III CZ 65/24

Sąd NajwyższyWarszawa2024-05-22
SNCywilneprawa rzeczoweŚrednianajwyższy
służebność gruntowazniesienie służebnościskarga kasacyjnadopuszczalnośćwartość przedmiotu zaskarżeniaprawa majątkoweSąd Najwyższypostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, potwierdzając, że sprawy o zniesienie służebności gruntowej należą do spraw majątkowych, a wartość przedmiotu zaskarżenia poniżej 50 000 zł uniemożliwia jej wniesienie.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie o zniesienie służebności gruntowej. Pozwany zarzucił naruszenie przepisów postępowania, twierdząc, że sprawa nie jest majątkowa i skarga kasacyjna jest dopuszczalna mimo niskiej wartości przedmiotu sporu. Sąd Najwyższy uznał jednak, że sprawy o zniesienie służebności są sprawami majątkowymi, a wartość przedmiotu zaskarżenia poniżej 50 000 zł skutkuje niedopuszczalnością skargi kasacyjnej, oddalając tym samym zażalenie.

Przedmiotem postępowania przed Sądem Najwyższym było zażalenie wniesione przez pozwanego S. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 4 października 2023 r., które odrzuciło skargę kasacyjną pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 25 kwietnia 2023 r. Sąd Okręgowy w tym wyroku zmienił częściowo wyrok Sądu Rejonowego w Jaśle, oddalając powództwo w stosunku do jednej z działek i zasądzając wynagrodzenie za zniesienie służebności gruntowej. Pozwany w swojej skardze kasacyjnej zarzucił Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 398^2 § 1 k.p.c. przez błędne uznanie sprawy o zniesienie służebności za sprawę o prawa majątkowe, co miało skutkować niedopuszczalnością skargi ze względu na niską wartość przedmiotu sporu (1000 zł). Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie na posiedzeniu niejawnym, uznał je za nieuzasadnione. Powołując się na utrwalone orzecznictwo, Sąd Najwyższy potwierdził, że sprawy o zniesienie służebności gruntowej należą do kategorii spraw o prawa majątkowe. W związku z tym, o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia, która nie może być wyższa od wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji. Ponieważ wartość ta była niższa niż 50 000 zł, Sąd Okręgowy zasadnie odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na podstawie art. 398^14 w zw. z art. 394^1 § 3 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sprawy o zniesienie służebności gruntowej należą do kategorii spraw o prawa majątkowe.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym sprawy o ochronę, ustalenie wygaśnięcia lub zniesienie służebności są sprawami o prawa majątkowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w kontekście utrzymania w mocy postanowienia o odrzuceniu skargi)

Strony

NazwaTypRola
S. S.osoba_fizycznaskarżący
K. M.osoba_fizycznapowód
S. S.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do orzekania w przedmiocie zażalenia.

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do oddalenia zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis określający dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o prawa majątkowe.

k.c. art. 222

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący ochrony prawa własności, powiązany ze służebnościami.

k.c. art. 251

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący ochrony służebności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawy o zniesienie służebności gruntowej są sprawami o prawa majątkowe. Wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej była niższa niż wymagane 50 000 zł.

Odrzucone argumenty

Sprawa o zniesienie służebności nie jest sprawą o prawa majątkowe, a skarga kasacyjna jest dopuszczalna mimo niskiej wartości przedmiotu sporu.

Godne uwagi sformułowania

w orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że sprawy o ochronę służebności (...), jak również o ustalenie wygaśnięcia służebności, czy jej zniesienia należą do kategorii spraw o prawa majątkowe wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej nie może być wyższa od wartości przedmiotu zaskarżenia wskazanej w apelacji

Skład orzekający

Jacek Grela

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o zniesienie służebności gruntowych i wymogu minimalnej wartości przedmiotu zaskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o zniesienie służebności gruntowych i sytuacji, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest poniżej 50 000 zł.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie potwierdza ugruntowaną linię orzeczniczą w istotnej kwestii proceduralnej dotyczącej skargi kasacyjnej w sprawach o prawa majątkowe, co jest ważne dla praktyków prawa cywilnego.

Kiedy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy przypomina o progu 50 000 zł w sprawach o służebności.

Dane finansowe

WPS: 1000 PLN

wynagrodzenie za zniesienie służebności: 5773 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
III CZ 65/24
POSTANOWIENIE
22 maja 2024 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Jacek Grela
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 22 maja 2024 r. w Warszawie
‎
zażalenia S. S.
‎
na postanowienie Sądu Okręgowego w Krośnie
‎
z 4 października 2023 r., I Ca 296/20,
‎
w sprawie z powództwa K. M.
‎
przeciwko S. S.
‎
o zniesienie służebności gruntowej bez wynagrodzenia ewentualnie o zniesienie służebności gruntowej za wynagrodzeniem,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
K. M. w pozwie skierowanym przeciwko S. S. wniósł o zniesienie bez wynagrodzenia służebności przejazdu, przegonu i przechodu obciążającej nieruchomość położoną w N., składającą się z działek ewidencyjnych nr […] oraz […]1 na rzecz nieruchomości stanowiącej działkę nr […]2 położonej w N.. W razie nieuwzględnienia tego roszczenia wniósł o zniesienie tej służebności za wynagrodzeniem.
Sąd Okręgowy w Krośnie wyrokiem z 25 kwietnia 2023 r. zmienił w punkcie
‎
I zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Jaśle z 5 marca 2020 r. w części, w ten sposób, że oddalił powództwo w stosunku do działki nr […], w miejsce 4233 zł zasądził 5773 zł płatne w terminie 14 dni od prawomocności wyroku, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie płatności w wyznaczonym przez Sąd terminie oraz oddalił apelację w pozostałym zakresie.
Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia wniósł pozwany.
Postanowieniem z 4 października 2023 r. Sąd Okręgowy w Krośnie odrzucił tę skargę.
Powyższe orzeczenie zaskarżył zażaleniem pozwany, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 398
2
§ 1 k.p.c. przez niezasadne przyjęcie, że sprawa o zniesienie służebności jest sprawą o prawa majątkowe i tym samym skarga kasacyjna w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna z uwagi na fakt, iż wartość przedmiotu sporu została określona przez powoda na 1000 zł.
We wnioskach skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie okazało się nieuzasadnione.
Trafnie wskazał Sąd Okręgowy, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że sprawy o ochronę służebności (art. 222 w zw.
‎
z art. 251 k.c.), jak również o ustalenie wygaśnięcia służebności, czy jej zniesienia należą do kategorii spraw o prawa majątkowe, w których o dopuszczalności skargi kasacyjnej przesądza wartość przedmiotu zaskarżenia (zob. postanowienia SN: z 12 lutego 2002 r., I CZ 218/01; z 7 maja 2002 r., I CZ 28/02; z 30 marca 2006 r., III CZ 11/06; z 2 sierpnia 2006 r., I CZ 46/06; z 25 maja 2007 r., I CZ 64/07 z 26 marca 2009 r., I CZ 11/09 oraz 3 czerwca 2015 r., V CZ 30/15).
Przypomnieć należy, że wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej nie może być wyższa od wartości przedmiotu zaskarżenia wskazanej
‎
w apelacji. Z tej przyczyny, że wartość przedmiotu zaskarżenia, odpowiadająca wartości przedmiotu zaskarżenia wskazanej w apelacji, jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych, Sąd Okręgowy zasadnie odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną.
Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 398
14
w zw.
‎
z art. 394
1
§ 3 k.p.c., orzekł jak w sentencji.
[SOP]
(r.g.)
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI