III CZ 55/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenie spółki „F.” sp. z o.o. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, które odrzuciło skargę kasacyjną spółki z powodu nieuiszczenia w terminie opłaty od skargi kasacyjnej. Sąd Apelacyjny wskazał, że odpis postanowienia odmawiającego zwolnienia od opłaty został doręczony pełnomocnikowi spółki, a opłata została uiszczona po terminie. Spółka w zażaleniu podniosła zarzut niezgodności przepisów z Konstytucją i wniosła o zawieszenie postępowania w związku z toczącym się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowaniem. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że katalog postanowień zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego jest zamknięty i nie obejmuje postanowień w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. Podkreślił, że kontrola postanowienia odmawiającego zwolnienia od opłaty jest możliwa w ramach zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej, ale wymaga złożenia wniosku na podstawie art. 380 k.p.c. i odpowiedniej argumentacji. Ponieważ spółka nie złożyła takiego wniosku ani nie podniosła argumentów kwestionujących zasadność odmowy zwolnienia, Sąd Najwyższy nie mógł przeprowadzić takiej kontroli. W związku z tym zażalenie zostało oddalone, a spółka obciążona kosztami postępowania zażaleniowego. Sąd zaznaczył, że postępowanie przed TK zostało umorzone.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących zaskarżalności postanowień o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych oraz zakresu kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, w której nie złożono wniosku o kontrolę na podstawie art. 380 k.p.c.
Zagadnienia prawne (3)
Czy postanowienie sądu drugiej instancji odmawiające zwolnienia od opłaty od skargi kasacyjnej podlega zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, katalog postanowień zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego jest zamknięty i nie obejmuje postanowień w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 394^1 § 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na ściśle określone postanowienia sądu drugiej instancji, a postanowienie odmawiające zwolnienia od opłaty od skargi kasacyjnej do nich nie należy.
Czy Sąd Najwyższy może badać zasadność odmowy zwolnienia od opłaty od skargi kasacyjnej w ramach rozpoznawania zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale pod warunkiem złożenia przez stronę stosownego wniosku na podstawie art. 380 k.p.c. i przedstawienia argumentacji kwestionującej odmowę zwolnienia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postanowienie odmawiające zwolnienia od opłaty, choć samo w sobie niezaskarżalne, może być przedmiotem kontroli w ramach zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej, jeśli strona w zażaleniu powoła się na art. 380 k.p.c. i wskaże na niezasadność odmowy.
Czy brak wniosku o kontrolę postanowienia odmawiającego zwolnienia od opłaty od skargi kasacyjnej na podstawie art. 380 k.p.c. uniemożliwia Sądowi Najwyższemu przeprowadzenie takiej kontroli?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak takiego wniosku uniemożliwia przeprowadzenie kontroli.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że w przypadku zawodowego pełnomocnika, wniosek o kontrolę postanowienia odmawiającego zwolnienia od opłaty musi być sformułowany jednoznacznie i powoływać art. 380 k.p.c., a w braku takiego wniosku kontrola nie jest dopuszczalna.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| "F." spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | powódka |
| Spółdzielnia Mieszkaniowa | inne | pozwana |
Przepisy (19)
Pomocnicze
k.p.c. art. 398 § 6 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
u.k.s.c. art. 112 § ust. 3
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
k.p.c. art. 103 § ust. 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 112 § ust. 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 2 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 77 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 78
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 176 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 1 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 1 § 1^1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 1 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 380
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 1 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Katalog postanowień zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego jest zamknięty i nie obejmuje postanowień w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. • Kontrola postanowienia odmawiającego zwolnienia od opłaty od skargi kasacyjnej jest możliwa w ramach zażalenia na odrzucenie skargi, ale wymaga złożenia wniosku na podstawie art. 380 k.p.c. i odpowiedniej argumentacji. • Brak wniosku o kontrolę postanowienia odmawiającego zwolnienia od opłaty od skargi kasacyjnej na podstawie art. 380 k.p.c. uniemożliwia Sądowi Najwyższemu przeprowadzenie takiej kontroli.
Odrzucone argumenty
Zaskarżone rozstrzygnięcie osadzone jest na art. 394^2 § 1 k.p.c., zawierającym zamknięty katalog przypadków, w których stronie przysługuje zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji. • Przepis art. 394^2 § 1 k.p.c. jest niezgodny z Konstytucją RP. • Należy zawiesić postępowanie przed Sądem Najwyższym w oparciu o art. 177 § 1 pkt 3 k.p.c. z uwagi na toczące się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowanie SK 81/22.
Godne uwagi sformułowania
Katalog postanowień zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego jest zamknięty • nie ma podstaw do przypisywania pismom wnoszonym przez takiego pełnomocnika treści wprost w tych pismach niewyrażonych • bez znaczenia dla wyniku rozpoznania zażalenia Spółki pozostawała podniesiona w zażaleniu okoliczność toczącego się przed Trybunałem, Konstytucyjnym postępowania SK 81/22
Skład orzekający
Agnieszka Piotrowska
przewodniczący, sprawozdawca
Władysław Pawlak
członek
Roman Trzaskowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaskarżalności postanowień o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych oraz zakresu kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, w której nie złożono wniosku o kontrolę na podstawie art. 380 k.p.c.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące zaskarżania postanowień o kosztach sądowych i zakresu kontroli Sądu Najwyższego, co jest ważne dla praktyków prawa procesowego.
“Kiedy Sąd Najwyższy może badać odmowę zwolnienia od kosztów sądowych? Kluczowe zasady procesowe.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.