III CZ 6/06

Sąd Najwyższy2006-03-22
SNCywilneprawo rzeczoweWysokanajwyższy
zasiedzeniewznowienie postępowaniaskarga kasacyjnaprawomocność orzeczeniapostępowanie nieprocesowenieruchomości

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, uznając, że skarga o wznowienie od orzeczenia sądu drugiej instancji jest dopuszczalna nawet w przypadku wniesienia skargi kasacyjnej.

Sąd Okręgowy odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ orzeczenie sądu drugiej instancji nie było prawomocne z powodu wniesienia skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy uchylił to postanowienie, stwierdzając, że możliwość żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 524 § 2 k.p.c. nie jest wyłączona przez wniesienie skargi kasacyjnej, a orzeczenie sądu drugiej instancji w postępowaniu nieprocesowym staje się prawomocne z chwilą ogłoszenia.

Sąd Okręgowy w R. postanowieniem z dnia 14 września 2005 r. odrzucił skargę Z.P. o wznowienie postępowania w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Sąd Okręgowy uzasadnił odrzucenie skargi tym, że zgodnie z art. 524 § 2 k.p.c., skarga o wznowienie postępowania może być wniesiona tylko od prawomocnego postanowienia. Wskazał, że orzeczenie Sądu Okręgowego z dnia 28 kwietnia 2005 r. nie było prawomocne, ponieważ wpłynęła od niego skarga kasacyjna. W związku z tym, skarga o wznowienie postępowania od nieprawomocnego orzeczenia była niedopuszczalna. Z.P. złożył zażalenie na to postanowienie. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że przepis art. 398¹ § 1 k.p.c. stanowi, iż skarga kasacyjna przysługuje od prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji. Jednakże, w postępowaniu nieprocesowym, zgodnie z art. 13 § 2 k.p.c., orzeczenie sądu drugiej instancji staje się prawomocne z chwilą jego ogłoszenia. Sąd Najwyższy podkreślił, że możliwość żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 524 § 2 k.p.c. nie jest wyłączona przez wniesienie skargi kasacyjnej przez uczestnika postępowania. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, skarga o wznowienie postępowania jest dopuszczalna.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że w postępowaniu nieprocesowym orzeczenie sądu drugiej instancji staje się prawomocne z chwilą jego ogłoszenia, a możliwość żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 524 § 2 k.p.c. nie jest wyłączona przez wniesienie skargi kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Z.P.

Strony

NazwaTypRola
J.S.osoba_fizycznawnioskodawca
M.T.osoba_fizycznauczestnik
K.T.osoba_fizycznauczestnik
P.A.osoba_fizycznauczestnik
B.B.osoba_fizycznauczestnik
J.J.osoba_fizycznauczestnik
B.J.osoba_fizycznauczestnik
Z.P.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 524 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zainteresowany, który nie był uczestnikiem postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy, może żądać wznowienia postępowania, jeżeli postanowienie to narusza jego prawa.

k.p.c. art. 398¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna przysługuje od wydanego przez Sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, do czynności w postępowaniu nieprocesowym stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu procesowym.

k.p.c. art. 398¹⁵ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oddala skargę kasacyjną, gdy jest ona oparta na usprawiedliwionych podstawach lub gdy narusza prawo.

Pomocnicze

k.p.c. art. 410 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisów o postępowaniu w sprawach o rozwód i separację stosuje się odpowiednio w sprawach o unieważnienie małżeństwa, o ustalenie istnienia lub nieistnienia albo o zaprzeczenie ojcostwa lub macierzyństwa oraz o roszczenia o świadczenia alimentacyjne.

k.p.c. art. 519¹

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna w postępowaniu nieprocesowym.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie sądu drugiej instancji w postępowaniu nieprocesowym staje się prawomocne z chwilą jego ogłoszenia. Wniesienie skargi kasacyjnej nie wyłącza możliwości żądania wznowienia postępowania.

Odrzucone argumenty

Skarga o wznowienie postępowania od nieprawomocnego orzeczenia jest niedopuszczalna.

Godne uwagi sformułowania

nie sposób uznać takiej odmienności postępowania kasacyjnego w procesie i w postępowaniu nieprocesowym, która pozwalałaby przyjmować, że w procesie skarga kasacyjna przysługuje od prawomocnego orzeczenia, a w postępowaniu nieprocesowym od nieprawomocnego. w postępowaniu nieprocesowym orzeczenie sądu drugiej instancji staje się prawomocne z chwilą jego ogłoszenia. Tej możliwości żądania wznowienia postępowania nie przeszkadza wniesienie skargi kasacyjnej przez uczestnika.

