III Cz 447/14

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2014-04-15
SAOSCywilnespadkiŚredniaokręgowy
spadekstwierdzenie nabycia spadkuwniosekzwrot wnioskubrak formalnyskarbu państwasąd okręgowysąd rejonowyzażalenie

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie Skarbu Państwa na zarządzenie o zwrocie wniosku o stwierdzenie nabycia spadku, uznając, że wnioskodawca nie wykazał czynności podjętych w celu ustalenia spadkobierców.

Skarbu Państwa – Minister (...) złożył zażalenie na zarządzenie Sądu Rejonowego o zwrocie wniosku o stwierdzenie nabycia spadku po B. G. Wnioskodawca zarzucał naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących oznaczania uczestników postępowania i wzywania ich do udziału. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że wnioskodawca nie wykazał wystarczających czynności w celu ustalenia spadkobierców, co było warunkiem zwrotu wniosku.

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał zażalenie Skarbu Państwa – Ministra (...) na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 24 stycznia 2014 r., które zwróciło wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po B. G. (1). Sąd Rejonowy uznał, że wnioskodawca nie usunął braków formalnych wniosku w zakreślonym terminie, nie podając danych personalnych i adresów uczestników postępowania ani czynności podjętych w celu ich ustalenia. Wnioskodawca zarzucał naruszenie art. 511 k.p.c., art. 670 k.p.c. i art. 672 k.p.c. Sąd Okręgowy, powołując się na swoje wcześniejsze postanowienie z dnia 23 maja 2013 r., wyjaśnił, że wezwanie przez ogłoszenie stosuje się tylko, gdy wnioskodawca nie może wskazać osób zainteresowanych z powodu ich nieznajomości i praktycznej niewykonalności ustalenia. Sąd Rejonowy wezwał wnioskodawcę do wykazania podjętych czynności w celu ustalenia spadkobierców. Wnioskodawca złożył pismo, w którym podał, że spadkodawczyni nie pozostawiła testamentu, była bezdzietna i niezamężna, a spadek po niej przypadł Skarbowi Państwa. Sąd Okręgowy stwierdził jednak, że z odpisu aktu zgonu nie wynika brak zstępnych, a w przypadku ich braku, dziedziczą krewni. Ponieważ wnioskodawca nie podjął dalszych czynności w celu ustalenia danych spadkobierców, Sąd Rejonowy prawidłowo zwrócił wniosek na podstawie art. 130 § 2 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. Zażalenie zostało oddalone jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo zwrócił wniosek, ponieważ wnioskodawca nie wykazał wystarczających czynności w celu ustalenia spadkobierców, co było warunkiem zwrotu wniosku.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że wnioskodawca nie podjął wystarczających działań w celu ustalenia spadkobierców, a jedynie przedstawił odpis aktu zgonu, z którego nie wynikały wszystkie wymagane informacje. W związku z tym, brak było podstaw do dalszego prowadzenia postępowania bez ustalenia kręgu spadkobierców.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy w Gliwicach

Strony

NazwaTypRola
Skarb Państwa – Minister (...)organ_państwowywnioskodawca
B. G. (1)osoba_fizycznaspadkodawca
Skarb Państwa reprezentowany przez Wojewodę (...)organ_państwowypotencjalny uczestnik postępowania

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 130 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek zwrotu wniosku w przypadku nieusunięcia braków formalnych.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach cywilnych do innych postępowań.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2 zd. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 398

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 511

Kodeks postępowania cywilnego

Błędne zastosowanie przez sąd pierwszej instancji, zdaniem skarżącego.

k.p.c. art. 670

Kodeks postępowania cywilnego

Niezastosowanie przez sąd pierwszej instancji, zdaniem skarżącego.

k.p.c. art. 672

Kodeks postępowania cywilnego

Niezastosowanie przez sąd pierwszej instancji, zdaniem skarżącego.

k.p.c. art. 386 § § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Wiązanie sądu drugiej instancji oceną prawną i wskazaniami sądu odwoławczego.

k.c. art. 932

Kodeks cywilny

Porządek dziedziczenia ustawowego.

k.p.c. art. 510 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Definicja uczestnika postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wnioskodawca nie wykazał wystarczających czynności w celu ustalenia spadkobierców. Z przedłożonego odpisu aktu zgonu nie wynikają wszystkie wymagane informacje dotyczące spadkobierców. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepisy k.p.c. dotyczące zwrotu wniosku.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 511, 670, 672 k.p.c. przez sąd pierwszej instancji. Twierdzenie, że Skarb Państwa reprezentowany przez Wojewodę (...) jest jedynym uczestnikiem postępowania. Wniesienie wniosku do Urzędu Stanu Cywilnego o wydanie odpisu aktu zgonu jako wystarczające działanie.

Godne uwagi sformułowania

nie usunięto w terminie braków formalnych wniosku Sąd bada z urzędu, kto jest spadkobiercą Wezwać wnioskodawcę do wykazania czynności, które przedsięwziął w celu ustalenia spadkobierców nie podjął on żadnych czynności w celu ustalenia danych tych osób oraz ich miejsca zamieszkania

Skład orzekający

Leszek Dąbek

przewodniczący-sprawozdawca

Danuta Morys – Woźniak

sędzia

Marcin Rak

sędzia (del.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty stwierdzenia nabycia spadku, obowiązek wykazywania przez wnioskodawcę czynności w celu ustalenia spadkobierców, prawidłowość zwrotu wniosku przez sąd."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wystarczających działań wnioskodawcy w ustaleniu spadkobierców.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowych kwestii proceduralnych w postępowaniu spadkowym, choć pokazuje znaczenie dokładnego wykazania przez wnioskodawcę podjętych działań.

Nie wystarczy chcieć spadku – trzeba udowodnić, że szukałeś spadkobierców!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Cz 447/14 POSTANOWIENIE Dnia 15 kwietnia 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący-Sędzia: SO Leszek Dąbek (spr.) Sędziowie: SO Danuta Morys – Woźniak SR (del.) Marcin Rak po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2014 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Skarbu Państwa – Ministra (...) o stwierdzenie nabycia spadku po B. G. (1) na skutek zażalenia wnioskodawcy na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 24 stycznia 2014 r., sygn. akt I Ns 993/13 postanawia: oddalić zażalenie. SSR (del.) Marcin Rak SSO Leszek Dąbek SSO Danuta Morys – Woźniak Sygn. akt III Cz 447/14 UZASADNIENIE Przewodniczący Sąd Rejonowego w Gliwicach w zarządzeniu z dnia 24 01 2014r. zwrócił wniosek wnioskodawcy Skarbu Państwa – Ministra Skarbu Państwa, uznając, że wobec nie podania przez niego w zakreślonym terminie danych personalnych i adresów uczestników postępowania (spadkobierców B. G. (2) ) oraz czynności, które podjął w celu ich ustalenia nie usunięto w terminie braków formalnych wniosku. Zarządzenie zaskarżył wnioskodawca Skarbu Państwa – Minisetr (...) , który wnosił o jego uchylenie. W zażaleniu zarzucał, że przy ferowaniu zaskarżonego zarządzenia naruszono prawo procesowe, regulacje: - art. 511 k.p.c. poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że nie oznaczył on wszystkich uczestników postępowania, w sytuacji, gdy w piśmie z dnia 29 11 2013r. wskazał, że obok niego jedynym uczestnikiem postępowania jest Skarb Państwa reprezentowany przez Wojewodę (...) , - art. 670 k.p.c. przez jego niezastosowanie, pomimo że wynika z niej, że „Sąd bada z urzędu, kto jest spadkobiercą, „W szczególności bada, czy spadkobierca pozostawił testament oraz wzywa do złożenia testamentu osobę, do której będzie uprawdopodobnione, że testament u niej się znajduje...”, - art. 672 k.p.c. przez jego niezastosowanie i niewezwanie spadkobierców poprzez ogłoszenie w sytuacji, gdy w przedmiotowej sprawie wystąpiły przesłanki warunkujące zawiadomienie poprzez ogłoszenie o toczącym się postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku. Sąd Okręgowy zważył co następuje : Sąd Okręgowy w Gliwicach w wyniku rozpoznania zażalenia wnioskodawcy na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Rejonowego z dnia 23 05 2013r. zmienił to zarządzenie przez jego uchylenie, wyjaśniając w uzasadnieniu orzeczenia, że wezwanie zainteresowanych przez ogłoszenie stosuje się tylko wtedy, gdy wnioskodawca nie może wskazać osób zainteresowanych, ponieważ nie są one znane, a ustalenie tych osób jest dla niego praktycznie niewykonalne. Następnie zalecił przy ponownym rozpoznaniu sprawy „Wezwać wnioskodawcę do wykazania czynności, które przedsięwziął w celu ustalenia spadkobierców zmarłej B. G. (1) i jeśli na takie wskaże, ocenić czy istotnie wskazanie przez wnioskodawcę kręgu zainteresowanych nie jest możliwe i czy w związku z tym zachodzą przesłanki do wezwania spadkobierców przez ogłoszenie w trybie art. 672 k.p.c. Dopiero jeśli wnioskodawca, nie wykaże twierdzenia o niemożliwości wskazania spadkobierców zmarłej, zaistnieją podstawy do zwrotu wniosku”. Dokonana przez Sąd odwoławczy ocena prawna oraz jego wskazania co do dalszego postępowania były jednoznaczne, wiązały Przewodniczącego Sądu pierwszej instancji i Sąd drugiej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy ( art. 386 § 6 k.p.c. ) oraz co należy podkreślić były znane wnioskodawcy (wnioskodawcy doręczono odpis postanowienia Sądu odwoławczego wraz z uzasadnieniem). Sąd Rejonowy wezwał wnioskodawcę „do usunięcia braków formalnych wniosku przez oznaczenie uczestników postępowania oraz podanie ich adresów, względnie do wykazania czynności, które przedsięwziął w celu ustalenia spadkobierców B. G. (1) ” (kserokopia pisma k-33 akt i dowód doręczenia k-35 akt), realizując w ten sposób w pełni zalecenia Sądu odwoławczego. W wykonaniu tego zobowiązania wnioskodawca złożył pismo, w którym ponownie przywołał swój interes prawny w uzyskaniu dochodzonego stwierdzenia nabycia spadku oraz podał, że B. G. (1) nie pozostawiła testamentu, a także, że w celu wszczęcia postępowania złożył wniosek do Urzędu Miejskiego – Urzędu Stanu Cywilnego o wydanie skróconego odpisu jej aktu zgonu, z którego wynika, że była ona bezdzietna i niezamężna, wobec czego spadek po niej przypadł Skarb Państwa reprezentowanemu przez Wojewodę (...) i wnosił o jego wezwanie do udziału w sprawie na podstawie art. 67 § 2 k.p.c. Wbrew jednak temu co podnosił skarżący ze załączonego przez niego do wniosku odpisu skróconym aktu zgonu B. G. (1) nie wynika, że była ona osobą bezdzietną (wynika z niego jedynie, że była wdową; k- 4 akt). Dlatego na podstawie tego dokumentu nie sposób przyjąć, iż nie pozostawiła ona zstępnych, a gdyby nawet miało to miejsce to dziedziczą po niej jej pozostali krewni w porządku dziedziczenia wskazanym w regulacji art. 932 i nast. k.c. , co w świetle przywołanej powyżej oceny prawnej Sądu odwoławczego oraz jego wskazań co do dalszego postępowania oraz zobowiązania Przewodniczącego Sądu Rejonowego obligowało skarżącego do wykazania czynności, które przedsięwziął w celu ich ustalenia. Pomimo tego w nie podjął on żadnych czynności w celu ustalenia danych tych osób oraz ich miejsca zamieszkania, przez co wskazany przez niego jako potencjalny uczestnik postępowania Skarb Państwa – Wojewoda (...) w obecnym materiale sprawy nie ma realnego interesu prawnego w udziale w niej i nie można go uznać za zainteresowanego w rozumieniu art. 510 § 1 k.p.c. Stosownie do regulacji art. 130 § 2 zd. 1 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. –obligowało to Przewodniczącego Sądu Rejonowego do zwrócenia wniosku, co znalazło prawidłowe odzwierciedlenie w zaskarżonym zarządzeniu i zażalenie wnioskodawcy jest bezzasadne. Reasumując zaskarżone zarządzenie jest prawidłowe i dlatego zażalenie wnioskodawcy jako bezzasadne oddalono w oparciu o przepis art. 385 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 zd. 1 k.p.c. art. 398 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI