III CZ 71/11

Sygn. akt III CZ 71/11 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 9 grudnia 2011 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jan Górowski (przewodniczący) 
SSN Mirosław Bączyk 
SSA Roman Dziczek (sprawozdawca) 
 
w sprawie z wniosku Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta K. 
przy uczestnictwie A. S.i innych,  
o stwierdzenie nabycia własności przez zasiedzenie, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 9 grudnia 2011 r., 
zażalenia uczestniczki A. L.  
na postanowienie Sądu Okręgowego  
z dnia 20 maja 2011 r.,  
 
 
1. oddala zażalenie, 
2. zasądza od A. L. na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii 
Generalnej Skarbu Państwa kwotę 1800 (jeden tysiąc 
osiemset) 
złotych 
tytułem 
kosztów 
postępowania 
zażaleniowego. 
Uzasadnienie 
 
 
Postanowieniem z dnia 20 maja 2011 r. Sąd Okręgowy, w  sprawie o 
zasiedzenie, odrzucił skargę kasacyjną uczestniczki A. L. od postanowienia tego 
Sądu z dnia 17 marca 2011 r., sygn. akt II Ca 963/11. W uzasadnieniu wskazał, że 
skarga kasacyjna była w niniejszej sprawie co do zasady dopuszczalna i mogła być 
wniesiona w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia orzeczenia z 
uzasadnieniem stronie skarżącej, stosownie do art. 3985 § 1 w zw. z art. 13 § 2 
k.p.c. Jednakże A. L. nie złożyła wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia 

 
2 
w trybie art. 387 § 3 k.p.c., a  jedynie wystąpiła o doręczenie jej kserokopii 
postanowienia Sądu drugiej instancji, w trybie art. 9 k.p.c., po upływie tygodnia od 
ogłoszenia postanowienia z  17 marca 2011 r. Sąd drugiej instancji uznał w tej 
sytuacji, że zachodziły podstawy do odrzucenia skargi kasacyjnej na postawie art. 
3986 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. 
Od tego postanowienia zażalenie wniosła uczestniczka A. L., zarzucając 
Sądowi drugiej instancji naruszenie art. 3985 § 1 oraz art. 3986 § 2 k.p.c. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zażalenie nie jest uzasadnione. 
Zgodnie z utrwalonymi poglądami judykatury, warunkiem skutecznego 
wniesienia skargi kasacyjnej jest uprzednie doręczenie stronie odpisu wyroku sądu 
drugiej instancji z uzasadnieniem, po złożeniu przez stronę wniosku w tym 
przedmiocie w trybie art. 387 § 3 k.p.c. (por. m.in. postanowienia SN: z dnia 
15  listopada 1999 r., III CZ 126/99, LEX nr 528171, z dnia 14 września 2004 r., 
III  CZ 74/04, LEX nr 182066, z dnia 28 marca 2007 r., III CSK 66/07, LEX 
nr  315345, czy z dnia 19 marca 2010 r., II UZ 4/10, LEX nr 621340). Stanowisko to 
należy odnieść także do postanowień zapadłych w postępowaniu nieprocesowym, 
o których mowa w art. 519¹ k.p.c. (art. 13 § 2 k.p.c.). Tymczasem w niniejszej 
sprawie taki wniosek nie został złożony, a doręczenie kserokopii postanowienia 
Sądu drugiej instancji nastąpiło na wyraźny wniosek o takie właśnie doręczenie, 
złożony przez uczestniczkę, po upływie terminu tygodniowego przewidzianego 
w  art. 387 § 3 k.p.c. Trafnie więc Sąd Okręgowy zakwalifikował ten wniosek jako 
złożony w trybie art. 9 k.p.c. 
Notabene, uczestniczka nie kwestionowała tej ostatniej okoliczności 
w  zażaleniu, lecz wywodziła, że skoro inni uczestnicy, współwłaściciele 
nieruchomości, złożyli stosowne wnioski o doręczenie uzasadnienia postanowienia 
Sądu Okręgowego z dnia 17 marca 2011 r. na podstawie art. 387 § 3 k.p.c., były 
one skuteczne także wobec A. L. i otwierają jej drogę do złożenia skargi kasacyjnej. 
Z takim stanowiskiem nie sposób się zgodzić. 

 
3 
Jakkolwiek trafnie wskazuje zażalenie, że współwłaściciele występujący 
wspólnie w procesie po stronie pozwanej w obronie wspólnego prawa własności 
mają status współuczestników jednolitych biernych (por. postanowienie SN z dnia 
8  września 2006 r. II CZ 61/06, LEX nr 607261) i ma do nich zastosowanie art. 73 
§ 2 k.p.c., zgodnie z którym czynności procesowe współuczestników działających 
są skuteczne wobec niedziałających (zob. np. wyrok SN z dnia 23 grudnia 1988 r., 
III CRN 434/88, OSNCP 1991, nr 1, poz. 12), co miałoby także taki skutek, że 
współuczestnik jednolity, który w ustawowym terminie nie zażądał doręczenia 
wyroku sądu drugiej instancji z uzasadnieniem, mógłby wnieść skargę kasacyjną, 
jeśli wniosek taki złożył inny współuczestnik (por. postanowienie SN z 7 lipca 
2011 r., II CZ 34/11, LEX nr 951298), nie ma to jednak przełożenia na sytuację 
uczestnika postępowania w postępowaniu nieprocesowym. 
W postępowaniu nieprocesowym stosowanie przepisów o procesie jest 
stosowaniem odpowiednim i musi respektować specyfikę tego postępowania. 
W  szczególności, zasadnicza dla postępowania nieprocesowego kategoria 
„interesu prawnego” jako podstawy uczestnictwa w tym postępowaniu, wyklucza 
stosowanie w nim przepisów o współuczestnictwie procesowym (por. uzasadnienie 
postanowienia SN z dnia 16 listopada 2000 r., III CZ 91/00, OSNC 2001, nr 5, 
poz. 74). Podkreśla się także, że w przepisach art. 72-74 k.p.c. mówi się wprost 
o  „współuczestnictwie w sporze” i współuczestnikach sporu, co usprawiedliwia 
wniosek o usytuowaniu tej instytucji procesowej jedynie w jednej z dwóch postaci 
postępowania rozpoznawczego, tj. w postępowaniu procesowym (postanowienie 
SN z dnia 14 stycznia 2010 r., IV CZ 111/09, LEX nr 677780). Pogląd ten jest także 
akceptowany w literaturze. 
W tej sytuacji, wbrew wywodom zażalenia, zachodziły podstawy do 
odrzucenia skargi kasacyjnej na podstawie art. 3986 § 2 w zw. z art. 3985 § 1 
a  contrario i w zw. art. 13 § 2 k.p.c. 
Z tych względów, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd 
Najwyższy orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji. O kosztach postępowania 
zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 520 § 2 k.p.c., art. 108 § 1, art. 99 
w  zw. art. 98 i art.13 § 2 k.p.c. w zw. z art. 394¹ § 3 i art. 39821 k.p.c. oraz § 6, § 8 

 
4 
pkt 1 i § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 
2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez 
Skarb  Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 
z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).