Skład orzekający

Stanisław Dąbrowski

przewodniczący, sprawozdawca

Jan Górowski

członek

Marian Kocon

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie momentu prawomocności orzeczenia sądu drugiej instancji w postępowaniu nieprocesowym oraz dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania mimo wniesienia skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji w postępowaniu nieprocesowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawomocnością orzeczeń i możliwością wznowienia postępowania, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Kiedy skarga kasacyjna nie blokuje wznowienia postępowania? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZ 6/06 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 22 marca 2006 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Stanisław Dąbrowski (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Jan Górowski 
SSN Marian Kocon 
 
 
w sprawie z wniosku J.S. 
przy uczestnictwie M.T., K.T., P.A., B.B., J.J. i B.J. 
o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, 
w przedmiocie skargi Z.P.  
o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Okręgowego        
w R. z dnia 28 kwietnia 2005 roku w sprawie [...] i postanowieniem Sądu 
Rejonowego w P. z dnia 27 października 2004 roku w sprawie [...] 
po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu niejawnym  
w dniu 22 marca 2006 r., 
zażalenia skarżącego Z.P.  
na postanowienie Sądu Okręgowego w R. 
z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt [...], 
 
 
 
uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę Sądowi 
Okręgowemu w R. do ponownego rozpoznania i  orzeczenia o 
kosztach postępowania zażaleniowego. 
 
 

 
 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Sąd Okręgowy w R. postanowieniem z dnia 14 września 2005 r. odrzucił 
skargę Z.P. o wznowienie postępowania o stwierdzenie nabycia własności 
nieruchomości przez zasiedzenie zakończonego postanowieniem tego Sądu 
Okręgowego z dnia 28 kwietnia 2005 r. oddalającym apelację od postanowienia 
Sądu Rejonowego w P. z dnia 27 października 2004 r.   
 
W uzasadnieniu Sąd Okręgowy wskazał, że stosownie do art. 524 § 2 k.p.c. 
zainteresowany, 
który 
nie 
był 
uczestnikiem 
postępowania 
zakończonego 
prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy, może żądać 
wznowienia postępowania, jeżeli postanowienie to narusza jego prawa. Z.P. nie był 
uczestnikiem postępowania zakończonego prawomocnym  postanowieniem Sądu 
Okręgowego w R. z dnia 28 kwietnia 2005 r. Jednakże wskazane orzeczenie Sądu 
drugiej instancji – zdaniem Sądu Okręgowego – nie jest prawomocne, gdyż 
wpłynęła od tego postanowienia skarga kasacyjna K.T. i M.T. Skarga o wznowienie 
postępowania od nieprawomocnego orzeczenia jest niedopuszczalna i na mocy art. 
410 § 1 k.p.c. w zw. z art. 524 § 2 k.p.c. podlega odrzuceniu.  
 
Na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania Z.P. 
złożył zażalenie, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi 
Okręgowemu do ponownego rozpoznania.           
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Przepis art. 3981 § 1 k.p.c. stanowi, że skarga kasacyjna przysługuje od 
wydanego przez Sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku. Wprawdzie w art. 
5191 k.p.c. dotyczącym skargi kasacyjnej w postępowaniu nieprocesowym nie ma 
mowy o   prawomocności zaskarżanych orzeczeń, ale nie sposób uznać takiej 
odmienności 
postępowania 
kasacyjnego 
w 
procesie 
i 
w 
postępowaniu 
nieprocesowym, która pozwalałaby przyjmować, że w procesie skarga kasacyjna 
przysługuje od  prawomocnego orzeczenia, a w postępowaniu nieprocesowym 
od    nieprawomocnego. Mając na względzie art. 13 § 2 k.p.c. należy uznać, 
że  w   postępowaniu nieprocesowym orzeczenie sądu drugiej instancji staje się 
prawomocne z chwilą jego ogłoszenia. Od tej chwili, jeżeli zapadło orzeczenie 

 
 
3 
co  do istoty sprawy, zainteresowany, który nie był uczestnikiem postępowania 
może żądać wznowienia postępowania na podstawie art. 524 § 2 k.p.c. 
Tej  możliwości żądania wznowienia postępowania nie przeszkadza wniesienie 
skargi kasacyjnej przez uczestnika. 
 
Z powyższych względów na mocy art. 39815 § 1 zdanie pierwsze w zw. z art. 
3941 § 3 i art. 13 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI