III CZ 72/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu braku uzupełnienia braków formalnych, uznając chorobę pełnomocnika za niewystarczającą podstawę do przywrócenia terminu.
Powód złożył skargę kasacyjną, której braków formalnych nie uzupełnił w terminie, powołując się na chorobę pełnomocnika. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek o przywrócenie terminu i odrzucił skargę. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał, że choroba pełnomocnika nie była wystarczającą przeszkodą do wykonania zarządzenia i nie było podstaw do przywrócenia terminu. Oddalono zażalenie i zasądzono koszty postępowania.
Sąd Apelacyjny oddalił wniosek powoda o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej oraz odrzucił tę skargę, uznając, że choroba pełnomocnika nie stanowiła przeszkody do wykonania zarządzenia wzywającego do uzupełnienia braków formalnych skargi (złożenie jednego odpisu zamiast trzech). W konsekwencji nie wykonano zarządzenia, co skutkowało odrzuceniem skargi na podstawie art. 3984 § 3 k.p.c. Powód zaskarżył to postanowienie zażaleniem, zarzucając naruszenie art. 168 k.p.c. przez odmowę przywrócenia terminu oraz art. 3984 § 3 k.p.c. przez błędne przyjęcie, że brak formalny nie został uzupełniony z winy pełnomocnika. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, stwierdzając, że postanowienie o odmowie przywrócenia terminu może być objęte kontrolą SN na podstawie art. 380 k.p.c., jeśli w środku zaskarżenia zawarto stosowny wniosek. W tym przypadku taki wniosek nie został jednoznacznie sformułowany, jednakże nawet przy założeniu jego istnienia, Sąd Najwyższy uznał, że choroba pełnomocnika musiałaby rzeczywiście uniemożliwiać mu dokonanie czynności procesowej lub podjęcie działania przy pomocy osób trzecich, aby uzasadnić przywrócenie terminu. Złożone zaświadczenie lekarskie nie wskazywało na takie okoliczności. Sąd Najwyższy uznał również, że zarzut naruszenia art. 3984 § 3 k.p.c. nie jest trafny, ponieważ skarżący nie kwestionował faktu złożenia dwóch odpisów skargi zamiast trzech. W związku z tym skarga kasacyjna została zasadnie odrzucona, choć Sąd Najwyższy wskazał na właściwą podstawę prawną (art. 3986 § 2 k.p.c. zamiast art. 3984 § 2 k.p.c.). Orzeczono o oddaleniu zażalenia i zasądzeniu kosztów postępowania zażaleniowego od powoda na rzecz Skarbu Państwa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, tylko taka choroba, która rzeczywiście uniemożliwia pełnomocnikowi dokonanie czynności procesowej w terminie oraz uniemożliwia podjęcie działania przy pomocy osób trzecich, uprawnia do uchylenia ujemnych skutków procesowych związanych z przekroczeniem terminu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że przywrócenie terminu na podstawie art. 168 § 1 k.p.c. wymaga wykazania, że choroba pełnomocnika była na tyle poważna, iż uniemożliwiła mu wykonanie czynności procesowej lub skorzystanie z pomocy innych osób. Złożone zaświadczenie lekarskie nie spełniało tych rygorystycznych wymagań.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Dyrektor Zakładu Karnego w N.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. . | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa - Dyrektor Zakładu Karnego w N. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 168 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Choroba pełnomocnika stanowi podstawę do przywrócenia terminu tylko wtedy, gdy rzeczywiście uniemożliwia mu dokonanie czynności procesowej lub podjęcie działania przy pomocy osób trzecich.
k.p.c. art. 3984 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Określa wymagania, jakie powinna spełniać skarga kasacyjna; nieuzupełnienie braków formalnych w terminie skutkuje odrzuceniem skargi.
k.p.c. art. 3986 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna odrzucenia skargi kasacyjnej z powodu nieuzupełnienia braków formalnych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 380
Kodeks postępowania cywilnego
Umożliwia kontrolę niezaskarżalnego postanowienia przez Sąd Najwyższy, jeśli w środku zaskarżenia zawarto stosowny wniosek.
k.p.c. art. 39821
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy stosowania przepisów o postępowaniu w sprawach cywilnych do postępowania przed Sądem Najwyższym.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zaskarżalności postanowień w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek orzeczenia o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów w postępowaniu zażaleniowym.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu § § 6 pkt 6 oraz § 13 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 5
Podstawa prawna ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Choroba pełnomocnika nie stanowiła wystarczającej podstawy do przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, gdyż nie uniemożliwiła mu całkowicie podjęcia czynności procesowej ani skorzystania z pomocy osób trzecich. Brak jednoznacznego wniosku o kontrolę postanowienia o odmowie przywrócenia terminu w zażaleniu.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 168 k.p.c. przez odmowę przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Naruszenie art. 3984 § 3 k.p.c. przez przyjęcie, że brak formalny nie został uzupełniony w terminie z winy pełnomocnika.
Godne uwagi sformułowania
Tylko bowiem taka choroba pełnomocnika, która rzeczywiście uniemożliwia mu dokonanie czynności procesowej w terminie oraz uniemożliwia podjęcie działania przy pomocy osób trzecich, uprawnia do uchylenia w trybie art. 168 k.p.c. ujemnych skutków procesowych, jakie wiążą się z przekroczeniem terminu. Warunkiem kontroli niezaskarżalnego zażaleniem postanowienia (art. 380 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. i art. 3941 § 3 k.p.c.) jest jednak zamieszczenie w środku zaskarżenia stosownego wniosku, przy czym w wypadku środków zaskarżenia wnoszonych przez profesjonalnych pełnomocników wniosek powinien być jednoznacznie sformułowany.
Skład orzekający
Jan Górowski
przewodniczący
Krzysztof Pietrzykowski
członek
Maria Szulc
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przywrócenia terminu procesowego w przypadku choroby pełnomocnika oraz wymogów formalnych wniosku o kontrolę niezaskarżalnego postanowienia przez Sąd Najwyższy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze skargą kasacyjną i chorobą pełnomocnika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z przywracaniem terminów i kontrolą sądową, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć.
“Choroba pełnomocnika – czy zawsze usprawiedliwia przekroczenie terminu w sądzie?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III CZ 72/12 POSTANOWIENIE Dnia 11 października 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan Górowski (przewodniczący) SSN Krzysztof Pietrzykowski SSN Maria Szulc (sprawozdawca) w sprawie z powództwa A. . przeciwko Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Zakładu Karnego w N. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 października 2012 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 13 lipca 2012 r., 1) oddala zażalenie; 2) zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej kwotę 2700,- (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie 2 Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny oddalił wniosek powoda o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej oraz odrzucił tę skargę. Uznał, że nie zachodzą podstawy do zastosowania art. 168 § 1 k.p.c. bowiem choroba, na którą powoływał się pełnomocnik powoda, nie stanowiła przeszkody do wykonania w wyznaczonym terminie zarządzenia wzywającego do uzupełnienia braku formalnego tej skargi poprzez złożenie jednego odpisu. Konsekwencją nie wykonania zarządzenia było odrzucenie skargi na podstawie art. 3984 § 3 k.p.c. Powód zaskarżył zażaleniem powyższe postanowienie w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej i zarzucił naruszenie art. 168 k.p.c. przez przyjęcie, że nie było podstaw do przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi oraz naruszenie art. 3984 § 3 k.p.c. przez przyjęcie, iż brak formalny nie został uzupełniony w terminie z winy pełnomocnika. Wniósł o uchylenie postanowienia w zaskarżonym zakresie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżący, podnosząc w zażaleniu zarzut naruszenia art. 168 § 1 k.p.c., zakwestionował zasadność odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej. Postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej może być objęte kontrolą Sądu Najwyższego na podstawie art. 380 k.p.c., bowiem nie podlega zaskarżeniu i ma wpływ na wynik sprawy (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2006 r., I CZ 53/06, niepubl. i postanowienia w nim wymienione, postanowienie z dnia 29 kwietnia 2011 r., I CZ 29/11, niepubl.). Warunkiem kontroli niezaskarżalnego zażaleniem postanowienia (art. 380 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. i art. 3941 § 3 k.p.c.) jest jednak zamieszczenie w środku zaskarżenia stosownego wniosku, przy czym w wypadku środków zaskarżenia wnoszonych przez profesjonalnych pełnomocników wniosek powinien być jednoznacznie sformułowany. Skarżący takiego wniosku w zażaleniu nie zawarł. Gdyby jednakże uznać, że wobec skierowania zarzutu i argumentacji wyłącznie przeciwko rozstrzygnięciu w zakresie wniosku o przywrócenie terminu, zażalenie 3 zawiera implicite wniosek o dokonanie kontroli w tym zakresie, to brak jest podstaw do zakwestionowania stanowiska Sądu drugiej instancji. Tylko bowiem taka choroba pełnomocnika, która rzeczywiście uniemożliwia mu dokonanie czynności procesowej w terminie oraz uniemożliwia podjęcie działania przy pomocy osób trzecich, uprawnia do uchylenia w trybie art. 168 k.p.c. ujemnych skutków procesowych, jakie wiążą się z przekroczeniem terminu. Na zaistnienie takich okoliczności nie wskazuje treść złożonego zaświadczenia lekarskiego. Nie jest trafny zarzut naruszenia art. 3984 § 3 k.p.c. uzasadniony błędnym przyjęciem, że brak formalny nie został uzupełniony w terminie z winy pełnomocnika. Przepis tego artykułu ten określa wymagania, jakie powinna spełniać skarga kasacyjna, a skarżący nie kwestionuje, że zamiast trzech, złożył jej dwa odpisy. Z uwagi na powyższe skarga kasacyjna została zasadnie została odrzucona, aczkolwiek podstawę takiego rozstrzygnięcia stanowi art. 3986 § 2 k.p.c., a nie omyłkowo wskazany przez Sąd drugiej instancji art. 3984 § 2 k.p.c. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. O kosztach postępowania zażaleniowego należnych pozwanemu orzeczono na podstawie art. 98 i 108 § 1 k.p.c. w zw. z 394 § 3 k.p.c., art. 39821 i 391 § 1 k.p.c. oraz art. 99 k.p.c. w zw. § 6 pkt 6 oraz § 13 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI