.), natomiast podstawą mocy wiążącej orzeczenia (art. 365 § 1  k.p.c.) 
jest  stwierdzona przez sąd jego prawomocność. Moc wiążąca orzeczenia odnosi 
się zarówno  do faktu istnienia prawomocnego orzeczenia, jaki i mocy określonego 
waloru prawnego zawartego w nim rozstrzygnięcia. 
W świetle powyższego chybione jest wywodzenie przez pozwaną spółkę 
w zażaleniu , że postanowienie o wykreśleniu jej  z rejestru przedsiębiorców z dnia 
10 maja 2012 r. którego odpis ze wzmianką o nieprawomocności wpisu 
przedłożony został przez pozwaną  na rozprawie apelacyjnej (protokół  k. 394),  jest 
prawomocne, ze skutkiem wynikającym z art. 84 § 2 k.s.h., na tej podstawie, 
iż mimo upływu terminu do jego zaskarżenia, nie została od niego wniesiona 
apelacja.  
Nieuzasadnione z tych względów  zażalenie podlegało oddaleniu stosownie 
do art. 39814 § 1 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.   
 
 
 
 
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI