III CZ 47/24

Sąd NajwyższyWarszawa2024-05-14
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga o stwierdzenie niezgodności z prawemniezgodność z prawemprawomocne orzeczeniereprezentacja procesowaadwokatradca prawnypełnomocnik z urzęduzażalenieSąd Najwyższypostanowienie wpadkowe

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wskazując na wymóg reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego oraz niedopuszczalność zaskarżenia postanowienia wpadkowego.

Sąd Okręgowy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, ponieważ została wniesiona osobiście przez skarżącą, a nie przez adwokata lub radcę prawnego, co jest wymogiem formalnym. Skarżąca wniosła zażalenie, domagając się uchylenia postanowienia i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, potwierdzając prawidłowość odrzucenia skargi ze względu na brak profesjonalnej reprezentacji oraz wskazując, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem nie przysługuje wobec postanowień wpadkowych.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie M. R. na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie, które odrzuciło skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Powodem odrzucenia przez Sąd Okręgowy było wniesienie skargi osobiście przez skarżącą, podczas gdy zgodnie z art. 87¹ § 1 k.p.c. do wniesienia takiej skargi wymagana jest reprezentacja przez adwokata lub radcę prawnego. Strona, której nie stać na opłacenie pełnomocnika, może wystąpić o ustanowienie go z urzędu. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy prawidłowo odrzucił skargę wniesioną z naruszeniem tego przepisu. Podkreślono, że odrzucenie skargi nie pozbawia strony prawa do wnioskowania o pełnomocnika z urzędu. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, powołując się na art. 398¹⁴ w zw. z art. 394¹ § 3 k.p.c. Dodatkowo wskazano, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje wobec wyroków kończących postępowanie w sprawie, a nie wobec postanowień wpadkowych, takich jak postanowienie odmawiające udzielenia zabezpieczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia musi być wniesiona przez adwokata lub radcę prawnego.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 87¹ § 1 k.p.c., strona nie może samodzielnie wnieść skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, lecz powinna do tego upoważnić adwokata lub radcę prawnego. W przypadku braku środków, strona może wnioskować o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

P. spółka akcyjna w W.

Strony

NazwaTypRola
M. R.osoba_fizycznaskarżąca
P. spółka akcyjna w W.spółkapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 87¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Strona nie może wnieść osobiście skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, lecz do wniesienia skargi powinna upoważnić adwokata lub radcę prawnego.

k.p.c. art. 424⁶ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Okręgowy prawidłowo odrzucił skargę wniesioną z naruszeniem art. 87¹ § 1 k.p.c.

k.p.c. art. 424¹

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres stosowania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (dotyczy wyroków kończących postępowanie).

Pomocnicze

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 1¹

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia (w kontekście odrzucenia skargi).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wymaga reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje od postanowień wpadkowych.

Odrzucone argumenty

Możliwość osobistego wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Możliwość zaskarżenia postanowienia o odmowie udzielenia zabezpieczenia za pomocą skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.

Godne uwagi sformułowania

strona nie może wnieść osobiście skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, lecz do wniesienia skargi powinna upoważnić adwokata lub radcę prawnego Odrzucenie skargi nie oznacza pozbawienia strony prawa do ustanowienia pełnomocnika z urzędu skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje wobec prawomocnych wyroków sądu drugiej instancji kończących postępowanie w sprawie. Tymczasem skarżąca zaskarżyła postanowienie wpadkowe

Skład orzekający

Dariusz Pawłyszcze

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu reprezentacji przez profesjonalnego pełnomocnika przy wnoszeniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem oraz niedopuszczalność takiej skargi wobec postanowień wpadkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i wymogów formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych związanych z wymogiem reprezentacji przez adwokata/radcę prawnego oraz zakresem stosowania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest ważne dla praktyków prawa, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Czy możesz sam wnieść skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowy wymóg formalny.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
III CZ 47/24
POSTANOWIENIE
14 maja 2024 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Dariusz Pawłyszcze
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 14 maja 2024 r. w Warszawie
‎
zażalenia M. R.
‎
na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z 11 stycznia 2024 r.,
XXVII WSC 1/24, w sprawie ze skargi M. R. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia Sądu Okręgowego w Warszawie
z 25 października 2023 r., XXVII Cz 1009/23,
‎
wydanego w sprawie z powództwa M. R.
‎
przeciwko P. spółce akcyjnej w W.
‎
o roszczenie z umowy pożyczki,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy odrzucił skargę
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia
, ponieważ zostało wniesione osobiście przez skarżącą, nie przez
adwokata lub radcę prawnego
.
W zażaleniu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpoznanie wniosku skarżącej o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Na podstawie art. 87
1
§ 1 k.p.c. strona nie może wnieść osobiście skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, lecz do wniesienia skargi powinna upoważnić
adwokata lub radcę prawnego
. Jeżeli strony nie stać na opłacenie pełnomocnika, może wystąpić o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Na podstawie art. 424
6
§ 3 k.p.c.
Sąd Okręgowy prawidłowo odrzucił skargę wniesioną z naruszeniem art.
87
1
§ 1 k.p.c.
Odrzucenie skargi nie oznacza pozbawienia strony prawa do ustanowienia pełnomocnika z urzędu do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Jeżeli skarżąca rzeczywiście w terminie do wniesienia skargi wniosła o ustanowienie pełnomocnika, to w przypadku ustanowienia pełnomocnika będzie on mógł wnieść skargę w imieniu skarżącej.
Ponieważ zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego jest prawidłowe, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na podstawie art. 398
14
w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c. Zażalenie na odrzucenie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia także powinno zostać wniesione adwokata lub radcę prawnego. Jeżeli jednak odrzucenie skargi nastąpiło z powodu naruszenia art. 87
1
§ 1 k.p.c., to zażalenie na odrzucenie wniesione z naruszeniem tego przepisu nie może zostać odrzucone, gdyż w ten sposób Sąd Najwyższy nigdy nie mógłby skontrolować merytorycznie prawidłowości odrzucenia skargi przez sąd powszechny. Sąd Okręgowy prawidłowo nie odrzucił zażalenia, lecz przedstawił je Sądowi Najwyższemu, który oddalił zażalenie, a nie odrzucił je na podstawie art. 397 § 1
1
w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c.
Niezależnie od powyższego skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje wobec prawomocnych wyroków sądu drugiej instancji kończących postępowanie w sprawie. Tymczasem skarżąca zaskarżyła postanowienie wpadkowe, oddalające zażalenie na odmowę udzielenia zabezpieczenia na czas trwania procesu. Po odmowie udzielenia zabezpieczenia strona może złożyć ponowny wniosek o udzielenie zabezpieczenia, pozbawiony wad wskazanych przez sąd w postanowieniu odmawiającym udzielenia zabezpieczenia.
[SOP]
[ms]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI