III CZ 68/10

Sygn. akt III CZ 68/10 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 15 kwietnia 2011 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Marian Kocon (przewodniczący) 
SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca) 
SSN Kazimierz Zawada 
 
 
w sprawie z powództwa Agencji Wydawniczej "T." sp. z o.o.  
w C. 
przeciwko B. O. 
przy interwencji  ubocznej po stronie pozwanej S.-P. S.A. w R. 
o zakazanie czynów nieuczciwej konkurencji, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w  dniu 15 kwietnia 2011 r., 
zażalenia strony powodowej na postanowienie o kosztach zawarte 
w wyroku Sądu Apelacyjnego  
z dnia 27 maja 2010 r.,  
 
 
odrzuca zażalenie. 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Sąd Apelacyjny wydał w dniu 27 maja 2010 r. wyrok, którym zmienił 
orzeczenie Sądu Okręgowego w K. zapadłe w sprawie z powództwa Agencji 
Wydawniczej „T.” Spółki z o.o. w C. przeciwko B. O., przy interwencji ubocznej po 
stronie pozwanej S.-P. S.A. w  R. o zakazanie czynów nieuczciwej konkurencji. 
Wyrok z 27 maja 2010 r. stanowił trzecie kolejne rozstrzygnięcie Sądu 
Apelacyjnego w tej sprawie, ponieważ dwa poprzednie wyroki tego Sądu zostały 
uchylone przez Sąd Najwyższy – pierwszy w części zmieniającej orzeczenie Sądu 
Okręgowego oraz w zakresie kosztów procesu; drugi w całości. Ponieważ w drugim 
orzeczeniu Sąd Apelacyjny zmienił rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego w ten 
sposób, że oddalił powództwo – w  postanowieniu o kosztach procesu nałożył na 
stronę powodową obowiązek zapłacenia pozwanej kwoty 127.640 zł oraz 
interwenientowi ubocznemu po stronie pozwanej – kwoty 23.360 zł. Po uchyleniu 
tego wyroku przez Sąd Najwyższy powód złożył wniosek restytucyjny o zwrot 
wyegzekwowanych kosztów.  
W wyroku z 27 maja 2010 r. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu pierwszej 
instancji, jednak tylko częściowo oddalił powództwo, uznając za uzasadnione 
zakazanie pozwanej wprowadzania do obrotu konkretnie wymienionych trzech 
czasopism krzyżówkowych opatrzonych na okładce oznaczeniami numerycznymi 
oraz nakazanie jej opublikowania stosownego oświadczenia w prasie i obciążył 
strony kosztami postępowania pierwszoinstancyjnego po połowie (pkt 1). 
W  pozostałej części Sąd odwoławczy oddalił apelację (pkt 2). Kosztami 
postępowań apelacyjnego i kasacyjnego także obciążył obie strony po połowie 
i  z  tego tytułu zasądził od pozwanej na rzecz powoda 50.000 zł (pkt 3). W punkcie 
4 wyroku Sąd drugiej instancji zasądził od pozwanej na rzecz strony powodowej 
kwotę 63.820 zł „tytułem wyegzekwowanej części świadczenia w zakresie kosztów 
postępowania”. 
W uzasadnieniu wyroku Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że pozwana nie 
kwestionowała, iż wyegzekwowała od powoda wszystkie sumy należne jej z tytułu 
kosztów ujęte w poprzednim wyroku Sądu Apelacyjnego w kwocie 127.640 zł, 

 
3 
wobec czego na podstawie art. 415 k.p.c. w zw. z art. 39815 k.p.c. i przy 
zastosowaniu tej samej zasady rozkładu kosztów sporu (po 1/2) – powinna zwrócić 
połowę wyegzekwowanego świadczenia. 
Po wydaniu wyroku powód złożył wniosek z 9 czerwca 2010 r. o jego 
uzupełnienie przez zamieszczenie postanowienia w przedmiocie zwrotu na rzecz 
powoda kosztów zgłoszonej interwencji, wyegzekwowanych od niego przez 
interwenienta. 
Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2010 r. Sąd Apelacyjny uzupełnił wyrok 
w ten sposób, że oddalił żądanie zwrotu wyegzekwowanego świadczenia z tytułu 
kosztów postępowania w pozostałym zakresie. W motywach postanowienia 
wyjaśnił, że powód składając wniosek o zwrot wyegzekwowanego świadczenia  
podał, iż wyegzekwowana kwota wynosi 130.000 zł, jednak tego faktu nie wykazał. 
Pozwana przyznała, że ściągnęła zasądzone koszty, natomiast interwenient nie 
wypowiedział się w tej sprawie. Sąd nie znalazł podstaw, aby zastosować 
domniemanie procesowe z art. 230 k.p.c. ponieważ podana przez powoda suma 
jaką od niego wyegzekwowano nie zgadza się z tą, jaka powinna zostać ściągnięta, 
gdyby koszty wyegzekwował także interwenient. 
Po otrzymaniu odpisu wyroku z uzasadnieniem powód złożył zażalenie „na 
postanowienie Sądu Apelacyjnego w zakresie zwrotu kosztów procesu zawarte w 
pkt 3 i 4 wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 27 maja 2010 r.” i wniósł „o zmianę 
zaskarżonego wyroku w zakresie postanowienia orzekającego o  kosztach tj. pkt 3 i 
4 poprzez zasądzenie kosztów wyegzekwowanych od powoda na rzecz 
interwenienta ubocznego w kwocie 23.360 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania 
apelacyjnego”. Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 102 
§ 1 w zw. z art. 39815 § 1 i w zw. z art. 415 k.p.c. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Znowelizowany art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c. wprowadził zażalenie do Sadu 
najwyższego na postanowienie co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem 
rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Taki charakter mają koszty niezbędne do 
celowego dochodzenia praw i celowej obrony, które powstały w postępowaniu 
drugoinstancyjnym i o których sąd odwoławczy orzeka w ramach realizacji 

 
4 
zawartego w art. 108 § 1 k.p.c. obowiązku zamieszczenia w orzeczeniu kończącym 
sprawę w instancji rozstrzygnięcia o kosztach (por. postanowienie Sądu 
Najwyższego z 23 marca 2010 r., II PZ 4/10, baza elektroniczna Lex nr 688681). 
Inny charakter ma natomiast przewidziana w art. 415 k.p.c. (w zw. z art. 39815 § 1 
k.p.c.) 
instytucja 
restytucji, 
umożliwiająca 
usunięcie 
skutków 
wykonania 
prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji, które następnie zostało uchylone 
przez Sąd Najwyższy, a po ponownym rozpoznaniu sprawy zapadło rozstrzygnięcie 
odmiennej treści, powodujące, że przymusowo wykonane świadczenie stało się 
nienależne. Orzeczenie w tym przedmiocie jest rodzajowo odmienne od orzeczenia 
co do kosztów procesu. O ile bowiem orzeczenie o kosztach obejmuje 
rozstrzygnięcie o obowiązku zwrotu między stronami poniesionych przez nie w toku 
procesu kosztów związanych z jego prowadzeniem, stanowiących świadczenia 
należne, o tyle orzeczenie o zwrocie wyegzekwowanego świadczenia odnosi się do 
obciążeń 
nienależnych, 
podstawa 
spełnienia 
których 
odpadła 
w 
wyniku 
ostatecznego rozstrzygnięcia sporu. 
Nawet więc w sytuacji, w której wyegzekwowanym świadczeniem są koszty 
procesu, wniosek o zwrot tego świadczenia jako nienależnego i rozstrzygnięcie 
o  tym wniosku nie stanowią postanowienia co do kosztów procesu, wobec czego 
art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c. nie może stanowić podstawy uprawniającej do złożenia 
zażalenia 
zaskarżającego 
rozstrzygnięcie 
o 
zwrocie 
wyegzekwowanego 
świadczenia. 
Poszukiwaniu innej ewentualnej podstawy zaskarżenia takiego postanowienia 
w  niniejszej sprawie stoi na przeszkodzie okoliczność, że we wskazanych przez 
skarżącego punktach wyroku brak substratu zaskarżenia, nie ma w nim bowiem 
orzeczenia, przeciwko któremu powód kieruje swoje zażalenie. Przedmiotem 
zażalenia jest pominięcie w orzeczeniu Sądu Apelacyjnego postanowienia 
o  zwrocie kosztów interwencji ubocznej. Rzeczywiście w wyroku zabrakło 
rozstrzygnięcia o wniosku powoda dotyczącym zwrotu kosztów, które przymusowo 
ściągnął od niego interwenient uboczny. Ten brak uzupełniony został jednak 
w  wyniku złożonego przez powoda wniosku z 9 czerwca 2010 r. - postanowieniem 
Sądu Apelacyjnego z dnia 25 czerwca 2010 r. Orzeczenie, którego pominięcie 
podnosi skarżący zostało więc wydane w drodze postępowania o uzupełnienie 

 
5 
wyroku. Natomiast we wskazanych przez skarżącego punktach wyroku nie ma ani 
pozytywnego, ani negatywnego orzeczenia odnoszącego się co do całości lub 
części wniosku o zwrot świadczenia wyegzekwowanego przez interwenienta. 
Znajduje się tam jedynie orzeczenie o zwrocie świadczenia wyegzekwowanego 
przez pozwaną. Ponieważ zaskarżenie orzeczenia, które nie istnieje jest 
niedopuszczalne, konieczne było odrzucenie zażalenia powoda na podstawie art. 
3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c., art. 373 k.p.c. i art. 370 k.p.c.