V CZ 117/06

Sygn. akt V CZ 117/06 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 25 stycznia 2007 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) 
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) 
SSN Zbigniew Kwaśniewski 
 
 
w sprawie z powództwa R. Z. i małoletniej A. Z. 
działającej przez matkę R. Z. 
przeciwko Gminie J. i Skarbowi Państwa - Wojewodzie […]  
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym  
w Izbie Cywilnej w dniu 25 stycznia 2007 r., 
zażalenia powódek na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] 
z dnia 6 października 2006 r.,  
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
 
 
Uzasadnienie 
 

 
2 
Postanowieniem z dnia 6 października 2006 r., Sąd Apelacyjny odrzucił 
apelację powódek R. Z. i małoletniej A. Z. działającej przez matkę R. Z. od wyroku 
Sądu Okręgowego w  K. z dnia 26 stycznia 2006 r. w sprawie przeciwko Gminie J. 
i  Skarbowi Państwa – Wojewodzie. W uzasadnieniu podał, że powódki, będąc 
zwolnione całkowicie od kosztów sądowych i   reprezentowane przez adwokata, 
miały obowiązek uiszczenia opłaty podstawowej w wysokości 30 zł, czego nie 
uczyniły. 
W zażaleniu pełnomocnik procesowy powódek podniósł zarzut obrazy art. 14 
ust. 2 i 3 oraz art. 149 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych 
w  sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398 z późn. zm.), w uzasadnieniu 
wywodząc między innymi, iż zaskarżony wyrok został wydany przed dniem wejścia 
w życie nowej ustawy o kosztach sądowych, zaś czynności podejmowane w tzw. 
postępowaniu międzyinstancyjnym – niezależnie od chwili wniesienia środka 
odwoławczego – otwierały faktycznie postępowanie przed Sądem drugiej instancji. 
Ponieważ przypadały one na okres obowiązywania dawnej ustawy o kosztach, 
zdaniem strony żalącej, aż do chwili prawomocnego rozstrzygnięcia przez Sąd 
odwoławczy, zastosowanie znajduje ta ustawa, co skutkuje niedopuszczalnością 
odrzucenia apelacji z powodu jej nieopłacenia. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zażalenie okazało się pozbawione usprawiedliwionych podstaw. Co prawda 
trzeba przyznać rację żalącym, iż sposób rozumienia terminu „zakończenia 
postępowania w danej instancji”, jako rozgraniczającego stosowanie dawnych 
i  nowych przepisów o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, nie jest 
jednoznacznie pojmowany w doktrynie i w orzecznictwie, w sprawie nie chodzi 
jednak tak naprawdę o określenie chwili zakończenia postępowania przed Sądem 
Okręgowym, lecz o moment, w którym rozpoczęło się postępowanie przed Sądem 
Apelacyjnym. Ten bowiem moment będzie decydował o tym, jakie przepisy 
o  kosztach powinny znaleźć zastosowanie na kolejnym etapie postępowania, 
tj.  przed Sądem drugiej instancji. 
W orzecznictwie Sądu Najwyższego zapadłym po wejściu w życie ustawy 
z  dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w  sprawach cywilnych (dalej: 
„u.k.s.c.”) trafnie przyjęto, iż z uwagi na wyjątkowy charakter normy prawa 

 
3 
intertemporalnego, jaka wynika z art. 149 ust. 1 u.k.s.c., pierwszeństwo należy 
przyznać stosowaniu ustawy nowej (tak m.in. w postanowieniach SN: z 28 czerwca 
2006 r., III CZ 36/06, Wokanda 2006 nr 11, poz. 8; z 27 lipca 2006 r., III CZ 46/06, 
niepubl.; z 22 listopada 2006 r., V CZ 92/06, niepubl.). 
O ile zatem należy zgodzić się z argumentem, iż Sąd Okręgowy, z uwagi na 
dyspozycję art. 149 ust. 1 u.k.s.c., prawidłowo powinien był stosować (i faktycznie 
stosował) przepisy nieobowiązującej już ustawy o kosztach sądowych w sprawach 
cywilnych z 1967 r., o tyle nie można zgodzić się z twierdzeniem, że jakakolwiek 
czynność apelujących, podjęta przed Sądem pierwszej instancji w celu zaskarżenia 
wyroku, otworzyła nowy etap postępowania. Postępowanie odwoławcze otwiera 
bowiem dopiero wniesienie środka zaskarżenia za pośrednictwem sądu, który 
wydał zaskarżone orzeczenie. Moment ten jest miarodajny dla określenia, jakie 
przepisy o kosztach sądowych znajdą zastosowanie (tak m.in. w uzasadnieniu 
uchwały SN z 25 października 2006 r., III CZP 73/06, niepubl.). 
Z akt sprawy wynika, że co prawda wniosek o sporządzenie uzasadnienia 
wyroku i doręczenia powódkom odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem został 
złożony w Sądzie Okręgowym w K. dnia 2 lutego 2006 r. (k. 634), jednakże samą 
apelację wniesiono, poprzez jej złożenie w biurze podawczym Sądu pierwszej 
instancji, dopiero 27 marca 2006 r. (k. 659). Skoro zatem wniesienie środka 
zaskarżenia jest pierwszą czynnością postępowania odwoławczego – co w  sprawie 
niniejszej nastąpiło po dniu wejścia w życie u.k.s.c. (tj. po 2 marca 2006 r.) – to tym 
samym Sąd Apelacyjny prawidłowo zastosował w sprawie przepisy nowe, zaś 
nieopłacenie środka odwoławczego, sporządzonego przez profesjonalnego 
pełnomocnika procesowego, opłatą stałą w wysokości 30 zł uzasadniało odrzucenie 
apelacji na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c. 
Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 k.p.c. 
w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie. 
 
 
db