III CZ 7/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o uchyleniu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, uznając, że sąd drugiej instancji prawidłowo ocenił nierozpoznanie istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, które uchyliło postanowienie Sądu Rejonowego o oddaleniu wniosku o zmianę stwierdzenia nabycia spadku. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy z powodu błędnego zastosowania art. 679 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy, ograniczając się do kontroli formalnej, oddalił zażalenie, stwierdzając, że Sąd Okręgowy prawidłowo zakwalifikował sytuację procesową.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie uczestniczki U. T. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 6 września 2013 r., które uchyliło postanowienie Sądu Rejonowego w O. z dnia 28 czerwca 2012 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na nierozpoznanie istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji. Sąd Rejonowy oddalił wniosek o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym W. K. ze względu na upływ terminu z art. 679 § 1 k.p.c. Uczestniczka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 233 § 1 k.p.c. i art. 328 § 2 k.p.c. Wnioskodawca A. K. argumentował, że zakres kognicji Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym jest ograniczony do badania formalnych podstaw uchylenia orzeczenia. Sąd Najwyższy, podzielając stanowisko wnioskodawcy i analizując zakres kontroli wynikający z art. 3941 § 11 k.p.c., stwierdził, że Sąd Okręgowy prawidłowo ocenił nierozpoznanie istoty sprawy przez Sąd Rejonowy. W związku z tym, zażalenie zostało oddalone na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 108 § 2 w zw. z art. 39821 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Zakres kognicji Sądu Najwyższego jest ograniczony jedynie do zbadania istnienia formalnych, procesowych podstaw wydania zaskarżonego orzeczenia, które określa art. 386 § 2 lub § 4 k.p.c. Nie obejmuje oceny zasadności roszczeń ani merytorycznego badania stanowiska prawnego sądu drugiej instancji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że w przypadku zażalenia na postanowienie uchylające orzeczenie sądu pierwszej instancji na podstawie art. 386 § 4 k.p.c., kontrola Sądu Najwyższego dotyczy wyłącznie formalnych podstaw uchylenia, a nie merytorycznej zasadności sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
wnioskodawca A. K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| U. T.S | osoba_fizyczna | uczestniczka |
| M. T. | osoba_fizyczna | uczestniczka |
| W. K. | osoba_fizyczna | uczestniczka |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, gdy sąd drugiej instancji stwierdzi nierozpoznanie istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji.
k.p.c. art. 3941 § § 11
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zakres kognicji Sądu Najwyższego przy rozpoznawaniu zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji uchylające postanowienie sądu pierwszej instancji.
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 679 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy terminu do złożenia wniosku o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy uzasadnienia orzeczenia.
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 39821
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Okręgowy prawidłowo ocenił, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy z powodu błędnego zastosowania art. 679 § 1 k.p.c. Zakres kognicji Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym jest ograniczony do badania formalnych podstaw uchylenia orzeczenia.
Odrzucone argumenty
Zarzuty uczestniczki dotyczące naruszenia przepisów postępowania (art. 233 § 1, art. 328 § 2 k.p.c.) nie mogły odnieść skutku, gdyż nie kwestionowały oceny Sądu Okręgowego odnośnie do nierozpoznania istoty sprawy.
Godne uwagi sformułowania
Zakres kognicji Sądu Najwyższego przy rozpoznawaniu zażalenia [...] jest ograniczony jedynie do zbadania istnienie formalnych, procesowych podstaw wydania zaskarżonego orzeczenia Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy.
Skład orzekający
Mirosław Bączyk
przewodniczący
Iwona Koper
sprawozdawca
Krzysztof Pietrzykowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kognicji Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym na postanowienie uchylające orzeczenie sądu pierwszej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z art. 386 § 4 k.p.c. i art. 3941 § 11 k.p.c.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z zakresem kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym, co jest istotne dla prawników procesowych, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III CZ 7/14 POSTANOWIENIE Dnia 27 marca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący) SSN Iwona Koper (sprawozdawca) SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z wniosku A. K. przy uczestnictwie U. T.S, M. T. i W. K. o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku z dnia 13 maja 1993 r. w sprawie o sygn. akt I Ns …/93, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 marca 2014 r., zażalenia uczestniczki U. T. na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 6 września 2013 r., oddala zażalenie i pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 6 września 2013 r. Sąd Okręgowy w K., na skutek apelacji wnioskodawcy, na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. uchylił postanowienie Sądu Rejonowego w O. z dnia 28 czerwca 2012 r. i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania wskazując, że Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy. Sąd Rejonowy oddalił wniosek o zmianę postanowienia z dnia 13 maja 1993 r. o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym W. K. ze względu na upływ terminu przewidzianego w art. 679 § 1 k.p.c., jednak w ocenie Sądu Okręgowego podjętej po rozważeniu materiału dowodowego sprawy, stanowisko to nie jest uzasadnione. Uczestniczka postępowania U. T. zaskarżyła zażaleniem postanowienie Sądu Okręgowego w całości. Zarzuciła naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez zaniechanie przeprowadzenia rzetelnego postępowania dowodowego i wszechstronnego zbadania materiału dowodowego zebranego w sprawie, a także przez dowolną ocenę zgromadzonych dowodów; naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. przez niewskazanie przyczyn, z powodu których części dowodów odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Wskazała na sprzeczności istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na zażalenie wnioskodawca A. K. podniósł, że zarzuty uczestniczki są sprzeczne z procesową formą instytucji zażalenia do Sądu Najwyższego uregulowanego w art. 3941 § 11 k.p.c., która pozwala jedynie na badanie, czy Sąd drugiej instancji mógł uchylić zaskarżone postanowienie przy powołaniu się na przepis art. 386 § 4 k.p.c. Wniósł o oddalenie zażalenia i zasądzenie od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 3 Zakres kognicji Sądu Najwyższego przy rozpoznawaniu zażalenia wniesionego na podstawie art. 3941 § 11 k.p.c. jest ograniczony jedynie do zbadania istnienie formalnych, procesowych podstaw wydania zaskarżonego orzeczenia, które określa art. 386 § 2 lub § 4 k.p.c. (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2012 r. IV CZ 147/12, OSNC 2013 r., nr 3, poz. 41). Tak określony zakres kontroli nie obejmuje oceny zasadności roszczeń ani merytorycznego badania stanowiska prawnego sądu drugiej instancji, jak również badania prawidłowości zastosowania przepisów prawa procesowego, które nie odnoszą się ściśle do wskazanych w art. 386 § 2 i § 4 k.p.c. podstaw uzasadniających uchylenie orzeczenia sądu pierwszej instancji. Sąd Najwyższy uwzględnia zażalenie, jeżeli stwierdzi błędne zakwalifikowanie przez sąd odwoławczy określonej sytuacji procesowej, jako odpowiadającej powołanej w zaskarżonym wyroku podstawie kasatoryjnej. W okolicznościach niniejszej sprawy słusznie Sąd Okręgowy przyjął, że w następstwie bezpodstawnego uznanie przez Sąd Rejonowy istnienia przesłanki unicestwiającej żądanie w postaci upływu terminu przewidzianego w art. 679 § 1 k.p.c., doszło do oddalenia wniosku mimo nierozpoznania istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c. Nie może odnieść skutku zażalenie uczestniczki, w którym skarżąca zarzucając naruszenie przepisów postępowania, nie podnosi zarzutu naruszenia art. 386 § 4 k.p.c. i nie kwestionuje oceny Sądu Okręgowego, odnośnie do nierozpoznania istoty sprawy przez Sąd pierwszej instancji. Z tych względów na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 108 § 2 w zw. z art. 39821 k.p.c. orzeczono jak sentencji. es
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI